acetylacja mesalazyny
Acetylacja mesalazyny (kwasu 5-aminosalicylowego, 5-ASA) to proces biotransformacji leku zachodzący głównie w komórkach nabłonka jelitowego i wątrobie. W wyniku tego procesu powstaje N-acetylo-5-ASA, który jest głównym metabolitem mesalazyny wykrywanym w moczu.
Mechanizm acetylacji zachodzi przy udziale N-acetylotransferazy 1 (NAT1), enzymu odpowiedzialnego za przenoszenie grupy acetylowej z acetylo-CoA na mesalazynę. Genetyczny polimorfizm NAT1 może wpływać na szybkość metabolizmu mesalazyny, dzieląc pacjentów na wolnych i szybkich acetylatorów, co częściowo tłumaczy różnice w skuteczności terapii i występowaniu działań niepożądanych.
Acetylacja mesalazyny ma istotne znaczenie kliniczne, ponieważ zmetabolizowana forma leku wykazuje znacznie mniejszą aktywność przeciwzapalną niż związek macierzysty. Miejscowa acetylacja w błonie śluzowej jelita stanowi zatem mechanizm dezaktywacji leku. Dlatego nowoczesne preparaty mesalazyny są projektowane tak, aby opóźnić ten proces i zwiększyć ekspozycję błony śluzowej na aktywną formę leku.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Mesalazyna (kwas 5-aminosalicylowy) charakteryzuje się złożonym profilem farmakokinetycznym, obejmującym wchłanianie głównie w bliższych odcinkach jelit, co jest kluczowe dla dostarczania leku do miejsc zapalnych w chorobach jelit. W przypadku tabletek dojelitowych Salofalk 500 mg, uwalnianie substancji czynnej rozpoczyna się po 3-4 godzinach, a maksymalne stężenia w osoczu (3,0 ± 1,6 µg/ml dla 5-ASA i 3,4 ± 1,6 µg/ml dla N-Ac-5-ASA) osiągane są około 5 godzin po podaniu, odpowiadając dotarciu do okolicy krętniczo-kątniczej. Mesalazyna wiąże się z białkami osocza w 43%, natomiast jej metabolit N-Ac-5-ASA w 78%, co wpływa na ich dystrybucję i eliminację. Metabolizm zachodzi zarówno w błonie śluzowej jelit, jak i w wątrobie, gdzie mesalazyna jest acetylowana do farmakologicznie nieaktywnego N-Ac-5-ASA, niezależnie od fenotypu acetylacji pacjenta, a także częściowo przez mikrobiotę jelitową.
acetylacja mesalazyny, choroba zapalna jelit, fenotyp acetylacji, kwas 5-aminosalicylowy, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, metabolizm mesalazyny, mikrobiota jelitowa, N-Ac-5-ASA, okolica krętniczo-kątnicza, okrężnica wstępująca, pasaż jelitowy, polimorfizm genetyczny enzymów, tabletki dojelitowe, wiązanie z białkami, wiązanie z białkami osocza, wydalanie przez nerki, wydalanie z kałem, wydalanie z żółcią, zapalna choroba jelit -
Leksykon substancji czynnych
Kwas 5-aminosalicylowy (mesalazyna) charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego skuteczność terapeutyczną. Wchłanianie leku jest największe w proksymalnych odcinkach jelit i maleje w kierunku dystalnym. Mesalazyna ulega metabolizmowi w błonie śluzowej jelit oraz w wątrobie do nieaktywnego metabolitu N-acetylo-5-aminosalicylowego (N-Ac-5-ASA), którego acetylacja nie zależy od fenotypu pacjenta. Wiązanie z białkami osocza wynosi 43% dla mesalazyny i 78% dla N-Ac-5-ASA. Eliminacja odbywa się głównie przez kał oraz nerki (20-50% całkowitej eliminacji, zależnie od formy i drogi podania), z minimalnym wydalaniem żółciowym. Około 1% dawki doustnej przenika do mleka kobiecego, głównie jako N-Ac-5-ASA.
acetylacja mesalazyny, bakterie jelitowe, białka osocza, błona śluzowa jelita, farmakokinetyka, fenotyp acetylacji, jelito grube, kwas 5-aminosalicylowy, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, N-Ac-5-ASA, okolica krętniczo-kątnicza, okrężnica wstępująca, postać farmaceutyczna, przewód pokarmowy, Salofalk, stan równowagi, stężenie maksymalne, tabletki dojelitowe, wydalanie nerkowe -
Leksykon leków
Mesalazyna zawarta w preparacie Salofalk granulat o przedłużonym uwalnianiu charakteryzuje się zróżnicowanym wchłanianiem w przewodzie pokarmowym, z największą absorpcją w proksymalnych odcinkach jelita. Uwalnianie substancji czynnej rozpoczyna się po 2-3 godzinach od podania, a maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po 4-5 godzinach. Biodostępność ogólnoustrojowa wynosi 15-25%, a obecność pokarmu opóźnia wchłanianie o 1-2 godziny bez wpływu na całkowity stopień absorpcji. Lek dociera do jelita krętego i ślepego po około 3 godzinach, a do okrężnicy wstępującej po około 4 godzinach, z całkowitym czasem przejścia przez okrężnicę około 20 godzin. Około 80% dawki jest dostępne w okrężnicy, esicy i odbytnicy, co jest istotne dla skuteczności terapeutycznej w chorobach zapalnych jelit.
acetylacja mesalazyny, badanie farmakoscyntygraficzne, białko osocza, biodostępność ogólnoustrojowa, błona śluzowa jelit, choroba zapalna jelit, Cmax, dystalny odcinek przewodu pokarmowego, esica i odbytnica, faza eliminacji, fenotyp acetylacji, kinetyka wchłaniania, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, maksymalne stężenie w osoczu, mesalazyna, metabolizacja, N-Ac-5-ASA, okres półtrwania, okrężnica wstępująca, przedłużone uwalnianie, stan stacjonarny, wchłanianie, wydalanie z kałem -
Leksykon leków
Mesalazyna, będąca substancją czynną czopków doodbytniczych Salofalk 500 mg, wykazuje zróżnicowane wchłanianie w przewodzie pokarmowym, z największym absorbowaniem w odcinkach bliższych jelit. Metabolizm zachodzi głównie w błonie śluzowej jelit oraz w wątrobie, prowadząc do powstania nieaktywnego metabolitu N-acetylo-5-aminosalicylowego (N-Ac-5-ASA), którego acetylacja jest niezależna od fenotypu pacjenta. Mesalazyna wiąże się umiarkowanie z białkami osocza (43%), natomiast jej metabolit wykazuje wyższe powinowactwo (78%). Eliminacja leku odbywa się głównie przez kał, z wydalaniem nerkowym metabolitu N-Ac-5-ASA w zakresie 20-50% dawki, oraz w mniejszym stopniu przez żółć. U kobiet karmiących około 1% dawki doustnej przenika do mleka, głównie jako metabolit.
acetylacja mesalazyny, dystrybucja substancji czynnej, farmakokinetyka, fenotyp acetylacji, kinetyka wchłaniania, kwas 5-aminosalicylowy, kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy, mesalazyna, metabolizm mesalazyny, N-Ac-5-ASA, profil farmakokinetyczny, schemat dawkowania, wchłanianie mesalazyny, wiązanie z białkami osocza, wrzodziejące zapalenie odbytnicy, wydalanie nerkowe, wydalanie z żółcią, zapalenie odbytnicy
