przetoczenie wymienne krwi
Przetoczenie wymienne krwi to procedura medyczna polegająca na jednoczesnym usuwaniu krwi pacjenta i zastępowaniu jej krwią pochodzącą od dawcy lub specjalnie przygotowanymi preparatami krwiopochodnymi. Zabieg ten przeprowadza się w celu szybkiego usunięcia z organizmu toksycznych substancji, patologicznych komórek krwi lub przeciwciał, a także w celu uzupełnienia brakujących składników krwi.
Wskazania do przetoczenia wymiennego krwi obejmują ciężką hiperbilirubinemię u noworodków (żółtaczkę), chorobę hemolityczną noworodków, ciężkie zatrucia, niektóre choroby metaboliczne, przełom sierpowatokomórkowy oraz ostre reakcje poprzetoczeniowe. U noworodków jest to jedna z podstawowych metod leczenia ciężkiej żółtaczki, gdy poziom bilirubiny osiąga wartości zagrażające rozwojem kernicterus (żółtaczki jąder podkorowych mózgu).
Procedura może być przeprowadzana manualnie lub przy użyciu specjalistycznych urządzeń do aferezy. Krew pobiera się zwykle z jednego dostępu naczyniowego, a podaje przez drugi. Objętość wymienianej krwi zależy od wskazań klinicznych i masy ciała pacjenta – zazwyczaj wynosi 1-2 objętości krwi krążącej. Podczas zabiegu monitoruje się parametry życiowe pacjenta, równowagę kwasowo-zasadową, elektrolitową oraz poziom glukozy.
Powikłania przetoczenia wymiennego krwi mogą obejmować zaburzenia hemodynamiczne, metaboliczne (hipoglikemia, hipokalcemia), hipotermię, powikłania związane z dostępem naczyniowym oraz reakcje poprzetoczeniowe. Ze względu na potencjalne ryzyko, zabieg powinien być wykonywany przez doświadczony personel medyczny w warunkach umożliwiających ciągłe monitorowanie stanu pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Amikacyna – Przedawkowanie
Przedawkowanie amikacyny, aminoglikozydowego antybiotyku o wąskim indeksie terapeutycznym, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, manifestujące się nefrotoksycznością, ototoksycznością oraz neurotoksycznością. Objawy neurotoksyczne obejmują blokadę przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, prowadzącą do osłabienia siły mięśniowej, a w skrajnych przypadkach do porażenia mięśni oddechowych i zatrzymania oddychania. Nefrotoksyczność objawia się ostrą niewydolnością nerek, z oligurią lub anurią oraz wzrostem stężenia kreatyniny i mocznika w surowicy, a także zaburzeniami elektrolitowymi (hipokalemia, hipomagnezemia). Ototoksyczność manifestuje się szumem w uszach, niedosłuchem, głuchotą oraz zaburzeniami układu przedsionkowego, takimi jak zawroty głowy i oczopląs. W przypadku stosowania miejscowego, np. kropli do oczu Biodacyna Ophthalmicum 0,3% (3 mg/ml), przedawkowanie może wystąpić przy częstszym niż 4 razy na dobę stosowaniu, jednak ryzyko ogólnoustrojowych efektów toksycznych jest niskie.
antybiotyk aminoglikozydowy, dializa otrzewnowa, dysfagia, działanie toksyczne, filtracja kłębuszkowa, glukonian wapnia, hemodializa, hemofiltracja tętniczo-żylna, hipokalemia, hipomagnezemia, indeks terapeutyczny, martwica cewek nerkowych, miastenia, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, niewydolność oddechowa, oczopląs, ostra niewydolność nerek, ototoksyczność, porażenie mięśni oddechowych, przetoczenie wymienne krwi, przewodnictwo nerwowo-mięśniowe, szum w uszach, toksyczność, wymuszona diureza, zaburzenia elektrolitowe, zatrzymanie oddychania, zespół Lamberta-Eatona, złącze nerwowo-mięśniowe, zwiotczenie mięśni - Leksykon leków
Przedawkowanie – Biodacyna 125 mg/ml
Przedawkowanie amikacyny (Biodacyna) niesie ryzyko ciężkich działań toksycznych, w tym nefrotoksyczności, ototoksyczności oraz neurotoksyczności, ze szczególnym uwzględnieniem blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, która może prowadzić do zatrzymania oddychania. Objawy te mogą pojawić się nagle i z dużym nasileniem, zwłaszcza przy przekroczeniu dawek terapeutycznych. W grupach podwyższonego ryzyka, takich jak pacjenci z zaburzeniami czynności nerek, osoby starsze, noworodki (zwłaszcza wcześniaki) oraz pacjenci stosujący inne leki nefro- lub ototoksyczne, nawet niewielkie przekroczenie dawki może wywołać toksyczność. Monitorowanie obejmuje oznaczanie stężenia amikacyny w surowicy, ocenę funkcji nerek (kreatynina, mocznik, GFR, diureza), słuchu, równowagi, funkcji oddechowych oraz kontrolę elektrolitów (K+, Ca2+, Mg2+).
amikacyna, Biodacyna, blokada nerwowo-mięśniowa, dializa otrzewnowa, diureza, drgawki, GFR, głuchota, glukonian wapnia, hemodializa, hemofiltracja tętniczo-żylna, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, indeks terapeutyczny, jony wapnia, kreatynina, narząd słuchu, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, oliguria, ostra niewydolność nerek, ototoksyczność, parametry nerkowe, parestezje, porażenie mięśni oddechowych, proteinuria, przetoczenie wymienne krwi, stężenie leku w surowicy, szumy uszne, wentylacja wspomagana, zaburzenie czynności nerek, zatrzymanie oddychania - Leksykon leków
Przedawkowanie – Amikacin Adamed 250 mg/ml
Przedawkowanie amikacyny (Amikacin Adamed 250 mg/ml) stanowi poważne zagrożenie kliniczne, manifestujące się głównie nefrotoksycznością, ototoksycznością oraz neurotoksycznością. Nefrotoksyczność objawia się uszkodzeniem kanalików nerkowych i zaburzeniami czynności nerek, wymagając monitorowania funkcji nerek oraz zastosowania hemodializy, dializy otrzewnowej lub ciągłej hemofiltracji tętniczo-żylnej (CAVH). Ototoksyczność przejawia się uszkodzeniem komórek rzęsatych ucha wewnętrznego, co skutkuje zaburzeniami słuchu i równowagi, a neurotoksyczność może prowadzić do blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, z ryzykiem zatrzymania oddychania. W przypadku neurotoksyczności wskazane jest podanie jonów wapnia (glukonian lub laktobionian wapnia w 10-20% roztworze) oraz wsparcie oddechowe, w tym wentylacja mechaniczna.
acetylocholina, amikacyna, blokada nerwowo-mięśniowa, dializa otrzewnowa, działanie niepożądane, glukonian wapnia, hemodializa, hemofiltracja tętniczo-żylna, kanalik nerkowy, laktobionian wapnia, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, niewydolność nerek, ototoksyczność, parametr hemodynamiczny, płytka motoryczna, przetoczenie wymienne krwi, uszkodzenie narządu słuchu, uszkodzenie nerek, wentylacja mechaniczna, zatrzymanie oddychania - Leksykon leków
Przedawkowanie – Biodacyna 250 mg/ml
Przedawkowanie amikacyny (Biodacyna 125 mg/ml lub 250 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań i infuzji) może prowadzić do ciężkich działań toksycznych, w tym nefrotoksyczności, ototoksyczności oraz neurotoksyczności. Nefrotoksyczność objawia się zmniejszeniem diurezy, wzrostem stężenia kreatyniny i mocznika, zaburzeniami elektrolitowymi, białkomoczem i cylindrurią, wynikającymi z uszkodzenia nabłonka kanalików proksymalnych nerek. Ototoksyczność manifestuje się szumami usznymi, utratą słuchu (początkowo w zakresie wysokich częstotliwości), zawrotami głowy, zaburzeniami równowagi i oczopląsem, spowodowanymi uszkodzeniem komórek słuchowych i przedsionkowych ucha wewnętrznego. Neurotoksyczność, szczególnie blokada przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, może prowadzić do osłabienia mięśni, parestezji, drgawek, zaburzeń świadomości, a w skrajnych przypadkach do zatrzymania oddechu, co wymaga natychmiastowej interwencji.
acetylocholina, amikacyna, aminoglikozyd, audiometria, białkomocz, blokada nerwowo-mięśniowa, cylindruria, dializa otrzewnowa, drgawki, glukonian wapnia, hemodializa, hemofiltracja tętniczo-żylna, kreatynina, miastenia gravis, mocznik, monitorowanie terapeutyczne leków, nefrotoksyczność, neurotoksyczność, oczopląs, osłabienie mięśni, ostra niewydolność nerek, ototoksyczność, parestezje, przetoczenie wymienne krwi, szumy uszne, układ przedsionkowy, wskaźnik filtracji kłębuszkowej, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia świadomości, zatrzymanie oddychania, zawroty głowy, złącze nerwowo-mięśniowe