drugi rak pierwotny
Drugi rak pierwotny to odrębny, niezależny nowotwór złośliwy, który rozwija się u pacjenta po zdiagnozowaniu pierwszego nowotworu złośliwego. W odróżnieniu od wznowy czy przerzutów, które pochodzą z tego samego klonu komórek nowotworowych co guz pierwotny, drugi rak pierwotny stanowi nową chorobę nowotworową o innym pochodzeniu komórkowym.
Drugie nowotwory pierwotne mogą być synchroniczne (wykryte jednocześnie z pierwszym rakiem lub w ciągu 6 miesięcy od jego rozpoznania) lub metachroniczne (wykryte po upływie ponad 6 miesięcy). Ryzyko ich wystąpienia jest zwiększone u pacjentów onkologicznych, co może wynikać z predyspozycji genetycznych, narażenia na czynniki kancerogenne lub jatrogenne skutki leczenia przeciwnowotworowego (radioterapia, chemioterapia).
Diagnostyka drugich nowotworów pierwotnych wymaga szczególnej uwagi, ponieważ mogą one być błędnie interpretowane jako przerzuty pierwszego nowotworu. Kluczowe znaczenie ma ocena histopatologiczna, badania immunohistochemiczne oraz, w niektórych przypadkach, analiza molekularna. Pacjenci onkologiczni powinni być objęci długoterminowym nadzorem pod kątem rozwoju drugich nowotworów pierwotnych, szczególnie w lokalizacjach związanych z podwyższonym ryzykiem.