badania farmakodynamiczno-toksykologiczne
Badania farmakodynamiczno-toksykologiczne to istotny element procesu rozwoju nowych leków, mający na celu ocenę działania farmakologicznego substancji oraz jej potencjalnej toksyczności. Badania te stanowią kluczową część badań przedklinicznych i są wymagane przez organy regulacyjne przed rozpoczęciem badań klinicznych z udziałem ludzi.
W części farmakodynamicznej ocenia się mechanizm działania substancji, jej powinowactwo do receptorów, wpływ na procesy biochemiczne i fizjologiczne oraz skuteczność w modelach doświadczalnych. Określa się zależność między dawką a efektem farmakologicznym oraz potencjalne działania niepożądane związane z mechanizmem działania substancji.
Aspekt toksykologiczny obejmuje badania toksyczności ostrej, podostrej i przewlekłej, ocenę potencjału genotoksycznego, kancerogennego oraz wpływu na rozrodczość i rozwój płodu. Określa się również profil bezpieczeństwa leku poprzez wyznaczenie najwyższej dawki niewywołującej obserwowalnych działań niepożądanych (NOAEL) oraz marginesu bezpieczeństwa.
Wyniki badań farmakodynamiczno-toksykologicznych pozwalają określić potencjalne ryzyko stosowania danej substancji u ludzi, ustalić bezpieczne dawki początkowe dla badań klinicznych oraz zidentyfikować narządy najbardziej narażone na toksyczne działanie substancji. Dane te są niezbędne do opracowania strategii monitorowania bezpieczeństwa w kolejnych fazach rozwoju leku.