alergiczne zapalenie kontaktowe

Alergiczne zapalenie kontaktowe (AZK) to immunologiczna reakcja nadwrażliwości typu opóźnionego (typu IV), występująca po ekspozycji skóry na specyficzny alergen. W przeciwieństwie do kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia, które może wystąpić u każdej osoby narażonej na substancję drażniącą, AZK wymaga wcześniejszej sensytyzacji układu immunologicznego na konkretny alergen.

Patofizjologia AZK opiera się na reakcji limfocytów T, które po rozpoznaniu alergenu prezentowanego przez komórki Langerhansa, uruchamiają kaskadę reakcji zapalnej. Klinicznie objawia się to świądem, rumieniem, obrzękiem, pęcherzykami, a w przypadkach przewlekłych – lichenifikacją skóry. Zmiany są ściśle ograniczone do miejsca kontaktu z alergenem, choć w ciężkich przypadkach mogą rozprzestrzeniać się poza ten obszar.

Diagnostyka AZK opiera się głównie na testach płatkowych, które pozwalają zidentyfikować konkretny alergen wywołujący reakcję. W leczeniu najważniejsze jest unikanie kontaktu z alergenem, a w przypadku wystąpienia zmian skórnych stosuje się miejscowe glikokortykosteroidy, inhibitory kalcyneuryny oraz doustne leki przeciwhistaminowe w celu łagodzenia świądu.

Najczęstsze alergeny kontaktowe to nikiel, chrom, kobalt, lateks, konserwanty zawarte w kosmetykach, barwniki oraz substancje zapachowe. W przypadku alergii zawodowych istotne jest odpowiednie dostosowanie środowiska pracy lub zmiana zawodu, jeśli unikanie alergenu nie jest możliwe. AZK stanowi istotny problem medyczny ze względu na jego powszechność oraz wpływ na jakość życia pacjentów.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl