zapalenie okrężnicy neutropenicznej
Zapalenie okrężnicy neutropeniczne (neutropeniczna enterocolitis, typhlitis) to ciężkie, zagrażające życiu powikłanie występujące u pacjentów z neutropenią, najczęściej w przebiegu leczenia przeciwnowotworowego. Choroba charakteryzuje się zapaleniem i martwicą ściany jelita grubego, szczególnie kątnicy i części wstępującej okrężnicy.
Patogeneza schorzenia wiąże się z uszkodzeniem błony śluzowej jelita przez chemioterapię, inwazją bakteryjną do ściany jelita przy obniżonej odporności oraz krwawieniami do ściany jelita. Główne czynniki etiologiczne to bakterie jelitowe, w tym Gram-ujemne pałeczki, beztlenowce oraz grzyby z rodzaju Candida, które w warunkach neutropenii łatwo penetrują uszkodzoną śluzówkę.
Objawy kliniczne obejmują gorączkę, ból brzucha (szczególnie w prawym dolnym kwadrancie), wzdęcie, biegunkę (czasem krwistą), nudności i wymioty. W badaniu przedmiotowym stwierdza się bolesność palpacyjną, a niekiedy objawy otrzewnowe. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych, głównie tomografii komputerowej, która uwidacznia pogrubienie ściany jelita grubego >4 mm, zwłaszcza kątnicy.
Leczenie obejmuje postępowanie zachowawcze: antybiotykoterapię szerokospektralnąą (obejmującą beztlenowce), nawodnienie dożylne, leki przeciwbólowe, odstawienie pokarmów doustnych oraz monitorowanie stanu pacjenta. W przypadku perforacji, krwawienia, sepsy lub braku poprawy po leczeniu zachowawczym konieczna jest interwencja chirurgiczna. Śmiertelność w zapaleniu okrężnicy neutropenicznej wynosi 30-50%, co podkreśla znaczenie wczesnego rozpoznania i wdrożenia odpowiedniego leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Aprepitant – Działania niepożądane
Aprepitant jest stosowany w profilaktyce nudności i wymiotów indukowanych chemioterapią o wysokim (HEC) i umiarkowanym (MEC) ryzyku. W badaniach klinicznych obejmujących około 6500 dorosłych i 184 dzieci oraz młodzieży, najczęstsze działania niepożądane u dorosłych w HEC to czkawka (4,6% vs. 2,9%), wzrost aktywności AlAT (2,8% vs. 1,1%), niestrawność (2,6% vs. 2,0%), zaparcie (2,4% vs. 2,0%), ból głowy (2,0% vs. 1,8%) oraz zmniejszenie łaknienia (2,0% vs. 0,5%). W MEC najczęściej zgłaszano zmęczenie (1,4% vs. 0,9%). U dzieci i młodzieży dominowały czkawka (3,3% vs. 0,0%) i zaczerwienienie twarzy (1,1% vs. 0,0%). Profil działań niepożądanych pozostaje stabilny przy wielokrotnym stosowaniu do 6 cykli. Dodatkowo, u dorosłych leczonych aprepitantem po zabiegach chirurgicznych obserwowano zwiększoną częstość bólu nadbrzusza, zaparć i innych objawów ze strony przewodu pokarmowego oraz układu oddechowego i nerwowego.
aminotransferaza alaninowa, aprepitant, bradykardia, chemioterapia o umiarkowanym ryzyku wymiotów, czkawka, dezorientacja, euforia, gorączka neutropeniczna, infekcja gronkowcowa, kołatanie serca, niedokrwistość, niestrawność, nudności i wymioty pooperacyjne, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, świąd, szum w uszach, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, zaburzenia funkcji poznawczych, zaburzenia smaku, zaczerwienienie twarzy, zakażenie drożdżakowe, zapalenie okrężnicy neutropenicznej, zapalenie spojówek, zaparcie, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie łaknienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aprepitant Viatris 80 mg/125 mg
Aprepitant, stosowany w profilaktyce nudności i wymiotów u pacjentów poddawanych chemioterapii o wysokim (HEC) i umiarkowanym (MEC) ryzyku, został przebadany u około 6500 dorosłych oraz 184 pacjentów pediatrycznych. Profil bezpieczeństwa wykazuje, że najczęstsze działania niepożądane u dorosłych z HEC to czkawka, podwyższenie aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT), niestrawność, zaparcia, ból głowy i zmniejszenie łaknienia. W populacji MEC najczęściej obserwowano zmęczenie (1,4% vs 0,9% w grupie kontrolnej), a u dzieci czkawkę (3,3% vs 0,0%) oraz zaczerwienienie twarzy (1,1% vs 0,0%). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana.
aktywność AlAT, aktywność AspAT, aminotransferaza alaninowa, ból głowy, bradykardia, chemioterapia o wysokim ryzyku wymiotów, czkawka, gorączka neutropeniczna, infekcja gronkowcowa, niedokrwistość, niedrożność przepuszczająca, niestrawność, nudności i wymioty pooperacyjne, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, refluks żołądkowo-przełykowy, wrzód dwunastnicy, zaburzenia poznawcze, zaburzenia wątroby, zakażenie drożdżakowe, zapalenie okrężnicy neutropenicznej, zapalenie spojówek, zaparcie, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie łaknienia