Przeciwwskazania
Enstilar (50 mcg + 0,5 mg)/g

Lek Enstilar, zawierający kalcypotriol jednowodny (50 µg/g) oraz betametazon dipropionian (0,5 mg/g) w postaci piany, posiada liczne przeciwwskazania. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze, w tym butylohydroksytoluen (E321, 50 µg/g). Preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z erytrodermią łuszczycową oraz łuszczycą krostkową. Ze względu na wpływ kalcypotriolu na metabolizm wapnia, nie powinien być stosowany u osób z hiperkalcemią lub hiperkalciurią. Obecność betametazonu wyklucza stosowanie w przypadku aktywnych zakażeń skóry: wirusowych (np. Herpes simplex, ospa wietrzna), grzybiczych, bakteryjnych, pasożytniczych (np. świerzb), a także w zmianach skórnych związanych z gruźlicą, okołowargowym zapaleniu skóry, atrofią, rozstępami, łamliwością żył, rybią łuską, trądzikiem pospolitym i różowatym oraz owrzodzeniami i ranami.

Przeciwwskazania stosowania leku Enstilar

Lek Enstilar, zawierający substancje czynne kalcypotriol jednowodny (50 mikrogramów/g) oraz betametazon dipropionian (0,5 mg/g) w postaci piany na skórę, posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy wziąć pod uwagę przed zaleceniem terapii pacjentowi.1

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Enstilar jest nadwrażliwość pacjenta na substancje czynne (kalcypotriol i betametazon) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Warto zwrócić uwagę, że lek zawiera butylohydroksytoulen (E321) w ilości 50 mikrogramów/g piany, który jest substancją pomocniczą o znanym działaniu.2

Przeciwwskazania związane z typem łuszczycy

Szczególną uwagę należy zwrócić na postać łuszczycy występującą u pacjenta. Enstilar jest jednoznacznie przeciwwskazany u osób z:3

  • Erytrodermią łuszczycową – ciężką postacią łuszczycy charakteryzującą się rozległym zajęciem powierzchni skóry z nasilonym rumieniem
  • Łuszczycą krostkową – ostrą postacią łuszczycy z obecnością jałowych krostek

Przeciwwskazania związane z kalcypotriolem

Ze względu na zawartość kalcypotriolu, który wpływa na metabolizm wapnia, produkt Enstilar nie powinien być stosowany u pacjentów z zaburzeniami metabolizmu wapnia. Dotyczy to m.in. pacjentów z hiperkalcemią lub hiperkalciurią.4

Przeciwwskazania związane z kortykosteroidem

Obecność betametazonu (kortykosteroidu) w preparacie powoduje, że Enstilar jest przeciwwskazany w przypadku występowania na leczonej powierzchni skóry następujących stanów:5

  1. Wirusowe zakażenia skóry – w tym opryszczka zwykła (Herpes simplex) oraz ospa wietrzna, gdzie kortykosteroid może prowadzić do nasilenia i rozprzestrzeniania się infekcji
  2. Grzybicze zakażenia skóry – miejscowe steroidy mogą maskować objawy i sprzyjać rozprzestrzenianiu infekcji grzybiczej
  3. Bakteryjne zakażenia skóry – kortykosteroidy mogą hamować miejscową odpowiedź immunologiczną i pogarszać przebieg infekcji
  4. Zakażenia pasożytnicze skóry – w tym świerzb i inne infestacje
  5. Zmiany skórne w przebiegu gruźlicy – ryzyko reaktywacji lub nasilenia procesu chorobowego
  6. Okołowargowe zapalenie skóry (perioral dermatitis) – steryd miejscowy może nasilać objawy tego schorzenia
  7. Atrofia skóry – kortykosteroidy mogą pogłębiać istniejącą atrofię
  8. Rozstępy skóry – stosowanie sterydu może prowadzić do nasilenia istniejących zmian
  9. Łamliwość żył skórnych – ryzyko pogłębienia zmian naczyniowych
  10. Rybia łuska (ichthyosis) – zaburzenie keratynizacji, które może ulec zaostrzeniu
  11. Trądzik pospolity – steryd może nasilać lub maskować objawy
  12. Trądzik różowaty – ryzyko zaostrzenia objawów
  13. Owrzodzenia i rany – steryd może zaburzać naturalne procesy gojenia

Warunki, w których należy odradzić stosowanie leku

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, lekarz powinien rozważyć odradzenie stosowania leku Enstilar również w innych sytuacjach klinicznych, które choć nie stanowią formalnych przeciwwskazań, mogą zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych lub zmniejszać skuteczność terapii:6

Szczególne grupy pacjentów

Należy zachować szczególną ostrożność lub rozważyć odradzenie stosowania leku Enstilar w następujących przypadkach:

  • Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek, szczególnie z ciężką niewydolnością – ze względu na ryzyko zwiększonej absorpcji kalcypotriolu i potencjalnego wpływu na gospodarkę wapniową
  • Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby – z uwagi na możliwe zaburzenia metabolizmu betametazonu
  • Kobiety w ciąży i karmiące piersią – o ile korzyści nie przewyższają potencjalnego ryzyka
  • Dzieci i młodzież poniżej 18. roku życia – ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa w tej grupie wiekowej

Obszary skóry wymagające szczególnej uwagi

Przy rozważaniu stosowania leku Enstilar szczególną ostrożność należy zachować w przypadku aplikacji na:

  • Twarz i okolice narządów płciowych – skóra w tych miejscach jest cieńsza i bardziej podatna na działania niepożądane kortykosteroidów, takie jak atrofia
  • Fałdy skórne – zwiększone wchłanianie substancji czynnych może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych
  • Duże powierzchnie skóry – zwiększone ryzyko działań ogólnoustrojowych, szczególnie wpływu na gospodarkę wapniową

Należy pamiętać, że Enstilar ma postać piany na skórę, która po wyciśnięciu formuje białą lub prawie białą pianę. Po aplikacji piana stopniowo opada, co należy uwzględnić przy edukacji pacjenta odnośnie prawidłowego stosowania preparatu.7

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl