wrzodziejące zapalenie odbytnicy
Wskazanie

Wrzodziejące zapalenie odbytnicy (proctitis ulcerosa) to stan zapalny ograniczony do błony śluzowej odbytnicy, będący miejscową postacią wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (WZJG). Choroba charakteryzuje się występowaniem krwawych biegunek, uczucia parcia na stolec, bólu w dolnej części brzucha oraz trudności z utrzymaniem stolca. Rozpoznanie stawia się na podstawie badania endoskopowego (rektoskopia, kolonoskopia) z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego.

W leczeniu wrzodziejącego zapalenia odbytnicy stosuje się głównie preparaty miejscowe zawierające kwas 5-aminosalicylowy (5-ASA). W Polsce dostępne są preparaty doodbytnicze takie jak: Salofalk (czopki, zawiesina doodbytnicza), Pentasa (czopki, zawiesina doodbytnicza) czy Asacol (czopki, wlewki doodbytnicze). W przypadkach o cięższym przebiegu stosuje się miejscowe glikokortykosteroidy, jak Colifoam (pianka doodbytnicza) czy Rectodelt (wlewki doodbytnicze). W przypadkach opornych na leczenie miejscowe włącza się preparaty doustne 5-ASA (Asamax, Pentasa, Salofalk) lub systemowe glikokortykosteroidy (Encorton, Metypred).

W przypadkach nieodpowiadających na standardowe leczenie można zastosować leki immunosupresyjne, takie jak azatiopryna (Imuran, Azathioprine VIS) lub cyklosporyna. W ciężkich, opornych przypadkach stosuje się leki biologiczne, np. infliksymab (Remsima, Inflectra, Zessly) lub wedolizumab (Entyvio). W ostatnich latach dostępne stały się również inhibitory kinaz janusowych, jak tofacytynib (Xeljanz).

Największe trudności w leczeniu wrzodziejącego zapalenia odbytnicy wiążą się z opornością na leczenie pierwszego rzutu, nawrotowym charakterem choroby oraz niską adherencją pacjentów do terapii miejscowej. Istotnym problemem jest również ryzyko progresji choroby do bardziej rozległej postaci WZJG, obejmującej większe odcinki jelita grubego. Długotrwały przebieg choroby wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jelita grubego, co wymaga regularnego nadzoru endoskopowego. Wyzwaniem pozostaje również leczenie powikłań pozajelitowych, które mogą towarzyszyć chorobie, takich jak zapalenie stawów, zmiany skórne czy zapalenie dróg żółciowych.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 21.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl