pieczenie skóry
Pieczenie skóry to objaw, który charakteryzuje się nieprzyjemnym uczuciem palenia, ciepła lub podrażnienia na powierzchni skóry. Może występować lokalnie lub obejmować większe obszary ciała i często towarzyszy różnym stanom dermatologicznym, reakcjom alergicznym lub zaburzeniom neurologicznym.
Najczęstsze przyczyny pieczenia skóry to kontaktowe zapalenie skóry, reakcje alergiczne, infekcje grzybicze i bakteryjne, oparzenia (w tym słoneczne), neuropatia obwodowa oraz choroby autoimmunologiczne. Może również towarzyszyć łuszczycy, egzemie, liszajowi płaskiemu czy trądzikowi różowatemu. U kobiet w okresie menopauzalnym pieczenie skóry bywa związane ze zmianami hormonalnymi.
W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić zarówno czynniki zewnętrzne (kosmetyki, detergenty, leki stosowane miejscowo), jak i systemowe (cukrzyca, niedoczynność tarczycy, niedobory witamin). Istotne jest również wykluczenie neurologicznych przyczyn pieczenia, szczególnie gdy objawowi nie towarzyszą widoczne zmiany skórne.
Leczenie pieczenia skóry zależy od przyczyny i może obejmować miejscowe preparaty przeciwzapalne, emolienty, leki przeciwhistaminowe, a w przypadku neuropatii – leki przeciwdrgawkowe lub przeciwdepresyjne. W postępowaniu terapeutycznym ważne jest unikanie czynników drażniących oraz odpowiednia pielęgnacja skóry z użyciem łagodnych środków myjących i nawilżających.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Mupirox 20 mg/g
Stosowanie maści mupirocyny w stężeniu 20 mg/g wiąże się z występowaniem działań niepożądanych, głównie miejscowych reakcji skórnych. Najczęściej obserwuje się pieczenie, świąd oraz wysypkę w miejscu aplikacji (częstość ≥1/100 do <1/10). Niezbyt często występują objawy takie jak sucha skóra, nadwrażliwość na dotyk, kontaktowe zapalenie skóry oraz zwiększony wysięk (częstość ≥1/1000 do <1/100). Reakcje te zwykle mają charakter przemijający, jednak ich nasilenie może wymagać przerwania terapii lub zmiany preparatu. Monitorowanie stanu skóry pacjenta jest kluczowe dla wczesnego wykrycia i odpowiedniego zarządzania tymi objawami.
działania niepożądane, hipotensja, kontaktowe zapalenie skóry, maść mupirocyny, monitorowanie pacjenta, mupirocyna, Mupirox, obrzęk naczynioruchowy, pieczenie skóry, pokrzywka, postępowanie przeciwalergiczne, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, rumień, suchość skóry, świąd, tkanka podskórna, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Normaclin 10 mg/g
Podczas terapii miejscowej klindamycyną w postaci żelu Normaclin (10 mg/g) najczęściej obserwuje się działania niepożądane dotyczące skóry i tkanki podskórnej, takie jak nadmierne wysuszenie, pieczenie, świąd oraz rumień. Rzadziej występują kontaktowe zapalenie skóry, przetłuszczenie skóry, zapalenie mieszków włosowych oraz reakcje alergiczne typu późnego. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość podrażnienia skóry w okolicy oczu. Preparat zawiera także substancje pomocnicze, tj. 100 mg glikolu propylenowego i 1 mg metylu parahydroksybenzoesanu (E 218) na gram żelu, które mogą wywoływać dodatkowe reakcje u pacjentów z nadwrażliwością.
antybiotykoterapia, biegunka, ból brzucha, dyspepsja, glikol propylenowy, klindamycyna, kontaktowe zapalenie skóry, luźne stolce, metylu parahydroksybenzoesan, nadwrażliwość, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, przetłuszczenie skóry, reakcja alergiczna, rumień, rzekomobłoniaste zapalenie jelit, świąd, wysuszenie skóry, wzdęcia, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie okrężnicy, żel Normaclin - Leksykon leków
Działania niepożądane – Procto-Hemolan (50 mg + 20 mg)/g
Procto-Hemolan to krem doodbytniczy zawierający 50 mg tribenozydu oraz 20 mg chlorowodorku lidokainy jednowodnej na gram preparatu. W trakcie terapii mogą wystąpić działania niepożądane, które należy monitorować. Do najczęstszych należą miejscowe reakcje skórne, takie jak uczucie pieczenia i ból, występujące rzadko (≥ 1/10 000 do <1/1 000). Również rzadko obserwuje się nasilona perystaltyka jelit, co może skutkować zwiększoną częstotliwością wypróżnień. Bardzo rzadkie (<1/10 000) są natomiast reakcje anafilaktyczne, w tym obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, skurcz oskrzeli oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe, które stanowią poważne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
alkohol cetylowy, bezpieczeństwo leku, biegunka, chlorowodorek lidokainy, działanie niepożądane, krem doodbytniczy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, personel medyczny, perystaltyka jelit, pieczenie skóry, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja skórna, składnik aktywny, skurcz oskrzeli, substancja pomocnicza, tkanka podskórna, układ immunologiczny, zaburzenie sercowo-naczyniowe, zaburzenie wchłaniania - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bactroban 20 mg/g
Bactroban w postaci maści zawiera 20 mg/g mupirocyny i może powodować działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się miejscowe reakcje skórne, takie jak pieczenie (≥1/100 do <1/10), świąd, rumień, kłucie oraz suchość skóry (≥1/1000 do <1/100). Reakcje uczuleniowe skóry, wywołane zarówno przez mupirocynę, jak i substancje pomocnicze, w tym glikol polietylenowy (makrogol), występują niezbyt często (≥1/1000 do <1/100). Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą pojawić się poważne reakcje nadwrażliwości, takie jak anafilaksja i uogólnione reakcje alergiczne (wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy), które stanowią zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
anafilaksja, aplikacja maści, Bactroban, działanie niepożądane, glikol polietylenowy, kłucie skóry, makrogol, monitorowanie działań niepożądanych, mupirocyna, obrzęk naczynioruchowy, pieczenie skóry, pokrzywka, profil bezpieczeństwa, reakcja nadwrażliwości, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja uczuleniowa, reakcja uczuleniowa skóry, rumień skóry, stosunek korzyści do ryzyka, substancja czynna, suchość skóry, świąd skóry, wysypka uogólniona, wywiad alergiczny, zaburzenie skóry i tkanki podskórnej, zaburzenie układu immunologicznego - Leksykon substancji czynnych
Mentol – Działania niepożądane
Mentol, będący substancją czynną pochodzenia naturalnego z olejku miętowego, jest szeroko stosowany w różnych postaciach farmaceutycznych, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane są zaburzenia skórne, takie jak podrażnienia, wyprysk kontaktowy, pokrzywka, świąd, pieczenie, parestezje oraz kontaktowe zapalenie skóry i błony śluzowej jamy ustnej. Rzadziej mogą pojawić się pęcherze i oparzenia w miejscu aplikacji. Ze strony układu oddechowego bardzo rzadko (<1/10 000) występują suchy kaszel, skurcz oskrzeli i duszność, szczególnie u pacjentów z astmą oskrzelową. Reakcje nadwrażliwości, takie jak obrzęk naczynioruchowy (obrzęk Quinckego), wstrząs anafilaktyczny i zapaść naczyniowa, mają częstość nieznaną, ale stanowią poważne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
alergia kontaktowa, astma oskrzelowa, ataksja, bradykardia, duszność, kontaktowe zapalenie skóry, nawracające owrzodzenie jamy ustnej, niedrożność dróg oddechowych, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, obrzęk tkanki podskórnej, olejek miętowy, owrzodzenie błony śluzowej, parestezja, pieczenie skóry, podrażnienie błony śluzowej, pokrzywka, reakcja liszajowa, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, wstrząs anafilaktyczny, wyprysk kontaktowy, zaburzenia koordynacji ruchowej, zaburzenia smaku, zapaść naczyniowa, zespół pieczenia jamy ustnej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Terbiderm 10 mg/g
Produkt leczniczy Terbiderm (chlorowodorek terbinafiny 10 mg/g, krem) może wywoływać głównie miejscowe działania niepożądane skórne, takie jak świąd, łuszczenie naskórka, ból, podrażnienie, zaburzenia pigmentacji, uczucie pieczenia, rumień oraz powstawanie strupów. Reakcje te występują z częstością nieznaną i nie powinny być mylone z reakcjami nadwrażliwości, które manifestują się uogólnioną wysypką i stanowią wskazanie do natychmiastowego przerwania terapii. W przypadku kontaktu preparatu z oczami może dojść do podrażnienia struktur oka, co wymaga przepłukania oka czystą wodą. Rzadko obserwuje się paradoksalne nasilenie infekcji grzybiczej, co wymaga rozważenia alternatywnych metod leczenia przeciwgrzybiczego.
chlorowodorek terbinafiny, egzema, infekcja grzybicza, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie przeciwgrzybicze, miejscowa reakcja skórna, miejscowe podrażnienie, nasilenie infekcji, pieczenie skóry, podrażnienie oka, reakcja nadwrażliwości, rumień skóry, suchość skóry, świąd skóry, Terbiderm, tworzenie strupów, układ immunologiczny, wyprysk skórny, zaburzenie pigmentacji, zaburzenie skóry, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Maść borna Aflofarm 10%
Maść borna zawierająca 10 g kwasu borowego na 100 g maści może powodować działania niepożądane, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu lub aplikacji na rozległe uszkodzone powierzchnie skóry. Najczęściej obserwuje się miejscowe podrażnienia skóry o nieznanej częstości występowania, manifestujące się zaczerwienieniem, świądem lub pieczeniem. Rzadko mogą wystąpić objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak biegunka, krwawe stolce oraz wymioty, które mogą świadczyć o systemowym wchłanianiu kwasu borowego i potencjalnym uszkodzeniu błony śluzowej jelit. W przypadku pojawienia się tych objawów konieczne jest natychmiastowe przerwanie stosowania preparatu i konsultacja lekarska.
biegunka, klasyfikacja MedDRA, krwawy stolec, kumulacja kwasu borowego, kwas borowy, maść borna, monitorowanie działań niepożądanych, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, reakcja układowa, świąd, uszkodzenie błony śluzowej, uszkodzenie skóry, wchłanianie systemowe, wymioty, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaczerwienienie skóry, zatrucie kwasem borowym, zatrucie przewlekłe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Akneroxid 10 100 mg/g
Akneroxid 10, zawierający 100 mg/g benzoilu nadtlenku w formie żelu, wywołuje charakterystyczne działania niepożądane, które należy monitorować w trakcie terapii. Do najczęstszych należą uczucie napięcia skóry, niewielkie zaczerwienienie oraz pieczenie, szczególnie u pacjentów z wrażliwą skórą, które zwykle ustępują samoistnie lub po kilku dniach stosowania. Bardzo często obserwuje się umiarkowane złuszczanie naskórka, będące efektem terapeutycznym. Nasilenie suchości skóry występuje niezbyt często i wymaga odpowiedniej pielęgnacji. W przypadku utrzymującego się ponad 5 dni zaczerwienienia lub pieczenia, konieczne jest przerwanie terapii i konsultacja lekarska, a następnie ewentualna modyfikacja schematu dawkowania lub zmiana na preparat o niższym stężeniu (Akneroxid 5). Rzadko może wystąpić alergia kontaktowa, wymagająca natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia odpowiedniego leczenia.
alergia kontaktowa, działanie niepożądane, farmakoterapia, monitorowanie bezpieczeństwa leku, nadtlenek benzoilu, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, napięcie skóry, pieczenie skóry, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, rumień, rumień skóry, suchość skóry, wrażliwa skóra, złuszczanie naskórka - Leksykon substancji czynnych
żywica epoksydowa – Działania niepożądane
Żywica epoksydowa, stosowana w plastrach do testów prowokacyjnych TRUE Test 36 w stężeniu 50 mikrogramów/cm² (41 mikrogramów/płatek), może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które należy uwzględnić podczas diagnostyki alergologicznej. Najczęściej obserwuje się przewlekłe reakcje skórne utrzymujące się przez tygodnie lub miesiące, uczucie pieczenia oraz podrażnienia spowodowane mechanizmem działania plastra. Często występują także przejściowe odbarwienia lub przebarwienia oraz rumień w miejscu aplikacji. U pacjentów z aktywnym zapaleniem skóry możliwe jest zaostrzenie istniejących zmian zapalnych. Rzadko dochodzi do rozwoju alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, a bardzo rzadko do reakcji anafilaktycznych, które choć nie zostały dotychczas odnotowane po zastosowaniu TRUE Test 36, wymagają gotowości do natychmiastowego leczenia w oddziałach alergologicznych.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, ciśnienie tętnicze krwi, leczenie dermatologiczne, nadwrażliwość, oddział alergologiczny, pieczenie skóry, plastry do prób prowokacyjnych, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja skórna, rumień, substancja alergizująca, test prowokacyjny, uczulenie, zaburzenia pigmentacji skóry, zaostrzenie zmian zapalnych, zapalenie skóry, żywica epoksydowa - Leksykon substancji czynnych
Piwonia lekarska – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Piwonia lekarska (Paeonia officinalis) jest składnikiem aktywnym preparatów stosowanych w leczeniu dolegliwości hemoroidalnych, takich jak maść Avenoc. Preparaty te zawierają lanolinę jako substancję pomocniczą, co klinicznie istotne ze względu na ryzyko wystąpienia miejscowych reakcji alergicznych, przede wszystkim kontaktowego zapalenia skóry. Objawy te obejmują zaczerwienienie, świąd, pieczenie, obrzęk oraz wysypkę w miejscu aplikacji. W trakcie terapii konieczne jest monitorowanie skóry pacjenta, zwłaszcza u osób z historią nadwrażliwości na lanolinę lub inne składniki preparatu.
Avenoc, choroba skóry, dermatoza, hemoroidy, konsultacja dermatologiczna, kontaktowe zapalenie skóry, lanolina, leczenie objawowe, nadwrażliwość, objawy nadwrażliwości, obrzęk, pieczenie skóry, piwonia lekarska, reakcja uczuleniowa, rumień, świąd, uszkodzenie skóry, wysypka skórna, wywiad alergiczny - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Brodacid (50,4 mg + 100 mg)/g
Produkt leczniczy Brodacid, zawierający 50,4 mg kwasu mlekowego oraz 100 mg kwasu salicylowego na gram płynu, jest wskazany do miejscowego leczenia brodawek skórnych. Preparat należy aplikować wyłącznie na czystą i suchą powierzchnię brodawki, dwa razy dziennie, z zachowaniem ostrożności, aby nie dopuścić do kontaktu z otaczającą zdrową skórą, błonami śluzowymi ani oczami. Po aplikacji płyn powinien zaschnąć, tworząc białą błonkę. Terapia powinna trwać kilkanaście dni, maksymalnie do 6-8 tygodni, z regularną oceną skuteczności leczenia. Stosowanie u dzieci poniżej 2 lat jest przeciwwskazane, natomiast u dzieci w wieku 2-12 lat wymaga nadzoru lekarza.
- Leksykon substancji czynnych
Lewomentol – Działania niepożądane
Lewomentol, stosowany w różnych formach farmaceutycznych (maści, żele, płyny, tabletki do ssania, spraye do jamy ustnej), wykazuje działanie miejscowo drażniące i chłodzące, jednak jego użycie wiąże się z ryzykiem wystąpienia licznych działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane są reakcje skórne, takie jak podrażnienie, zaczerwienienie, pieczenie, alergiczne zapalenie skóry oraz oparzenia kontaktowe, z częstością występowania nieznaną lub bardzo rzadką. Reakcje alergiczne mogą obejmować obrzęk ust, języka i warg, a także anafilaksję (bardzo rzadko). U osób wrażliwych lewomentol może wywoływać poważne zaburzenia układu oddechowego, w tym astmę, skurcz oskrzeli, duszność i kaszel. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak podrażnienie błony śluzowej jamy ustnej, nudności, ból brzucha i niestrawność, występują bardzo rzadko.
alergiczne zapalenie skóry, anafilaksja, astma, ból brzucha, drgawki, duszność, fotosensybilizacja, kaszel, lewomentol, nadwrażliwość na światło, niestrawność, nudność, obrzęk języka, oparzenie kontaktowe, ostre zatrucie, pieczenie skóry, podrażnienie błony śluzowej, podrażnienie dróg oddechowych, podrażnienie oka, podrażnienie skóry, pokrzywka, porażenie oddychania, reakcja alergiczna, skurcz oskrzeli, śpiączka, świąd, uderzenia gorąca, układ immunologiczny, układ oddechowy, uszkodzenie skóry, wymioty, wysypka, zaburzenia żołądka, zaczerwienienie skóry, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Świąd pływaków – Objawy
Świąd pływaków (cercarial dermatitis) to alergiczna reakcja skóry wywołana przez cerkarie pasożytów ptaków wodnych i ssaków, uwalnianych do wody przez zarażone ślimaki. Objawy pojawiają się od kilku minut do 48 godzin po kontakcie ze skażoną wodą i obejmują mrowienie, pieczenie, intensywne swędzenie oraz wysypkę w postaci czerwonych kropek, grudek i pęcherzyków, lokalizujących się na odsłoniętych częściach ciała. Swędzenie utrzymuje się zwykle do 7 dni, a pełne ustąpienie zmian skórnych następuje w ciągu 1-3 tygodni, choć w rzadkich przypadkach objawy mogą trwać do miesiąca. Reakcja alergiczna nasila się przy kolejnych ekspozycjach, zwiększając ryzyko rozległej wysypki i powikłań, takich jak wtórne zakażenia bakteryjne, które manifestują się bólem, obrzękiem, zaczerwienieniem, ropieniem oraz gorączką powyżej 38°C.
alergia, antygen, cerkaria, dermatolog, gorączka, grudka, limfadenopatia, mrowienie skóry, objawy ogólnoustrojowe, obrzęk, odpowiedź immunologiczna, pęcherzyk skórny, pieczenie skóry, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja alergiczna skóry, ropienie, stan zapalny, świąd, świąd pływaków, wysypka, zakażenie bakteryjne, zakażenie skóry, zmiana skórna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Imazol plus (10 mg + 2,5 mg)/g
Krem Imazol plus zawiera klotrymazol (10 mg/g) oraz diizetionian heksamidyny (2,5 mg/g) i może wywoływać miejscowe działania niepożądane, które należy uwzględnić w terapii. Do bardzo rzadkich działań niepożądanych (<1/10 000) należą zaczerwienienie skóry, pieczenie, parzenie oraz uczuleniowy wyprysk kontaktowy. Ponadto, w okresie po wprowadzeniu produktu na rynek zgłaszano działania o częstości nieznanej, takie jak alergiczne i kontaktowe zapalenie skóry, wyprysk, obrzęk śluzowy, rumień narządów płciowych, uczucie pieczenia, wysypka, pokrzywka oraz świąd. Objawy te wskazują na możliwe reakcje immunologiczne i drażniące na skórze w miejscu aplikacji preparatu.
alergiczne zapalenie skóry, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych, diizetionian heksamidyny, działanie niepożądane, klotrymazol, kontaktowe zapalenie skóry, monitorowanie bezpieczeństwa, nadwrażliwość typu opóźnionego, obrzęk śluzowy, pieczenie skóry, pokrzywka, reakcja immunologiczna, reakcja skórna, rumień, stan zapalny skóry, świąd, wyprysk, wyprysk kontaktowy, wysypka, zaczerwienienie skóry, zmiany zapalne skóry - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Imazol
Stosowanie pasty Imazol zawierającej 10 mg/g klotrymazolu wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych zarówno ze strony substancji czynnej, jak i składników pomocniczych. Produkt zawiera m.in. butylohydroksyanizol (0,5 mg/g), alkohol cetostearylowy (57,0 mg/g) oraz polisorbat 20, które mogą wywoływać miejscowe reakcje podrażnieniowe, takie jak kontaktowe zapalenie skóry, a także podrażnienie oczu i błon śluzowych. Pasta nie powinna być stosowana na otwarte rany ani błony śluzowe, aby uniknąć nadmiernej absorpcji i nasilonych działań niepożądanych. Personel medyczny powinien dokładnie poinformować pacjenta o prawidłowej aplikacji oraz potencjalnych zagrożeniach.
absorpcja składników, alkohol cetostearylowy, aplikacja leku, butylohydroksyanizol, klotrymazol, kontaktowe zapalenie skóry, nadwrażliwość miejscowa, nadwrażliwość uogólniona, pieczenie skóry, podrażnienie błon śluzowych, podrażnienie miejscowe, podrażnienie oczu, podrażnienie skóry, polisorbat, preparat dermatologiczny, reakcja alergiczna, reakcja niepożądana, reakcja podrażnieniowa skóry, rumień, schemat leczenia, składnik pomocniczy, stan zapalny, substancja czynna, świąd - Leksykon chorób i schorzeń
Wysypka wielopostaciowa na światło – Objawy
Wysypka wielopostaciowa na światło (PMLE) jest najczęstszą idiopatyczną fotodermatozą, charakteryzującą się opóźnioną reakcją skóry na promieniowanie UV, dotykającą 10-20% populacji, głównie w klimacie umiarkowanym. Klinicznie manifestuje się różnorodnymi zmianami skórnymi, takimi jak grudki (2-5 mm), pęcherzyki, rumień wielopostaciowy, płaskie wyniosłe obszary czy wybroczyny, najczęściej na odsłoniętych po zimie partiach ciała (dekolt, szyja, ramiona, przedramiona, uda, nogi, grzbiety dłoni). Objawy to świąd, pieczenie, zaczerwienienie i obrzęk, zwykle symetryczne, pojawiające się od 30 minut do 2-3 dni po ekspozycji na słońce. Wysypka ustępuje samoistnie w ciągu 7-10 dni, choć może utrzymywać się do 5 tygodni, a jej nasilenie zmniejsza się w trakcie lata dzięki zjawisku hartowania skóry, które występuje u około 50% pacjentów. PMLE ma tendencję do nawrotów sezonowych, a u większości pacjentów objawy utrzymują się przez wiele lat, z możliwym całkowitym ustąpieniem po około 30 latach.
ból głowy, dreszcze, fotodermatoza idiopatyczna, fototerapia, fototyp skóry, gorączka, hartowanie skóry, infekcja skóry, klatka piersiowa, kortykosteroid, krem steroidowy, nudności, objawy ogólnoustrojowe, obrzęk, oparzenie słoneczne, pęcherzyk, pieczenie skóry, pokrzywka, pokrzywka słoneczna, promieniowanie UV, rumień wielopostaciowy, świąd, wybroczyny, wyprysk, wysypka wielopostaciowa na światło, zaczerwienienie skóry, zmiany pęcherzykowe - Leksykon leków
Działania niepożądane – Clotrimazolum Hasco 10 mg/g
Clotrimazolum Hasco (10 mg/g krem) może wywoływać miejscowe działania niepożądane, takie jak rumień, zaczerwienienie, pieczenie, pokrzywka, krostki, złuszczanie naskórka oraz podrażnienie, które występują rzadko i zazwyczaj ustępują po zakończeniu terapii. W składzie kremu znajduje się 1,5 g alkoholu benzylowego na 100 g produktu oraz alkohol cetostearylowy, które mogą nasilać reakcje skórne u pacjentów z nadwrażliwością. W przypadku wystąpienia pokrzywki lub ogólnoustrojowych reakcji alergicznych konieczne jest zaprzestanie stosowania i konsultacja lekarska. Objawy takie jak ból, świąd i wysypka również mogą się pojawić, jednak mają charakter przemijający.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań, klotrymazol, krostki, miejscowe działania niepożądane, nadwrażliwość, pieczenie skóry, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja ogólnoustrojowa, reakcja skórna, rozszerzenie naczyń krwionośnych, rumień, świąd, terapia przeciwgrzybicza, wykwit skórny, wysypka, zgłaszanie działań niepożądanych, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pimafucin 20 mg/g
Lek Pimafucin w postaci kremu zawiera 20 mg natamycyny na gram preparatu i charakteryzuje się ograniczonym profilem działań niepożądanych. Zgodnie z klasyfikacją częstości występowania, działania niepożądane są rzadkie (≥1/10 000 do ≤1/1000) i dotyczą wyłącznie układu skóry i tkanki podskórnej. Do najczęściej obserwowanych reakcji należą miejscowe reakcje nadwrażliwości, takie jak zaczerwienienie, świąd, wysypka oraz obrzęk w miejscu aplikacji, uczucie pieczenia oraz podrażnienie skóry manifestujące się zaczerwienieniem, świądem i niewielkim obrzękiem. Nie odnotowano działań niepożądanych o wyższej częstości ani ciężkich powikłań związanych z terapią.
ból piekący, działanie niepożądane, nadwrażliwość, nadwrażliwość na lek, napięcie skóry, natamycyna, obrzęk skóry, pieczenie skóry, Pimafucin, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna miejscowa, stan zapalny skóry, świąd skóry, terapia przeciwgrzybicza, wysypka skórna, zaburzenia skóry i tkanki podskórnej, zaczerwienienie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Heparizen 1000 1000 j.m./g
Heparizen 1000 to żel zawierający heparynę sodową w stężeniu 1000 j.m./g, stosowany miejscowo. Działania niepożądane związane są głównie z reakcjami skórnymi, które pojawiają się najczęściej przy długotrwałym stosowaniu preparatu. Do najczęstszych objawów należą rumień, stany zapalne skóry, świąd, uczucie pieczenia lub zimna, suchość skóry, wysypka oraz zaczerwienienie w miejscu aplikacji. Ponadto, preparat zawiera substancje pomocnicze takie jak metylu parahydroksybenzoesan (1,2 mg/g), propylu parahydroksybenzoesan (0,3 mg/g) oraz etanol 96% (47,6 mg/g), które mogą wywoływać reakcje alergiczne lub podrażnienia u wrażliwych pacjentów.
działanie niepożądane, farmakoterapia, heparyna sodowa, parahydroksybenzoesan, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, pieczenie skóry, preparat leczniczy, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień, substancja konserwująca, suchość skóry, świąd, wysypka skórna, wywiad alergiczny, zaczerwienienie skóry, zapalenie skóry, żel leczniczy - Leksykon substancji czynnych
Witamina F – Działania niepożądane
Witamina F, stosowana miejscowo w preparacie Dermovit F w stężeniu 25 mg/g, wykazuje ogólnie dobry profil bezpieczeństwa, jednak może wywoływać działania niepożądane głównie o charakterze miejscowym. Do najczęstszych należą reakcje uczuleniowe manifestujące się rumieniem, świądem, pieczeniem oraz obrzękiem w miejscu aplikacji, a także kontaktowe zapalenie skóry objawiające się wysypką, pęcherzykami i złuszczaniem naskórka. Częstość występowania tych działań niepożądanych jest nieznana, co podkreśla konieczność dalszego monitorowania bezpieczeństwa farmakoterapii. W przypadku nasilonych reakcji alergicznych, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami atopowymi, wskazane jest przerwanie terapii i wdrożenie leczenia objawowego, w tym stosowanie miejscowych preparatów przeciwzapalnych lub przeciwalergicznych.
alergia skórna, Dermovit F, działanie niepożądane, kontaktowe zapalenie skóry, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, obrzęk skóry, pęcherzyk skórny, personel medyczny, pieczenie skóry, preparat przeciwalergiczny, preparat przeciwzapalny, reakcja alergiczna, reakcja uczuleniowa, rumień miejscowy, stan zapalny skóry, świąd, witamina F, wysypka skórna, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gyno-Pevaryl 50 50 mg
Bezpieczeństwo stosowania azotanu ekonazolu w postaci globulek dopochwowych (50 mg substancji czynnej) zostało potwierdzone w 32 badaniach klinicznych obejmujących 3630 pacjentek. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi (≥1% pacjentek) były zaburzenia skóry i tkanki podskórnej, takie jak uczucie pieczenia i świąd, występujące u 1,2% pacjentek. Rzadziej (<1%) zgłaszano wysypkę oraz uczucie pieczenia sromu i pochwy. Po wprowadzeniu produktu Gyno-Pevaryl do obrotu odnotowano dodatkowe działania niepożądane, w tym reakcje nadwrażliwości (bardzo rzadko <1/10 000), rumień (rzadko ≥1/10 000 i <1/1000), obrzęk naczynioruchowy, pokrzywkę, kontaktowe zapalenie skóry, złuszczanie skóry oraz miejscowe objawy takie jak ból, podrażnienie i obrzęk w miejscu aplikacji.
azotan ekonazolu, ból w miejscu podania, działanie niepożądane, globulka dopochwowa, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie objawowe, nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk w miejscu podania, pieczenie skóry, pieczenie sromu i pochwy, podrażnienie w miejscu podania, pokrzywka, postępowanie przeciwalergiczne, reakcja miejscowa, reakcja uczuleniowa, rumień, świąd, wysypka, zaburzenia skóry i tkanki podskórnej, zaburzenia układu rozrodczego, złuszczanie skóry - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Polinail 80 mg/g
Polinail, leczniczy lakier do paznokci zawierający 80 mg/g cyklopiroksu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, takie jak alkohol cetostearylowy (10 mg/g) i etanol (730 mg/g), które mogą wywoływać miejscowe reakcje alergiczne lub podrażnienia. Lek nie powinien być stosowany u dzieci i młodzieży poniżej 18. roku życia ze względu na brak danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność w tej grupie wiekowej. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, aby wykluczyć ryzyko reakcji nadwrażliwości.
alergia skórna, alkohol cetostearylowy, cyklopiroks, etanol, lakier leczniczy do paznokci, lek przeciwgrzybiczny, nadwrażliwość, obrzęk, pieczenie skóry, podrażnienie miejscowe, reakcja alergiczna, reakcja skórna, reakcja uczuleniowa, składnik pomocniczy, substancja czynna, substancja pomocnicza, świąd, zaczerwienienie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aknemycin 20 mg/g
Erytromycyna w postaci płynu na skórę (Aknemycin 20 mg/g) może wywoływać miejscowe działania niepożądane, które występują bardzo rzadko (<1/10 000). Do najczęstszych należą wysuszenie skóry, zaczerwienienie, uczucie palenia oraz świąd w miejscu aplikacji. W pojedynczych przypadkach może pojawić się alergiczny wyprysk kontaktowy, będący manifestacją reakcji nadwrażliwości, co stanowi wskazanie do przerwania terapii. W przypadku łagodnych objawów miejscowych zaleca się kontynuowanie leczenia z zastosowaniem maści Aknemycin lub naprzemienne stosowanie obu postaci leku. Kluczowe jest monitorowanie pacjentów, zwłaszcza tych z wrażliwą skórą lub wywiadem alergicznym.
Aknemycin, alergiczny wyprysk kontaktowy, bakterie Gram-ujemne, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, erytromycyna, ocena mikrobiologiczna, oporność bakteryjna, pieczenie skóry, postępowanie terapeutyczne, przesuszenie naskórka, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień, suchość skóry, świąd skóry, wywiad alergiczny, zapalenie mieszków włosowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Maść arnikowa
Maść arnikowa, zawierająca ekstrakt z Arnica chamissonis L. w etanolu i wazelinie białej, wymaga ostrożności podczas stosowania ze względu na ryzyko reakcji niepożądanych skórnych. Należy monitorować miejsce aplikacji pod kątem wyprysków, pęcherzyków oraz innych objawów zapalnych, takich jak rumień, obrzęk, świąd, pieczenie czy bolesność, które mogą wskazywać na reakcję alergiczną lub podrażnienie. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z alergią na rośliny z rodziny Asteraceae, do której należy arnika, ze względu na zwiększone ryzyko nadwrażliwości.
alergia na rośliny, arnica chamissonis, asteraceae, bolesność miejscowa, nadwrażliwość na preparat, obrzęk skóry, pęcherzyk skórny, pieczenie skóry, płyn surowiczy, podrażnienie skóry, reakcja alergiczna, reakcja kontaktowa, reakcja niepożądana skórna, reakcja zapalna, rumień, stan zapalny skóry, świąd skóry, wazelina biała, wyprysk - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Veral
Podczas stosowania diklofenaku sodowego w postaci żelu Veral 10 mg/g, lekarz powinien zwrócić szczególną uwagę na ograniczenie powierzchni aplikacji oraz czas trwania terapii, aby zminimalizować ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych, które mogą wystąpić przy stosowaniu na rozległe obszary skóry lub podczas długotrwałego leczenia. Preparat należy aplikować wyłącznie na nieuszkodzoną skórę, gdyż uszkodzenia naskórka zwiększają absorpcję substancji czynnej i ryzyko podrażnień. Ważne jest także unikanie kontaktu żelu z oczami i błonami śluzowymi, a pacjent powinien być poinformowany o konieczności dokładnego mycia rąk po aplikacji, jeśli żel nie jest nakładany na dłonie. W przypadku pojawienia się wysypki skórnej należy natychmiast przerwać stosowanie preparatu, co może wskazywać na reakcję nadwrażliwości.
bandaż nieokluzyjny, błona śluzowa, diklofenak sodowy, działanie ogólnoustrojowe, egzema, etanol, opatrunek okluzyjny, penetracja przez skórę, pieczenie skóry, podrażnienie tkanek, reakcja nadwrażliwości, substancja czynna, terapia długoterminowa, uszkodzenie naskórka, wysypka skórna, żel przeciwbólowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Bactroban 20 mg/g
Produkt leczniczy Bactroban w postaci kremu zawiera 20 mg/g mupirocyny wapniowej (mikronizowanej) i może wywoływać działania niepożądane, które sklasyfikowano według układów narządów oraz częstości występowania. Najczęściej obserwowane są miejscowe reakcje skórne, takie jak pokrzywka, świąd, rumień, pieczenie, kontaktowe zapalenie skóry oraz wysypka i suchość skóry, występujące z częstością ≥1/100 do <1/10. Bardzo rzadko (<1/10 000) mogą pojawić się ogólnoustrojowe reakcje alergiczne, w tym anafilaksja, uogólniona wysypka, pokrzywka oraz obrzęk naczynioruchowy, które stanowią poważne zagrożenie dla życia i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. W kremie obecne są substancje pomocnicze, takie jak alkohol stearylowy (35 mg/g), alkohol cetylowy (35 mg/g) oraz alkohol benzylowy (10 mg/g), które mogą nasilać reakcje alergiczne u predysponowanych pacjentów.
alkohol benzylowy, alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, anafilaksja, Bactroban, farmakowigilancja, kontaktowe zapalenie skóry, mupirocyna, mupirocyna wapniowa, obrzęk naczynioruchowy, pieczenie skóry, pokrzywka, reakcja alergiczna ogólnoustrojowa, rumień, suchość skóry, świąd, wysypka, wysypka uogólniona, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Spitaderm (70 g + 0,5 g + 1,5 g)/100 g
Produkt leczniczy Spitaderm zawiera 70 g izopropanolu, 0,5 g chloroheksydyny diglukonianu oraz 1,5 g 30% wodoru nadtlenku i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się krótkotrwałe zaczerwienienie skóry, które jest reakcją przejściową i nie wymaga interwencji. Często (od >1/100 do <1/10) występują podrażnienie skóry oraz kontaktowe zapalenie skóry objawiające się rumieniem, świądem i pieczeniem, szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na chloroheksydynę lub izopropanol. Rzadko (od >1/10000 do <1/1000) notuje się pokrzywkę, reakcje alergiczne, a także potencjalnie zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny, wymagający natychmiastowego przerwania stosowania i wdrożenia odpowiedniego leczenia.
adrenalina, bąbel pokrzywkowy, chloroheksydyna diglukonian, dezynfekcja skóry, farmakodynamika leku, farmakokinetyka, hipotensja, izopropanol, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie przeciwalergiczne, nadtlenek wodoru, nadwrażliwość, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, oparzenie chemiczne, parametry życiowe, pieczenie skóry, płynoterapia, podrażnienie skóry, pokrzywka, reakcja alergiczna, rumień, skurcz oskrzeli, środek antyseptyczny, świąd, tlenoterapia, wstrząs anafilaktyczny, wywiad alergiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – emoliumLEK (20 mg + 200 mg)/g
Produkt leczniczy emoliumLEK w postaci kremu zawiera mocznik (20 mg/g) oraz glicerol (200 mg/g) i jest stosowany w terapii dermatologicznej ze względu na korzystny profil bezpieczeństwa. Niemniej jednak, preparat może wywoływać działania niepożądane głównie ze strony skóry i tkanki podskórnej, takie jak przemijające pieczenie, swędzenie, kłucie oraz zaczerwienienie, które występują z częstością od ≥ 1/100 do < 1/10. Objawy te są zazwyczaj łagodne i samoistnie ustępują, jednak ich obecność wymaga monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z wrażliwą lub uszkodzoną skórą. Alkohol cetostearylowy, jako substancja pomocnicza, może dodatkowo przyczyniać się do miejscowych reakcji zapalnych. W przypadku utrzymywania się lub nasilenia objawów zaleca się modyfikację schematu aplikacji lub rozważenie alternatywnych preparatów o niższym stężeniu substancji czynnych.
alkohol cetostearylowy, działanie niepożądane, emolient, kłucie skóry, MedDRA, mocznik i glicerol, penetracja skórna, personel medyczny, pieczenie skóry, reakcja skórna, reakcja zapalna skóry, rozszerzenie naczyń krwionośnych, rumień, stosunek korzyści do ryzyka, świąd skóry, terapia dermatologiczna, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, warstwa rogowa naskórka, zaburzenia skóry i tkanki podskórnej - Leksykon substancji czynnych
Propionian klobetazolu – Działania niepożądane
Propionian klobetazolu, silny kortykosteroid stosowany miejscowo, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony w badaniach klinicznych na 558 pacjentach, gdzie najczęstszym działaniem niepożądanym było uczucie pieczenia skóry (2,8%). Miejscowe działania niepożądane obejmują zapalenie mieszków włosowych, ból, świąd, trądzik, teleangiektazje, zanik skóry oraz alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, występujące z częstością od 0,2% do poniżej 1%. Preparat Clobex, stosowany jako szampon pozostający na skórze przez 15 minut, charakteryzuje się ograniczonym wchłanianiem ogólnoustrojowym, co redukuje ryzyko zahamowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. Niemniej jednak, długotrwałe stosowanie może prowadzić do poważnych powikłań endokrynologicznych, takich jak zespół Cushinga i zahamowanie czynności kory nadnerczy, a także do zaburzeń okulistycznych, w tym jaskry i zaćmy.
efekt z odbicia, hiperkortyzolizm, hirsutyzm, jaskra, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, łuszczyca, łuszczyca krostkowa, niewydolność nadnerczy, okołowargowe zapalenie skóry, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, pieczenie skóry, plamica, propionian klobetazolu, teleangiektazje, trądzik różowaty, wyprysk krostkowy, zaćma, zakażenia oportunistyczne, zapalenie mieszków włosowych, zespół Cushinga - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Nalewka z koszyczka arniki
Nalewka z koszyczka arniki (Arnica montana L. lub Arnica chamissonis Less., flos) jest dostępna jako koncentrat do sporządzania roztworu na skórę i przeznaczona wyłącznie do użytku zewnętrznego. Preparat zawiera 1 ml nalewki z kwiatu arniki w stosunku 1:10 na 1 ml produktu (0,9 g), z etanolem 70% (V/V) jako ekstrahentem, co determinuje jego właściwości fizykochemiczne. Zawartość etanolu wynosi 66-69% (V/V), co odpowiada 540 mg alkoholu etylowego na jednostkę objętości, co wiąże się z wysokim ryzykiem pieczenia przy aplikacji na uszkodzoną skórę oraz klasyfikuje preparat jako łatwopalny. Stosowanie na otwarte rany jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko podrażnienia i powikłań. Personel medyczny powinien poinformować pacjentów o konieczności unikania kontaktu z otwartym ogniem, zapalonymi papierosami oraz urządzeniami elektrycznymi generującymi ciepło podczas stosowania nalewki.
alkohol etylowy, arnica chamissonis, arnica montana, ekstrahent, etanol, nalewka z arniki, otwarta rana, pieczenie skóry, podrażnienie tkanki, populacja pediatryczna, postać farmaceutyczna, reakcja systemowa, roztwór na skórę, substancja czynna, substancja łatwopalna, uszkodzenie skóry, właściwość fizykochemiczna - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dernilan –
Maść Dernilan, zawierająca kamforę racemiczną, alantoinę, nikotynamid oraz kwas salicylowy, może wywoływać działania niepożądane dotyczące skóry i tkanki podskórnej o częstości nieznanej. Do najczęściej obserwowanych należą alergiczne reakcje skórne, manifestujące się wysypką, świądem, zaczerwienieniem lub obrzękiem w miejscu aplikacji, oraz miejscowe podrażnienia objawiające się pieczeniem, kłuciem, dyskomfortem lub bólem. Czynniki ryzyka obejmują wcześniejsze reakcje alergiczne na składniki preparatu, zwłaszcza parabeny (metylu i propylu parahydroksybenzoesan) oraz alkohol cetylowy, a także stosowanie na uszkodzoną skórę lub nadwrażliwość na kwas salicylowy i kamforę.
alantoina, alkohol cetylowy, dermatoza, działanie niepożądane, farmakoterapia, kamfora racemiczna, kontaktowe zapalenie skóry, kwas salicylowy, maść Dernilan, nadwrażliwość, nikotynamid, parahydroksybenzoesan metylu, parahydroksybenzoesan propylu, pieczenie skóry, podrażnienie miejscowe, reakcja alergiczna skórna, system MedDRA, ustąpienie objawów, wysypka skórna, zaburzenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Altażel Oceanic 10 mg/g
Lek Altażel Oceanic w postaci żelu zawiera octanowinian glinu w stężeniu 10 mg/g i może wywoływać miejscowe działania niepożądane, takie jak rumień, świąd oraz pieczenie skóry w miejscu aplikacji, które zwykle ustępują po zaprzestaniu stosowania. Długotrwałe lub nadmierne stosowanie preparatu może prowadzić do poważniejszych powikłań dermatologicznych, w tym maceracji skóry, odczynów rumieniowych, grudkowych oraz ziarninowych, co wymaga przerwania terapii i konsultacji lekarskiej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek, u których istnieje ryzyko hiperalunimemii oraz hipofosfatemii, związanych z kumulacją jonów glinu i zaburzeniami metabolicznymi, co wymaga monitorowania stężenia glinu i ewentualnej suplementacji fosforanów.
absorpcja przezskórna, hiperaluminemia, hipofosfatemia, maceracja skóry, nadwrażliwość, nefrolog, neurotoksyczność, niewydolność nerek, octanowinian glinu, odczyn grudkowy, odczyn rumieniowy, odczyn ziarninowy, osłabienie mięśniowe, parahydroksybenzoesan etylu, parahydroksybenzoesan propylu, pieczenie skóry, powikłanie dermatologiczne, reakcja alergiczna, reakcja skórna miejscowa, rozmiękczenie naskórka, rumień, suplementacja fosforanów, świąd