perioral dermatitis

Perioral dermatitis to przewlekła zapalna choroba skóry, która objawia się wysypką wokół ust, nosa i oczu. Charakteryzuje się występowaniem drobnych grudek i krostek na podłożu rumieniowym, często z towarzyszącym złuszczaniem naskórka. Typowo zmiany oszczędzają wąski obszar wokół czerwieni wargowej.

Etiologia schorzenia nie jest w pełni poznana, ale wśród czynników wywołujących wymienia się stosowanie miejscowych kortykosteroidów, fluorowanych past do zębów, kosmetyków okluzyjnych oraz zaburzenia flory bakteryjnej skóry. Choroba częściej występuje u kobiet w wieku 20-45 lat, choć może dotyczyć również dzieci.

Leczenie perioral dermatitis obejmuje przede wszystkim odstawienie czynników prowokujących, szczególnie miejscowych kortykosteroidów. W terapii stosuje się antybiotyki miejscowe (metronidazol, erytromycyna, klindamycyna) oraz doustne (tetracykliny). W przypadkach opornych rozważa się zastosowanie inhibitorów kalcyneuryny lub izotretynoiny. Istotnym elementem terapii jest edukacja pacjenta odnośnie pielęgnacji skóry i unikania potencjalnych czynników drażniących.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Działania niepożądane – Eztom 1 mg/g

Stosowanie miejscowego glikokortykosteroidu mometazonu furoinianu w preparacie Eztom (1 mg/g krem) wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych o różnej częstości. Do najczęściej obserwowanych należą miejscowe zakażenia bakteryjne skóry, zapalenie mieszków włosowych, parestezje, uczucie pieczenia, kontaktowe zapalenie skóry, zmiany pigmentacyjne, hirsutyzm, rozstępy, wykwity trądzikopodobne, zanik skóry oraz reakcje z odstąpienia. Dodatkowo mogą pojawić się objawy takie jak świąd, ból i inne reakcje w miejscu aplikacji, a także nieostre widzenie, co może wskazywać na ogólnoustrojowe działanie glikokortykosteroidów. Rzadziej zgłaszane są suchość skóry, podrażnienie, zapalenie skóry wokół ust, maceracja, potówki i teleangiektazje. Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z MedDRA, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana.
atrofia skóry, działanie immunosupresyjne, działanie ogólnoustrojowe, glikokortykosteroid, hipopigmentacja, hirsutyzm, kontaktowe zapalenie skóry, maceracja skóry, mometazon furoinian, nieostre widzenie, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, otyłość centralna, parestezja, perioral dermatitis, potówki, rozstępy skórne, teleangiektazja, twarz księżycowata, zakażenie bakteryjne skóry, zapalenie mieszków włosowych, zespół Cushinga, zespół z odstawienia, zmiany trądzikopodobne
Leksykon leków
Działania niepożądane – Diprosalic (0,64 mg + 30 mg)/g

Diprosalic to preparat miejscowy zawierający 0,64 mg betametazonu dipropionianu (odpowiadającego 0,5 mg betametazonu) oraz 30 mg kwasu salicylowego na gram maści. Stosowanie tego leku może wywołać liczne działania niepożądane typowe dla kortykosteroidów i kwasu salicylowego, w tym miejscowe reakcje skórne takie jak pieczenie, świąd, podrażnienie, wysuszenie skóry, zapalenie mieszków włosowych, hirsutyzm, zmiany trądzikopodobne, hipopigmentację, perioral dermatitis, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, macerację oraz wtórne zakażenia. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do atroficznych zmian skóry, rozstępów i potówek. Kwas salicylowy może dodatkowo indukować zapalenie skóry przy przewlekłym stosowaniu. Częstość występowania tych działań nie jest precyzyjnie określona (częstość nieznana).
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atrofia skóry, betametazon dipropionian, glukozuria, hiperglikemia, hipopigmentacja, hirsutyzm, kortykosteroidy, kwas salicylowy, maceracja skóry, miejscowe stosowanie kortykosteroidów, nieostre widzenie, nudności, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, perioral dermatitis, pieczenie skóry, podrażnienie skóry, potówki, rozstępy skórne, salicylizm, suchość skóry, świąd skóry, szumy uszne, wchłanianie przezskórne, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie skóry, zawroty głowy, zespół Cushinga, zmiany trądzikopodobne
Leksykon leków
Działania niepożądane – Elosone 1 mg/g

Lek Elosone w postaci maści zawiera 1 mg/g mometazonu furoinianu i może wywoływać różnorodne działania niepożądane, które należy uwzględnić podczas terapii. Działania te obejmują bardzo rzadkie przypadki zapalenia mieszków włosowych, uczucia pieczenia, świądu oraz bólu w miejscu stosowania, a także reakcje o nieznanej częstości, takie jak czyraki, parestezje, kontaktowe zapalenie skóry, niedobór barwnika, nadmierne owłosienie, rozstępy, zmiany trądzikopodobne, zanik skóry, nieostre widzenie oraz reakcje zapalne skóry (suchość, podrażnienie, zapalenie, perioral dermatitis, maceracja, potówki, teleangiektazje). Substancje pomocnicze, takie jak glikol propylenowy (100 mg/g) i alkohol cetostearylowy, mogą dodatkowo powodować podrażnienia i miejscowe reakcje skórne.
alkohol cetostearylowy, atrofia skóry, działanie niepożądane, farmakovigilance, glikokortykosteroid, glikol propylenowy, hipopigmentacja, hirsutyzm, kontaktowe zapalenie skóry, maceracja skóry, mometazon furoinian, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, parestezja, perioral dermatitis, potówka, rozstępy skórne, suchość skóry, supresja kory nadnerczy, teleangiektazja, zakażenie pasożytnicze, zapalenie mieszków włosowych, zespół Cushinga, zmiany trądzikopodobne
Leksykon leków
Działania niepożądane – Locoid 1 mg/ml

Locoid, zawierający 17-maślan hydrokortyzonu w stężeniu 1 mg/ml, jest miejscowym kortykosteroidem, którego stosowanie wiąże się z ryzykiem licznych działań niepożądanych, głównie miejscowych. Do rzadkich, ale istotnych działań należą zanik skóry (atrofia) ze ścieńczeniem naskórka, teleangiektazje, plamica, rozstępy, trądzik krostkowy, zapalenie skóry wokół ust, efekt z odbicia, odbarwienia skóry oraz kontaktowe zapalenie skóry. Działania te występują z częstością od ≥1/10 000 do ≤1/1000 i są szczególnie niebezpieczne przy długotrwałym stosowaniu. Ponadto, pomimo miejscowego podania, lek może wywoływać ogólnoustrojowe efekty, takie jak zahamowanie czynności kory nadnerczy (<1/10 000) oraz zaburzenia widzenia o nieznanej częstości, co wymaga szczególnej ostrożności w terapii, zwłaszcza u dzieci, przy stosowaniu pod opatrunkiem okluzyjnym, na dużych powierzchniach skóry oraz podczas długotrwałego leczenia.
atrofia skóry, efekt z odbicia, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroid miejscowy, maślan hydrokortyzonu, nadwrażliwość, nieostre widzenie, niewydolność kory nadnerczy, odbarwienie skóry, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, perioral dermatitis, plamica, rozstępy skórne, roztwór na skórę, ścieńczenie naskórka, teleangiektazje, trądzik krostkowy, wybroczyny podskórne, wyprysk, zaburzenia oka, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zmiany trądzikopodobne
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Momecutan Fettcreme 1 mg/g

Momecutan Fettcreme, zawierający mometazonu furoinian w stężeniu 1 mg/g, jest miejscowym kortykosteroidem o szerokim spektrum przeciwwskazań. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, inne kortykosteroidy lub składniki pomocnicze, w tym alkohol stearylowy (49 mg/g kremu), który może wywoływać miejscowe reakcje skórne. Preparat nie powinien być stosowany w schorzeniach takich jak trądzik różowaty, trądzik pospolity, zanik skóry, zapalenie skóry wokół ust, świąd okolicy odbytu i narządów płciowych oraz pieluszkowe zapalenie skóry, ze względu na ryzyko nasilenia objawów lub maskowania symptomów. Ponadto, Momecutan Fettcreme jest przeciwwskazany w zakażeniach bakteryjnych (np. liszajec, ropne zapalenie skóry), wirusowych (m.in. opryszczka, półpasiec, ospa wietrzna), pasożytniczych i grzybiczych skóry, a także w stanach takich jak gruźlica skóry, kiła i odczyny poszczepienne, gdzie stosowanie kortykosteroidów może pogorszyć przebieg choroby i opóźnić diagnozę.
alkohol stearylowy, brodawka zwykła, ciśnienie wewnątrzgałkowe, dermatofit, drożdżyca, gruźlica skóry, herpes simplex, herpes zoster, impetigo, jaskra otwartego kąta, jaskra prosta, kiła skóry, kłykcina kończysta, kortykosteroid miejscowy, liszajec, mięczak zakaźny, mometazon furoinian, nadwrażliwość, odczyn poszczepienny, opatrunek okluzyjny, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, perioral dermatitis, pieluszkowe zapalenie skóry, półpasiec, reakcja krzyżowa, ropne zapalenie skóry, świąd odbytu, trądzik pospolity, trądzik różowaty, zaćma podtorebkowa, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie pasożytnicze skóry, zanik skóry, zapalenie skóry wokół ust
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Edelan 1 mg/g

Mometazonu furoinian w kremie (Edelan, 1 mg/g) jest miejscowym kortykosteroidem, którego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną, inne kortykosteroidy lub składniki pomocnicze. Nie należy go stosować w wybranych dermatozach, takich jak trądzik pospolity i różowaty, zapalenie skóry wokół ust, zanik skóry, świąd okolicy odbytu i narządów płciowych oraz pieluszkowe zapalenie skóry, ze względu na ryzyko zaostrzenia zmian i maskowania objawów. Ponadto, krem jest przeciwwskazany w przypadku infekcji skórnych bakteryjnych (np. liszajec, ropne zapalenie skóry), wirusowych (np. opryszczka, półpasiec, ospa wietrzna, brodawki, kłykciny kończyste, mięczak zakaźny) oraz pasożytniczych i grzybiczych (dermatofity, drożdżaki), gdyż może nasilać zakażenie i utrudniać diagnostykę.
brodawka zwykła, dermatofity, drożdżaki, gruźlica skóry, kiła skóry, kłykcina kończysta, kortykosteroid miejscowy, liszajec, mięczak zakaźny, mometazonu furoinian, nadwrażliwość na mometazonu furoinian, odczyn poszczepienny, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, owrzodzenie skóry, perioral dermatitis, pieluszkowe zapalenie skóry, półpasiec, ropne zapalenie skóry, świąd odbytu, trądzik pospolity, trądzik różowaty, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie pasożytnicze skóry, zanik skóry, zapalenie skóry wokół ust
Leksykon leków
Działania niepożądane – Laticort 0,1% 1 mg/ml

Laticort 0,1% zawiera hydrokortyzon 17-maślan (1 mg/ml) i jest stosowany miejscowo na skórę w postaci płynu. Lek ten, jak inne kortykosteroidy miejscowe, może wywoływać działania niepożądane zarówno miejscowe, jak i ogólnoustrojowe, których częstość występowania jest nieznana. Do działań niepożądanych dotyczących oczu należą nieostre widzenie, jaskra i zaćma, szczególnie przy aplikacji na powieki lub długotrwałym stosowaniu. Najczęstsze działania miejscowe obejmują zmiany skórne takie jak objawy trądzikopodobne, plamica posteroidowa, zanik naskórka i tkanki podskórnej, suchość skóry, hirsutyzm lub łysienie, zmiany pigmentacji, rozstępy, teleangiektazje, perioral dermatitis, zapalenie mieszków włosowych, wtórne zakażenia, podrażnienie skóry oraz reakcje alergiczne jak pokrzywka czy wysypka plamisto-grudkowa. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do zaostrzenia istniejących zmian chorobowych (efekt rebound).
cukromocz, hiperglikemia, hirsutyzm, hydrokortyzon 17-maślan, immunosupresja, jaskra, kortykosteroid miejscowy, łysienie, nadciśnienie, nieostre widzenie, niewydolność nadnerczy, obrzęk, opatrunek okluzyjny, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, perioral dermatitis, plamica posteroidowa, podrażnienie skóry, pokrzywka, przebarwienie skóry, rozstępy skóry, suchość skóry, teleangiektazje, zaćma, zahamowanie wzrostu, zakażenie wtórne, zanik naskórka, zapalenie mieszków włosowych, zespół Cushinga
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Laticort 0,1% 1 mg/g

Preparat Laticort 0,1%, zawierający 1 mg/g hydrokortyzonu 17-maślanu, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na hydrokortyzon, inne kortykosteroidy lub składniki pomocnicze. Nie należy go stosować w przypadku infekcji skórnych o etiologii wirusowej (np. ospa wietrzna, opryszczka zwykła), grzybiczej oraz bakteryjnej, ze względu na ryzyko rozszerzenia infekcji i pogorszenia stanu klinicznego. Preparat jest również przeciwwskazany w schorzeniach takich jak trądzik pospolity, trądzik różowaty oraz zapalenie skóry wokół ust, gdzie kortykosteroidy mogą nasilać objawy i prowadzić do powikłań. Ponadto, stosowanie na rozległe zmiany skórne jest niewskazane z powodu ryzyka zwiększonej absorpcji ogólnoustrojowej hydrokortyzonu i potencjalnych działań niepożądanych charakterystycznych dla terapii systemowej.
Stosowanie Laticortu 0,1% u dzieci poniżej 2 lat jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko ogólnoustrojowej absorpcji kortykosteroidu przez niedojrzałą barierę skórną oraz wyższy stosunek powierzchni ciała do masy ciała, co może prowadzić do zaburzeń wzrostu i rozwoju. Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest dokładna ocena stanu klinicznego pacjenta oraz wykluczenie przeciwwskazań. Preparat występuje w postaci białej lub prawie białej, półprzezroczystej maści, zawierającej 1 mg/g hydrokortyzonu 17-maślanu, i powinien być stosowany z zachowaniem ostrożności, aby uniknąć niepożądanych efektów związanych z nadmierną ekspozycją na kortykosteroidy.
bakteryjne zakażenie skóry, bariera skórna, działanie niepożądane, hydrokortyzon 17-maślan, infekcja grzybicza skóry, infekcja skórna, kortykosteroid, kortykosteroid systemowy, Laticort, nadwrażliwość, odpowiedź immunologiczna, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, perioral dermatitis, rozległe zmiany skórne, trądzik pospolity, trądzik posteroidowy, trądzik różowaty
Leksykon leków
Działania niepożądane – Lotriderm (0,64 mg + 10 mg)/g

Lotriderm to krem zawierający betametazonu dipropionian (0,64 mg/g) oraz klotrymazol (10 mg/g), łączący działanie kortykosteroidu i leku przeciwgrzybiczego. Stosowanie preparatu wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które obejmują zarówno objawy typowe dla kortykosteroidów, jak i dla klotrymazolu. Do działań niepożądanych o częstości rzadkiej (≥1/10 000 do <1/1000) należą zaburzenia czucia, pieczenie, wysypka grudkowo-plamkowa, obrzęk, pokrzywka oraz wtórne zakażenia. Działania niepożądane związane z klotrymazolem obejmują rumień, uczucie pieczenia, pęcherze, obrzęk, świąd, pokrzywkę oraz ogólne podrażnienie skóry. Betametazon może powodować szereg reakcji miejscowych, takich jak świąd, podrażnienie, suchość skóry, zapalenie mieszków włosowych, hirsutyzm, trądzik posteroidowy, odbarwienia skóry, perioral dermatitis, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, macerację, wtórne zakażenia, zanik skóry, rozstępy, potówki, kruchość naczyń oraz uczulenie. Częstość występowania większości z tych działań jest nieznana.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atrofia skóry, betametazonu dipropionian, hirsutyzm, klotrymazol, kortykosteroid, kruchość naczyń, lek przeciwgrzybiczy, maceracja skóry, nieostre widzenie, obrzęk, odbarwienie skóry, pęcherz skórny, perioral dermatitis, podrażnienie skóry, pokrzywka, potówki, rozstępy, rumień, suchość skóry, świąd, trądzik posteroidowy, wtórne zakażenie, wybroczyna, wysypka grudkowo-plamkowa, zaburzenie czucia, zanik skóry, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie skóry wokół ust
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Enstilar (50 mcg + 0,5 mg)/g

Lek Enstilar, zawierający kalcypotriol jednowodny (50 µg/g) oraz betametazon dipropionian (0,5 mg/g) w postaci piany, posiada liczne przeciwwskazania. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze, w tym butylohydroksytoluen (E321, 50 µg/g). Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z erytrodermią łuszczycową oraz łuszczycą krostkową. Ze względu na wpływ kalcypotriolu na metabolizm wapnia, nie powinien być stosowany u osób z hiperkalcemią lub hiperkalciurią. Obecność betametazonu wyklucza stosowanie w przypadku aktywnych zakażeń skóry: wirusowych (np. Herpes simplex, ospa wietrzna), grzybiczych, bakteryjnych, pasożytniczych (np. świerzb), a także w zmianach skórnych związanych z gruźlicą, okołowargowym zapaleniu skóry, atrofią, rozstępami, łamliwością żył, rybią łuską, trądzikiem pospolitym i różowatym oraz owrzodzeniami i ranami.
atrofia, atrofia skóry, bakteryjne zakażenie skóry, betametazon dipropionian, butylohydroksytoulen, działanie ogólnoustrojowe, erytrodermia łuszczycowa, gruźlica skóry, grzybicze zakażenie skóry, hiperkalcemia, ichtioza, kalcypotriol jednowodny, kortykosteroid, łamliwość żył skórnych, łuszczyca krostkowa, nadwrażliwość, niewydolność nerek, okołowargowe zapalenie skóry, opryszczka zwykła, ospa wietrzna, owrzodzenie skóry, perioral dermatitis, piana na skórę, rozstępy skórne, rybia łuska, świerzb, trądzik pospolity, trądzik różowaty, wirusowe zakażenie skóry, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie metabolizmu wapnia, zakażenie pasożytnicze skóry