metabolizm mleczanowy

Metabolizm mleczanowy to zespół procesów biochemicznych związanych z powstawaniem, przekształcaniem i wykorzystywaniem mleczanu (kwasu mlekowego) w organizmie. Mleczan jest produktem beztlenowej glikolizy, powstającym z pirogronianu przy udziale dehydrogenazy mleczanowej (LDH) w warunkach niedoboru tlenu.

W fizjologicznych warunkach mleczan jest wytwarzany głównie przez mięśnie szkieletowe podczas intensywnego wysiłku fizycznego, erytrocyty, mózg, skórę oraz tkankę tłuszczową. Powstały mleczan jest transportowany do wątroby, gdzie może zostać przekształcony z powrotem do glukozy w procesie glukoneogenezy (cykl Coriego) lub wykorzystany jako substrat energetyczny.

Zaburzenia metabolizmu mleczanowego mogą prowadzić do kwasicy mleczanowej, stanu charakteryzującego się nadmiernym gromadzeniem mleczanu we krwi (>4 mmol/l) i obniżeniem pH krwi. Przyczynami mogą być niedotlenienie tkanek, choroby wątroby, niektóre leki (np. metformina), wrodzone błędy metaboliczne czy sepsa. Diagnostyka obejmuje oznaczenie stężenia mleczanu we krwi oraz parametrów równowagi kwasowo-zasadowej.

W medycynie sportowej monitorowanie metabolizmu mleczanowego jest istotnym elementem oceny wydolności organizmu i planowania treningu. Próg mleczanowy, czyli intensywność wysiłku, przy której stężenie mleczanu we krwi gwałtownie wzrasta, stanowi ważny parametr w diagnostyce wydolnościowej.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Interakcje leku – Metformax SR Combi 50 mg + 500 mg

W terapii cukrzycy typu 2 preparatem Metformax SR Combi, zawierającym sytagliptynę i metforminę, nie stwierdzono istotnych zmian farmakokinetycznych obu substancji przy jednoczesnym stosowaniu. Jednakże, ze względu na ryzyko kwasicy mleczanowej, bezwzględnie przeciwwskazane jest spożywanie alkoholu podczas terapii, zwłaszcza u pacjentów z głodzeniem, niedożywieniem lub zaburzeniami czynności wątroby. Przed badaniami z użyciem jodowych środków kontrastowych należy przerwać stosowanie leku na co najmniej 48 godzin, po czym wznowić terapię wyłącznie po ocenie i potwierdzeniu stabilnej czynności nerek. Leki takie jak NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II oraz diuretyki mogą upośledzać funkcję nerek i zwiększać ryzyko kwasicy mleczanowej, dlatego wymagana jest ścisła kontrola czynności nerek i ewentualna korekta dawki Metformax SR Combi.
agonista receptora beta-2-adrenergicznego, antagonista receptora angiotensyny II, biodostępność metforminy, dysfagia, działanie hiperglikemiczne, ekspozycja na metforminę, filtracja kłębuszkowa, glikogenoliza, glikokortykosteroid, glukoneogeneza wątrobowa, inhibitor cyklooksygenazy-2, inhibitor CYP3A4, inhibitor glikoproteiny p, inhibitor konwertazy angiotensyny, inhibitor transportera nerkowego, insulinooporność, izoenzym CYP450, jodowy środek kontrastowy, klirens nerkowy, kwasica mleczanowa, lek moczopędny, lek przeciwdławicowy, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwwirusowy, lek przeciwwydzielniczy, metabolizm mleczanowy, metabolizm sytagliptyny, nefropatia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, osoczowe AUC, schyłkowa niewydolność nerek, substrat CYP3A4, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, transporter usuwania leków, zaburzenie czynności nerek, zatrucie digoksyną
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Metcrean 500 mg

Metcrean, zawierający chlorowodorek metforminy, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także w stanach ostrej kwasicy metabolicznej, takich jak kwasica mleczanowa i cukrzycowa kwasica ketonowa. Leku nie należy stosować w stanie przedśpiączkowym cukrzycowym oraz przy ciężkiej niewydolności nerek, definiowanej jako GFR <30 ml/min, ze względu na ryzyko kumulacji metforminy i rozwoju kwasicy mleczanowej. Przeciwwskazania obejmują również ostre stany chorobowe prowadzące do zaburzeń czynności nerek (odwodnienie, ciężkie zakażenia, wstrząs) oraz choroby powodujące niedotlenienie tkanek, takie jak niewyrównana niewydolność serca, niewydolność oddechowa, niedawno przebyty zawał mięśnia sercowego i wstrząs, które zwiększają ryzyko kwasicy mleczanowej.
alkoholizm, chlorowodorek metforminy, ciężkie zakażenie, cukrzycowa kwasica ketonowa, hipoksemia, insulinoterapia, kwasica mleczanowa, metabolizm mleczanowy, nadwrażliwość na metforminę, niedotlenienie tkanek, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, niewydolność wątroby, niewyrównana niewydolność serca, odwodnienie, ostra kwasica metaboliczna, ostre zatrucie alkoholem, przeciwwskazanie, stan przedśpiączkowy, substancja czynna, tabletka powlekana, współczynnik filtracji kłębuszkowej, wstrząs, zaburzenie kwasowo-zasadowe, zawał mięśnia sercowego

metabolizm mleczanowy

Powiązane wpisy

Interakcje leku – Metformax SR Combi 50 mg + 500 mg

Przeciwwskazania – Metcrean 500 mg