forma biologicznie aktywna
Forma biologicznie aktywna to postać substancji chemicznej, która może oddziaływać na procesy biologiczne organizmu, wywołując określone efekty fizjologiczne. W przeciwieństwie do form nieaktywnych, forma biologicznie aktywna posiada strukturę przestrzenną, która umożliwia jej wiązanie z określonymi receptorami, enzymami lub innymi cząsteczkami biologicznymi.
W farmakologii szczególnie istotne są formy biologicznie aktywne leków, witamin i hormonów. Przykładowo, witamina D musi zostać przekształcona w organizmie do formy 1,25-dihydroksycholekalcyferolu, aby wykazać pełną aktywność biologiczną. Podobnie niektóre leki są podawane jako proleki, które w organizmie ulegają biotransformacji do form biologicznie aktywnych.
Znajomość form biologicznie aktywnych substancji ma kluczowe znaczenie w diagnostyce medycznej, gdy oznaczamy poziomy hormonów, witamin czy metabolitów. W wielu przypadkach istotne jest oznaczanie specyficznie formy aktywnej, a nie całkowitego stężenia substancji, co daje bardziej wiarygodny obraz stanu klinicznego pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – DETRICAL 7000 IU
Lek DETRICAL zawiera 70 mg cholekalcyferolu, co odpowiada 0,175 mg (7000 IU) witaminy D3. Witamina D3 jest substancją lipofilową, wchłanianą głównie w jelicie cienkim z udziałem kwasów żółciowych i transportowaną do krążenia limfatycznego w postaci miceli. Po absorpcji, cholekalcyferol jest transportowany w osoczu jako składnik chylomikronów i szybko dystrybuowany do wątroby, gdzie ulega pierwszej hydroksylacji do 25-hydroksywitaminy D3 (25(OH)D3) – głównej formy transportowej. Część witaminy D3 jest magazynowana w tkance tłuszczowej, z której jest stopniowo uwalniana do krążenia. W osoczu witamina D3 wiąże się z białkiem wiążącym witaminę D, co umożliwia jej rozpuszczalny transport w środowisku wodnym organizmu.
25-dwuhydroksywitamina D3, 25-hydroksywitamina D3, białko wiążące witaminę D, cholekalcyferol, chylomikrony, eliminacja z organizmu, farmakokinetyka, forma biologicznie aktywna, glukuronidacja, hydroksylacja, jelito cienkie, kwasy żółciowe, maksymalne stężenie, micele, okres półtrwania, parametry farmakokinetyczne, rozpuszczalność w tłuszczach, tabletki powlekane, tkanka tłuszczowa, układ limfatyczny, wątroba, witamina D3, wydalanie z kałem i moczem