neoplazja szyjki macicy

Neoplazja szyjki macicy to proces patologiczny, w którym dochodzi do nieprawidłowego rozrostu komórek nabłonka szyjki macicy. Obejmuje spektrum zmian od łagodnych dysplazji (CIN 1) przez zmiany średniego i dużego stopnia (CIN 2, CIN 3), aż do inwazyjnego raka szyjki macicy.

Głównym czynnikiem etiologicznym neoplazji szyjki macicy jest przetrwała infekcja wysokoonkogennymi typami wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV), szczególnie typami 16 i 18. Inne czynniki ryzyka obejmują wczesne rozpoczęcie aktywności seksualnej, wielu partnerów seksualnych, palenie tytoniu, immunosupresję oraz długotrwałe stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych.

Diagnostyka neoplazji szyjki macicy opiera się na badaniach cytologicznych (test Papanicolaou), kolposkopii z celowaną biopsją oraz testach na obecność DNA HPV. Zmiany przedrakowe można skutecznie leczyć za pomocą metod ablacyjnych (krioterapia, laseroterapia) lub wycięcia (konizacja, LEEP/LLETZ), co zapobiega progresji do raka inwazyjnego.

Profilaktyka pierwotna neoplazji szyjki macicy polega na szczepienia przeciwko HPV, zalecanych dla dziewcząt i chłopców przed inicjacją seksualną. Profilaktyka wtórna obejmuje regularne badania przesiewowe, które pozwalają na wczesne wykrycie i leczenie zmian przedrakowych. Program badań przesiewowych oparty na cytologii lub testach HPV znacząco zmniejszył zachorowalność i śmiertelność z powodu raka szyjki macicy w krajach rozwiniętych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl