właściwość karcinogenna

Właściwość karcinogenna to zdolność substancji, czynnika fizycznego lub biologicznego do wywoływania lub przyspieszania rozwoju nowotworu. Substancje o takich właściwościach nazywane są karcynogenami lub karcinogenami i mogą pochodzić z różnych źródeł, takich jak związki chemiczne, promieniowanie jonizujące, niektóre wirusy czy bakterie.

Mechanizm działania karcynogenów polega najczęściej na uszkadzaniu DNA komórkowego, zaburzaniu procesów naprawy DNA lub wpływaniu na regulację cyklu komórkowego. W konsekwencji prowadzi to do niekontrolowanego podziału komórek i rozwoju nowotworu. Proces karcynogenezy jest zwykle wieloetapowy i może trwać wiele lat od momentu ekspozycji na karcynogen do rozwoju klinicznie jawnego nowotworu.

Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje substancje pod względem ich potencjału karcinogennego, wyróżniając kilka grup – od udowodnionych karcynogenów dla ludzi (grupa 1), przez prawdopodobne i możliwe karcynogeny, do substancji niesklasyfikowanych pod względem rakotwórczości. W praktyce klinicznej wiedza o właściwościach karcinogennych różnych czynników ma kluczowe znaczenie w profilaktyce nowotworów, medycynie pracy oraz ocenie ryzyka zdrowotnego.

Powiązane wpisy

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl