skala niewydolności ruchowej EDSS
Skala Niewydolności Ruchowej EDSS (Expanded Disability Status Scale) to kliniczna metoda oceny stopnia niepełnosprawności u pacjentów z stwardnieniem rozsianym (SM). Stworzona przez Johna Kurtzkego, umożliwia obiektywną ocenę stanu neurologicznego i monitorowanie progresji choroby w czasie.
EDSS opiera się na standardowym badaniu neurologicznym i ocenie ośmiu układów czynnościowych (piramidowego, móżdżkowego, pnia mózgu, czuciowego, zwieraczy, wzrokowego, psychicznego oraz innych). Skala przyjmuje wartości od 0 (prawidłowy stan neurologiczny) do 10 (śmierć z powodu SM), z możliwością oceny co 0,5 punktu.
W praktyce klinicznej wynik 0-3,5 oznacza niewielką niepełnosprawność, 4,0-6,5 wskazuje na umiarkowaną niepełnosprawność z ograniczeniem mobilności, a 7,0-9,5 świadczy o znacznym upośledzeniu funkcji ruchowych. EDSS stanowi złoty standard w ocenie progresji SM i jest powszechnie wykorzystywana w badaniach klinicznych oraz codziennej praktyce neurologicznej.
Główną zaletą skali EDSS jest jej powszechne zastosowanie i ustandaryzowanie, natomiast do wad zalicza się niewystarczającą czułość na zmiany w funkcjach poznawczych oraz nadmierne skupienie na funkcjach chodzenia w środkowym zakresie skali. Pomimo tych ograniczeń, pozostaje najczęściej stosowanym narzędziem oceny niepełnosprawności w SM.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Teriflunomide Medical Valley 14 mg
Teriflunomid, oznaczony kodem ATC L04AA31, jest selektywnym lekiem immunosupresyjnym stosowanym w terapii rzutowej postaci stwardnienia rozsianego (RMS). Jego mechanizm działania opiera się na odwracalnym hamowaniu mitochondrialnej dehydrogenazy dihydroorotanowej (DHO-DH), co prowadzi do zmniejszenia proliferacji limfocytów zależnych od syntezy pirymidyny de novo. W badaniach klinicznych wykazano, że dawka 14 mg/dobę powoduje łagodne obniżenie liczby limfocytów do wartości poniżej 0,3 x 10⁹/L w ciągu pierwszych 3 miesięcy terapii, utrzymując ten efekt przez cały czas leczenia. Teriflunomid nie wykazuje istotnego wpływu na wydłużenie odstępu QTcF (maksymalna różnica 3,45 ms, górna granica 90% CI 6,45 ms). Ponadto obserwuje się spadek stężenia kwasu moczowego w surowicy o 20-30% oraz fosforu o około 10%, co jest związane ze zwiększonym wydalaniem nerkowym, bez wpływu na czynność kłębuszków.
badanie kontrastowe z gadolinem, dehydrogenaza dihydroorotanowa, immunomodulacja, kanaliki nerkowe, kryteria McDonald, kwas moczowy, leczenie modyfikujące przebieg choroby, lek immunosupresyjny, odstęp QTcF, populacja ITT, postępująco-rzutowa postać stwardnienia rozsianego, redukcja limfocytów, rzutowa postać stwardnienia rozsianego, rzutowo-ustępująca postać stwardnienia rozsianego, skala niewydolności ruchowej EDSS, stwardnienie rozsiane, synteza pirymidyny, teriflunomid, układ immunologiczny, właściwości przeciwzapalne, wtórnie postępująca postać stwardnienia rozsianego, zmiany demielinizacyjne