izomer R
Izomer R to jedna z możliwych konfiguracji przestrzennych cząsteczki chemicznej posiadającej centrum stereogeniczne. W nomenklaturze Cahn-Ingold-Prelog (CIP), oznaczenie „R” (od łac. rectus – prawy) przypisuje się, gdy grupy przyłączone do centrum chiralności, uszeregowane według priorytetu atomów, tworzą układ prawoskrętny.
W farmakologii konfiguracja przestrzenna leków ma kluczowe znaczenie dla ich aktywności biologicznej. Izomery R często wykazują odmienne właściwości farmakodynamiczne i farmakokinetyczne w porównaniu do swoich odpowiedników S. Przykładowo, R-warfaryna ma 5-krotnie słabsze działanie przeciwzakrzepowe niż izomer S, natomiast R-omeprazol (esomeprazol) wykazuje większą skuteczność w hamowaniu pompy protonowej.
Rozdzielenie racematu na poszczególne enancjomery i stosowanie czystych izomerów R (lub S) może prowadzić do zwiększenia skuteczności terapeutycznej, zmniejszenia dawek i ograniczenia działań niepożądanych. Współczesne metody syntezy stereoselektywnej umożliwiają otrzymywanie czystych izomerów R bez konieczności rozdzielania mieszanin racemicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Propranolol Aurovitas 40 mg
Propranolol, będący niewybiórczym beta-adrenolitykiem (kod ATC: C07AA05), działa jako kompetycyjny antagonista receptorów beta1- i beta2-adrenergicznych, co stanowi podstawę jego zastosowania terapeutycznego. Lek nie wykazuje właściwości agonistycznych, a jego działanie stabilizujące błony komórkowe obserwuje się w stężeniach 1-3 mg/l, rzadko osiąganych w standardowej terapii doustnej. Propranolol wywiera ujemne działanie inotropowe, co jest przeciwwskazaniem do stosowania u pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca. Preparat występuje jako mieszanina racemiczna, gdzie izomer S(-) odpowiada za blokadę receptorów beta, natomiast izomer R(+) hamuje konwersję tyroksyny do trijodotyroniny, choć bez istotnych klinicznie efektów wykraczających poza działanie mieszaniny.
antagonizm kompetycyjny, beta-adrenolityk niewybiorczy, działanie inotropowe ujemne, funkcja skurczowa lewej komory, izomer R, izomer S, izoprenalina, laktoza jednowodna, mieszanina racemiczna, nietolerancja laktozy, niewydolność serca, niewyrównana niewydolność serca, propranolol, propranololu chlorowodorek, receptor beta-adrenergiczny, receptor beta1-adrenergiczny, receptor beta2-adrenergiczny, stabilizacja błon komórkowych, stereoizomer - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Actimodan 100 mg
Modafinil, substancja czynna Actimodanu, wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek terapeutycznych 200-600 mg, z dobrym wchłanianiem doustnym i Tmax wynoszącym 2-4 godziny. Pokarm opóźnia wchłanianie o około 1 godzinę, nie wpływając na biodostępność. Wiązanie z białkami osocza wynosi około 60%, głównie z albuminami, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, gdzie powstaje nieaktywny farmakologicznie kwas modafinilowy (40-50% dawki). Eliminacja odbywa się głównie przez nerki, z mniej niż 10% dawki wydalanej w postaci niezmienionej. Okres półtrwania eliminacji u dorosłych wynosi około 15 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę.
albumina osocza, biodostępność substancji, czas maksymalnego stężenia, ekspozycja ogólnoustrojowa, enancjomer modafinilu, farmakokinetyka modafinilu, interakcja farmakokinetyczna, izomer R, izomer S, klirens kreatyniny, kwas modafinilowy, marskość wątroby, niewydolność nerek, okres półtrwania eliminacji, stan równowagi farmakologicznej, stężenie w osoczu, sulfon modafinilu, wiązanie z białkami osocza, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Binabic 150 mg
Bikalutamid, niesteroidowy antyandrogen z grupy L02BB03, działa poprzez blokowanie receptorów androgenowych, co prowadzi do zahamowania stymulacji androgenowej komórek raka gruczołu krokowego. Jego aktywność terapeutyczna wynika głównie z izomeru (R). W dawce 150 mg, skuteczność bikalutamidu została potwierdzona w badaniach klinicznych obejmujących 8113 pacjentów z rakiem ograniczonym do narządu (T1-T2, N0/Nx, M0) lub miejscowo zaawansowanym (T3-T4, każde N, M0; T1-T2, N+, M0). Po medianie obserwacji 9,7 roku, odsetek progresji choroby wyniósł 36,6% w grupie leczonej bikalutamidem vs. 38,17% w grupie placebo, z wyraźniejszym efektem u pacjentów wysokiego ryzyka. Nie stwierdzono istotnej różnicy w całkowitym przeżyciu (HR=1,01; 95% CI 0,94-1,09). W podgrupach z miejscowo zaawansowanym rakiem, bikalutamid zmniejszał odsetek zdarzeń progresji i zgonów w porównaniu do placebo, szczególnie po radioterapii i radykalnej prostatektomii.
badanie podwójnie zaślepione, bikalutamid, ekspresja genu, enancjomer, izomer R, kastracja, leczenie uzupełniające, miejscowo zaawansowany rak gruczołu krokowego, niesteroidowy antyandrogen, progresja choroby, przedział ufności, przeżycie całkowite, przeżycie ogólne, przeżycie wolne od progresji, racemat, radioterapia, radykalna prostatektomia, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu krokowego z przerzutami, receptor androgenowy, regresja guza, stymulacja androgenowa, współczynnik ryzyka