suchość błon śluzowych jamy ustnej
Suchość błon śluzowych jamy ustnej, określana medycznie jako kserostomia, to stan charakteryzujący się zmniejszonym wydzielaniem śliny, co prowadzi do dyskomfortu i szeregu dolegliwości w obrębie jamy ustnej. Jest to objaw, a nie samodzielna jednostka chorobowa, mogący występować zarówno przejściowo, jak i przewlekle.
Etiologia suchości jamy ustnej jest zróżnicowana, obejmując m.in. działania niepożądane wielu leków (antycholinergicznych, przeciwhistaminowych, przeciwdepresyjnych, diuretyków, przeciwnadciśnieniowych), stany chorobowe (zespół Sjögrena, cukrzyca, niedoczynność tarczycy, HIV/AIDS), radioterapię okolicy głowy i szyi oraz starzenie się organizmu. Istotne są również czynniki czynnościowe – oddychanie przez usta, odwodnienie, stres i lęk.
Kserostomia powoduje problemy z mową, żuciem i połykaniem pokarmów, zwiększa ryzyko próchnicy i chorób przyzębia, infekcji grzybiczych oraz stanów zapalnych błony śluzowej. U pacjentów często stwierdza się halitozę, dysgeuzję (zaburzenia smaku) oraz pieczenie w jamie ustnej. Diagnoza opiera się głównie na wywiadzie, badaniu przedmiotowym oraz pomiarze wydzielania śliny.
Leczenie kserostomii powinno być ukierunkowane na przyczynę, gdy jest to możliwe. Postępowanie obejmuje odpowiednie nawodnienie, modyfikację leków wywołujących suchość, stosowanie preparatów sztucznej śliny, żeli nawilżających oraz stymulatorów wydzielania śliny (np. pilokarpia, cewimelin). Istotne jest wdrożenie intensywnej profilaktyki stomatologicznej oraz eliminacja czynników nasilających dolegliwości, jak alkohol i tytoń.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Citalopram Vitabalans 20 mg
Podczas terapii bromowodorkiem cytalopramu (Citalopram Vitabalans) najczęściej obserwuje się łagodne i przejściowe działania niepożądane, pojawiające się głównie w pierwszych 1-2 tygodniach leczenia, z tendencją do ustępowania. Nasilenie objawów takich jak nadmierna potliwość, suchość błon śluzowych, bezsenność, biegunka, nudności i zmęczenie może być dawkozależne. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT i arytmii komorowej, zwłaszcza u kobiet, pacjentów z hipokaliemią lub istniejącymi chorobami serca. Istotne jest monitorowanie stanu psychicznego pacjentów ze względu na możliwość wystąpienia myśli i zachowań samobójczych, a także ryzyko zespołu serotoninowego, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych. Nagłe odstawienie leku może wywołać objawy odstawienne, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu i pobudzenie, które zwykle mają łagodne lub umiarkowane nasilenie, ale mogą być ciężkie u niektórych pacjentów.
akatyzja, arytmia komorowa, bezsenność, biegunka, bradykardia, bromowodorek cytalopramu, bruksizm, drgawka, dyskineza, hiperprolaktynemia, hipokaliemia, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, impotencja, jaskra z zamkniętym kątem, łysienie, małopłytkowość, midriaza, mlekotok, myśli samobójcze, nadmierna potliwość, napad lęku panicznego, napad padaczkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niepokój psychoruchowy, nudności, objawy odstawienne, parestezja, plamica, pokrzywka, priapizm, reakcja anafilaktyczna, rozszerzenie źrenic, suchość błon śluzowych jamy ustnej, szumy uszne, tachykardia, torsade de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy, złamanie kości