kancerogenny

Termin „kancerogenny” oznacza czynnik lub substancję mającą zdolność indukowania powstawania nowotworów złośliwych. Kancerogeny mogą występować w różnych formach, w tym jako związki chemiczne, promieniowanie, wirusy oraz inne czynniki biologiczne lub fizyczne.

Mechanizm działania kancerogenów polega najczęściej na uszkodzeniu DNA komórkowego, co prowadzi do zaburzenia normalnych procesów komórkowych, w tym regulacji podziałów komórkowych i apoptozy. Efektem tych zmian jest niekontrolowana proliferacja komórek i ostatecznie rozwój nowotworu.

W praktyce klinicznej identyfikacja substancji kancerogennych ma kluczowe znaczenie dla profilaktyki nowotworów. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) klasyfikuje kancerogeny w kategoriach od 1 (udowodnione działanie rakotwórcze u ludzi) do 4 (prawdopodobnie niekancerogenne). Do uznanych kancerogenów zalicza się m.in. dym tytoniowy, azbest, niektóre metale ciężkie, promieniowanie jonizujące oraz wybrane wirusy (np. HPV, HBV).

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl