fibrynolizyna

Fibrynolizyna (znana również jako plazmina) to enzym proteolityczny, który odgrywa kluczową rolę w procesie fibrynolizy, czyli rozpuszczania skrzepów krwi. Jest aktywowaną formą plazminogenu, przekształcaną za pomocą aktywatorów, takich jak tkankowy aktywator plazminogenu (t-PA) i urokinazowy aktywator plazminogenu (u-PA).

Główną funkcją fibrynolizyny jest degradacja fibryny, głównego składnika skrzepów krwi, poprzez hydrolizę wiązań peptydowych. Enzym ten rozpoznaje i rozcina specyficzne wiązania w cząsteczce fibryny, prowadząc do jej fragmentacji i rozpuszczenia skrzepu. W rezultacie powstają produkty degradacji fibryny (FDP), które mogą być oznaczane laboratoryjnie jako marker aktywności fibrynolitycznej.

W praktyce klinicznej, zaburzenia układu fibrynolitycznego mogą prowadzić do stanów zakrzepowych (przy niedoborze fibrynolizyny lub jej aktywatorów) lub krwotocznych (przy nadmiernej aktywności fibrynolitycznej). Fibrynolizyna odgrywa istotną rolę w patofizjologii wielu schorzeń, w tym zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu, zatorowości płucnej i zespołu rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC).

Leki wpływające na układ fibrynolityczny, takie jak streptokinaza, alteplaza czy tenekteplaza, naśladują lub zwiększają działanie fibrynolizyny i są wykorzystywane w leczeniu ostrych stanów zakrzepowych, szczególnie w ostrym zespole wieńcowym i udarze niedokrwiennym mózgu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl