zaburzenie kwasowo-zasadowe

Zaburzenia kwasowo-zasadowe to stany kliniczne, w których dochodzi do nieprawidłowości w równowadze kwasowo-zasadowej organizmu, co przejawia się zmianami pH krwi. Fizjologiczne pH krwi tętniczej mieści się w wąskim zakresie od 7,35 do 7,45, a jego utrzymanie zależy od sprawnie działających mechanizmów buforowych, oddechowych i nerkowych.

Wyróżnia się cztery podstawowe typy zaburzeń kwasowo-zasadowych: kwasicę metaboliczną (pH < 7,35, HCO3- < 22 mmol/l), kwasicę oddechową (pH < 7,35, pCO2 > 45 mmHg), zasadowicę metaboliczną (pH > 7,45, HCO3- > 26 mmol/l) oraz zasadowicę oddechową (pH > 7,45, pCO2 < 35 mmHg). Mogą one występować jako zaburzenia proste lub mieszane.

Diagnostyka zaburzeń kwasowo-zasadowych opiera się na badaniu gazometrii krwi tętniczej lub żylnej, ocenie luki anionowej oraz luki w stężeniu dwutlenku węgla. Kluczowe znaczenie ma również ustalenie pierwotnej przyczyny zaburzenia, która może obejmować choroby układu oddechowego, nerkowego, zaburzenia metaboliczne, zatrucia czy zaburzenia elektrolitowe.

Leczenie zaburzeń kwasowo-zasadowych zawsze powinno być ukierunkowane na przyczynę pierwotną. W ciężkich przypadkach może być konieczne wdrożenie terapii zastępczej, np. podaż wodorowęglanów w kwasicy metabolicznej, wspomaganie wentylacji w kwasicy oddechowej czy podaż płynów i elektrolitów w różnych typach zaburzeń.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl