wartość GFR
Wartość GFR (Glomerular Filtration Rate) to kluczowy parametr określający funkcję nerek, który mierzy ilość krwi przepływającej przez kłębuszki nerkowe w jednostce czasu. Jest wyrażany w mililitrach na minutę (ml/min) i stanowi najlepszy wskaźnik oceniający pracę nerek.
Prawidłowa wartość GFR u zdrowej osoby dorosłej wynosi około 90-120 ml/min/1,73m². Spadek GFR poniżej 60 ml/min/1,73m² utrzymujący się przez co najmniej 3 miesiące świadczy o przewlekłej chorobie nerek (PChN). Wartości GFR pozwalają także na klasyfikację stadiów PChN: od G1 (GFR ≥90 ml/min z innymi oznakami uszkodzenia nerek) do G5 (GFR <15 ml/min, niewydolność nerek).
Wartość GFR może być oszacowana za pomocą różnych wzorów, takich jak MDRD, CKD-EPI czy wzór Cockcrofta-Gaulta, na podstawie stężenia kreatyniny w surowicy oraz danych demograficznych pacjenta (wiek, płeć, rasa). Monitorowanie wartości GFR jest niezbędne w diagnozowaniu i leczeniu chorób nerek, dostosowywaniu dawek leków wydalanych przez nerki oraz kwalifikacji do leczenia nerkozastępczego.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Gadoksetynian disodu – Dawkowanie i sposób podawania
Gadoksetynian disodu, dostępny w preparacie Primovist o stężeniu 0,25 mmol/ml, jest środkiem kontrastowym stosowanym w rezonansie magnetycznym (MR). Zalecana dawka dla dorosłych wynosi 0,1 ml/kg masy ciała (0,025 mmol/kg), podawana dożylnie w bolusie z szybkością około 2 ml/s, po czym kaniula powinna być przepłukana 0,9% roztworem NaCl. W przypadku pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR < 30 ml/min/1,73 m²) oraz w okresie okołooperacyjnym po przeszczepie wątroby, stosowanie gadoksetynianu disodu jest wskazane tylko w sytuacjach niezbędnych, z maksymalną dawką 0,025 mmol/kg i odstępem co najmniej 7 dni między podaniami. U pacjentów z niewydolnością wątroby oraz osób w podeszłym wieku (≥65 lat) nie jest konieczna modyfikacja dawki, jednak w tej ostatniej grupie zaleca się szczególną ostrożność. Bezpieczeństwo stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie zostało określone.
ampułkostrzykawka, bolus dożylny, ciężkie zaburzenie czynności nerek, gadoksetynian disodu, niewydolność wątroby, Primovist, przeszczep wątroby, przeszczepienie wątroby, reakcja na środek kontrastowy, rezonans magnetyczny, sól fizjologiczna, środek kontrastowy, środek kontrastowy z gadolinem, stężenie mmol/ml, wartość GFR, wskaźnik GFR, wywiad medyczny, wzmocnienie kontrastowe, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Metformin Vitabalans 500 mg
Metformin Vitabalans, zawierający 500 mg chlorowodorku metforminy (390 mg metforminy), jest dostępny w formie tabletek powlekanych, przeznaczonych do stosowania doustnego. U dorosłych z prawidłową czynnością nerek (GFR ≥ 90 ml/min) dawka początkowa wynosi 500-850 mg 2-3 razy na dobę, podawana podczas lub po posiłkach, z możliwością stopniowego zwiększania dawki w celu poprawy tolerancji przewodu pokarmowego. Maksymalna dawka dobowa to 3 g chlorowodorku metforminy, podzielona na trzy dawki. W przypadku obniżonej czynności nerek dawki należy odpowiednio modyfikować: przy GFR 60-89 ml/min do 3000 mg, 45-59 ml/min do 2000 mg (z dawką początkową nieprzekraczającą połowy dawki maksymalnej), 30-44 ml/min do 1000 mg, a poniżej 30 ml/min metformina jest przeciwwskazana. Monitorowanie czynności nerek jest niezbędne, szczególnie u osób starszych i pacjentów z ryzykiem pogorszenia funkcji nerek, z zaleceniem kontroli co 3-6 miesięcy w tych grupach.
chlorowodorek metforminy, czynnik ryzyka, droga doustna, działanie niepożądane, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, lek przeciwcukrzycowy, metformina, monoterapia, stężenie glukozy we krwi, tabletka powlekana, terapia skojarzona, tolerancja przewodu pokarmowego, wartość GFR, wskaźnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Vimetso 50 mg + 850 mg
Vimetso to lek doustny zawierający wildagliptynę (maksymalna dawka dobowa 100 mg) oraz metforminę w dawkach 850 mg lub 1000 mg, stosowany w leczeniu cukrzycy typu 2. Dawkowanie powinno być indywidualnie dostosowane do aktualnego schematu terapii pacjenta, skuteczności i tolerancji leczenia. U pacjentów z niewystarczającą kontrolą glikemii na metforminie w monoterapii lub terapii skojarzonej (np. z sulfonylomocznikiem lub insuliną), zaleca się dawkę wildagliptyny 50 mg dwa razy na dobę wraz z aktualnie stosowaną dawką metforminy. W przypadku współstosowania sulfonylomocznika, należy rozważyć zmniejszenie jego dawki w celu ograniczenia ryzyka hipoglikemii. Nie zaleca się stosowania wildagliptyny i metforminy w terapii potrójnej z tiazolidynodionem ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, dawka dobowa, filtracja kłębuszkowa, GFR, górna granica normy, hipoglikemia, insulina z metforminą, kwasica mleczanowa, leczenie przeciwcukrzycowe, metformina w monoterapii, objawy żołądkowo-jelitowe, podeszły wiek, prawidłowa czynność nerek, sulfonylomocznik, terapia skojarzona, terapia trzylekowa, tiazolidynodion, wartość GFR, wildagliptyna, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sytena Plus 50 mg + 1000 mg
Dawkowanie leku Sytena Plus, zawierającego sytagliptynę (maksymalna dawka dobowa 100 mg) oraz metforminę (dawki 850 mg lub 1000 mg), powinno być indywidualnie dostosowane do schematu leczenia, skuteczności terapii i tolerancji leku. Standardowo stosuje się 50 mg sytagliptyny dwa razy na dobę, łącząc ją z dotychczasową dawką metforminy. W przypadku terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika lub insuliną, konieczne może być zmniejszenie ich dawek w celu ograniczenia ryzyka hipoglikemii. Sytena Plus jest podawana dwa razy dziennie podczas posiłków, co ma na celu zmniejszenie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawkowanie powinno być dostosowane do wartości GFR, z podziałem na 2-3 dawki dobowe metforminy i odpowiednie ograniczenia dawki sytagliptyny, np. przy GFR 30-44 ml/min maksymalna dawka metforminy wynosi 1000 mg, a sytagliptyny 50 mg, natomiast przy GFR <30 ml/min metformina jest przeciwwskazana, a sytagliptyna do 25 mg/dobę.
agonista receptora PPARγ, dieta cukrzycowa, działanie niepożądane przewodu pokarmowego, GFR, hipoglikemia, kwasica mleczanowa, leczenie skojarzone, leczenie skojarzone insuliną, maksymalna tolerowana dawka, monoterapia metforminą, niewyrównana glikemia, pochodna sulfonylomocznika, schemat leczenia, spożycie węglowodanów, sytagliptyna, terapia skojarzona z insuliną, wartość GFR, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Metformin hydrochloride Inventia 500 mg
Metformin hydrochloride ELC w dawce 500 mg w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu stosuje się w terapii przeciwcukrzycowej z uwzględnieniem funkcji nerek mierzonej wskaźnikiem GFR. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek (GFR ≥90 ml/min) leczenie rozpoczyna się od 500 mg raz na dobę, z możliwością stopniowego zwiększania dawki co 10-15 dni do maksymalnie 2000 mg raz na dobę, przyjmowanej podczas kolacji. Maksymalna dawka dobowa wynosi 4 tabletki (2000 mg x 2 lub 1000 mg x 4). W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii można rozważyć zmianę na metforminę o standardowym uwalnianiu do 3000 mg/dobę. U pacjentów z upośledzoną funkcją nerek dawkę dostosowuje się zgodnie z GFR: 60-89 ml/min – do 2000 mg/dobę, 45-59 ml/min – do 2000 mg/dobę z dawką początkową nie większą niż połowa dawki maksymalnej, 30-44 ml/min – do 1000 mg/dobę z ścisłym monitorowaniem, a poniżej 30 ml/min stosowanie jest przeciwwskazane. Monitorowanie GFR powinno odbywać się co najmniej raz w roku, a u osób starszych i z ryzykiem niewydolności nerek co 3-6 miesięcy.
czynność nerek, doustny lek przeciwcukrzycowy, kontrola glikemii, kwasica mleczanowa, leczenie skojarzone, leczenie skojarzone z insuliną, lek przeciwcukrzycowy, metformina o natychmiastowym uwalnianiu, metformina o standardowym uwalnianiu, metforminy chlorowodorek, monitorowanie stężenia glukozy, monoterapia, niewydolność nerek, podeszły wiek, pomiar glikemii, prawidłowa czynność nerek, przedłużone uwalnianie, terapia przeciwcukrzycowa, tolerancja leku, wartość GFR, wskaźnik filtracji kłębuszkowej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Primovist 0,25 mmol/ml
Primovist (disodu gadoksetynian) stosowany jest jako środek kontrastowy w dawce standardowej 0,1 ml/kg masy ciała (0,025 mmol/kg) u dorosłych pacjentów, podawany dożylnie bolusem z szybkością około 2 ml/s. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR < 30 ml/min/1,73 m²) oraz w okresie okołooperacyjnym po przeszczepie wątroby dawka nie powinna przekraczać 0,025 mmol/kg, a podanie powinno być ograniczone do pojedynczej dawki podczas badania. U pacjentów z niewydolnością wątroby oraz osób w podeszłym wieku (≥ 65 lat) nie jest konieczna modyfikacja dawki, jednak w tej ostatniej grupie zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności. Dzieci i młodzież poniżej 18 roku życia nie mają ustalonego schematu dawkowania ze względu na brak danych klinicznych.
ampułkostrzykawka, bolus, chlorek sodu, ciężkie zaburzenie czynności nerek, disodu gadoksetynian, droga dożylna, funkcja nerek, GFR, jałowy roztwór, niewydolność wątroby, okres okołooperacyjny, przeszczep wątroby, środek kontrastowy, środek kontrastowy Primovist, środek kontrastowy zawierający gadolin, wartość GFR, wzmocnienie kontrastowe, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Metsigletic 50 mg + 850 mg
Lek Metsigletic dostępny jest w dwóch dawkach: 50 mg sytagliptyny + 850 mg metforminy chlorowodorku oraz 50 mg sytagliptyny + 1000 mg metforminy chlorowodorku w formie tabletek powlekanych. Dawkowanie wymaga indywidualnego dostosowania w zależności od aktualnego schematu leczenia, skuteczności i tolerancji terapii, z maksymalną dawką sytagliptyny nieprzekraczającą 100 mg na dobę. W zależności od wcześniejszego leczenia (monoterapia metforminą, terapia skojarzona z pochodnymi sulfonylomocznika, agonistami receptora PPARγ lub insuliną) dawka Metsigletic powinna być odpowiednio dostosowana, często z koniecznością zmniejszenia dawek sulfonylomocznika lub insuliny w celu ograniczenia ryzyka hipoglikemii. Zaleca się podawanie leku dwa razy dziennie podczas posiłku, co zmniejsza działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego związane z metforminą. Pacjenci powinni kontynuować dietę o odpowiednim rozkładzie węglowodanów.
agonista receptora PPARγ, dawka dobowa, działanie niepożądane przewodu pokarmowego, GFR, hipoglikemia, kwasica mleczanowa, leczenie skojarzone, metformina chlorowodorek, Metsigletic, monitorowanie czynności nerek, pochodna sulfonylomocznika, produkt leczniczy, sytagliptyna, tabletka powlekana, wartość GFR, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wyrównanie glikemii, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Mifoglame 100 mg
Produkt leczniczy Mifoglame zawiera 100 mg sytagliptyny chlorowodorek jednowodny w każdej tabletce powlekanej, zalecaną dawką jest 100 mg raz na dobę. W terapii skojarzonej z metforminą i/lub agonistą receptora PPAR dawki tych leków pozostają bez zmian, natomiast przy jednoczesnym stosowaniu pochodnych sulfonylomocznika lub insuliny należy rozważyć zmniejszenie ich dawek w celu ograniczenia ryzyka hipoglikemii. W przypadku pominięcia dawki pacjent powinien przyjąć ją jak najszybciej, unikając podwójnej dawki w tym samym dniu. Przed rozpoczęciem terapii sytagliptyną u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest ocena GFR i dostosowanie dawki zgodnie z poniższymi wytycznymi: 100 mg raz na dobę przy GFR ≥ 45 ml/min, 50 mg raz na dobę przy GFR 30-45 ml/min, 25 mg raz na dobę przy GFR < 30 ml/min, w tym u pacjentów dializowanych. Lek można podawać niezależnie od sesji dializacyjnych.
agonista receptora PPAR, ciężkie zaburzenie, czynność nerek, dializa otrzewnowa, ESRD, farmakokinetyka, hemodializa, hipoglikemia, łagodne zaburzenie, lek przeciwcukrzycowy, pochodna sulfonylomocznika, schyłkowa niewydolność nerek, sytagliptyna, sytagliptyny chlorowodorek jednowodny, tabletka powlekana, terapia skojarzona z metforminą, umiarkowane zaburzenie, wartość GFR, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby