Właściwości farmakokinetyczne
Salofalk 500 500 mg

Ogólne właściwości farmakokinetyczne mesalazyny

Mesalazyna (kwas 5-aminosalicylowy) stanowi substancję czynną produktu leczniczego Salofalk 500 mg w postaci czopków doodbytniczych. Farmakokinetyka tego związku charakteryzuje się kilkoma istotnymi właściwościami, które determinują jego działanie terapeutyczne w leczeniu schorzeń jelitowych.¹

Wchłanianie mesalazyny

Proces wchłaniania mesalazyny wykazuje zróżnicowanie w zależności od lokalizacji w przewodzie pokarmowym. Największe wchłanianie substancji czynnej obserwuje się w odcinkach bliższych jelit, natomiast stopniowo zmniejsza się ono w kierunku dalszych odcinków przewodu pokarmowego.²

Metabolizm mesalazyny

Mesalazyna podlega procesom metabolicznym zanim przejdzie do krążenia układowego. Metabolizm zachodzi w dwóch głównych lokalizacjach: w błonie śluzowej jelit oraz w wątrobie. Głównym produktem metabolizmu jest farmakologicznie nieaktywny kwas N-acetylo-5-aminosalicylowy (N-Ac-5-ASA). Istotną obserwacją jest fakt, że proces acetylacji mesalazyny nie zależy od fenotypu acetylacji pacjenta. Część mesalazyny ulega również acetylacji przez bakterie jelita grubego.³

W zakresie wiązania z białkami osocza, mesalazyna wykazuje umiarkowane powinowactwo – stopień wiązania wynosi 43%, natomiast jej metabolit N-Ac-5-ASA charakteryzuje się wyższym powinowactwem do białek osocza, wynoszącym 78%.⁴

Eliminacja mesalazyny

Eliminacja mesalazyny oraz jej głównego metabolitu N-Ac-5-ASA przebiega trzema drogami, przy czym ich udział zależy od drogi podania, postaci farmaceutycznej oraz sposobu uwalniania substancji czynnej:

• Główną drogą eliminacji jest wydalanie z kałem.⁵
• Wydalanie przez nerki stanowi od 20% do 50% podanej dawki, w zależności od drogi podania, postaci farmaceutycznej i sposobu uwalniania. Drogą nerkową wydalany jest głównie metabolit N-Ac-5-ASA.⁶
• Najmniejsza część leku jest wydalana z żółcią.⁷

Ważną informacją z punktu widzenia bezpieczeństwa stosowania leku u kobiet karmiących piersią jest fakt, że około 1% mesalazyny podanej drogą doustną przenika do mleka kobiecego, głównie w postaci metabolitu N-Ac-5-ASA.⁸

Specyficzne właściwości farmakokinetyczne czopków Salofalk 500

Dystrybucja w organizmie

Przeprowadzone badania z wykorzystaniem technicznie znakowanych czopków Salofalk 500 mg pozwoliły na precyzyjne określenie zakresu dystrybucji substancji czynnej. Po aplikacji czopki ulegają upłynnieniu pod wpływem temperatury ciała, a maksymalne rozprzestrzenienie substancji czynnej następuje po 2-3 godzinach od zastosowania.⁹

Zakres anatomiczny dystrybucji czopków obejmuje odbytnicę oraz połączenie odbytnicy z esicą, co czyni tę postać farmaceutyczną szczególnie przydatną w leczeniu zapalenia odbytnicy (wrzodziejącego zapalenia odbytnicy).¹⁰

Wchłanianie po podaniu doodbytniczym

Profil farmakokinetyczny mesalazyny po podaniu doodbytniczym charakteryzuje się specyficzną kinetyką wchłaniania. Maksymalne stężenia kwasu 5-aminosalicylowego w osoczu po zastosowaniu czopków Salofalk 500 wykazują następujące parametry:

• Po podaniu dawki pojedynczej 500 mg oraz po kilkutygodniowym podawaniu w dawce 500 mg trzy razy na dobę, maksymalne stężenia w osoczu kwasu 5-aminosalicylowego wynoszą od 0,1 do 1,0 µg/ml.¹¹
• Stężenia głównego metabolitu N-Ac-5-ASA mieszczą się w zakresie od 0,3 do 1,6 µg/ml.¹²
• W niektórych przypadkach maksymalne stężenia kwasu 5-aminosalicylowego w osoczu krwi występują stosunkowo szybko – w ciągu jednej godziny od zastosowania czopka.¹³

Eliminacja po podaniu doodbytniczym

Eliminacja mesalazyny po podaniu doodbytniczym w postaci czopków Salofalk 500 charakteryzuje się następującymi parametrami:

Dane te wskazują na niewielkie różnice w eliminacji nerkowej pomiędzy dawkowaniem jednorazowym a wielokrotnym.¹⁴

Eliminacja z żółcią stanowi stały odsetek podanej dawki i wynosi około 10%, niezależnie od schematu dawkowania.¹⁵