białko wiążące kortykosteroidy

Białko wiążące kortykosteroidy (CBG, Corticosteroid-Binding Globulin) to glikoproteina osocza krwi, produkowana głównie w wątrobie, należąca do rodziny serpin (inhibitorów proteaz serynowych). Jego podstawową funkcją jest transport hormonów steroidowych, zwłaszcza kortyzolu, w krwiobiegu.

W warunkach fizjologicznych około 80-90% kortyzolu krążącego we krwi jest związane z CBG, co ogranicza jego biodostępność i chroni przed szybkim metabolizmem. Jedynie wolna, niezwiązana frakcja kortyzolu jest biologicznie aktywna i może oddziaływać na tkanki docelowe. Stężenie CBG może ulegać zmianom w różnych stanach patologicznych, wpływając na stężenie wolnego kortyzolu.

Zaburzenia stężenia lub funkcji CBG mogą prowadzić do zmian w metabolizmie kortyzolu. Obniżone stężenie CBG obserwuje się w stanach katabolicznych, ostrych chorobach, przy niedoborze estrogenów i w niektórych chorobach wątroby. Zwiększone stężenie CBG występuje podczas ciąży, stosowania doustnych środków antykoncepcyjnych i terapii estrogenowej. Mutacje genu CBG mogą prowadzić do wrodzonych zaburzeń transportu kortyzolu.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl