allilaminy
Allilaminy to grupa syntetycznych leków przeciwgrzybiczych o szerokim spektrum działania. Ich mechanizm działania polega na hamowaniu enzymu epoksydazy skwalenowej, co prowadzi do zaburzenia syntezy ergosterolu – kluczowego składnika błony komórkowej grzybów. Deficyt ergosterolu oraz nagromadzenie toksycznych metabolitów pośrednich powoduje zahamowanie wzrostu lub śmierć komórki grzyba.
Do najczęściej stosowanych allilamin należą terbinafina i naftifina. Terbinafina jest dostępna zarówno w formie doustnej, jak i miejscowej, podczas gdy naftifina występuje wyłącznie w preparatach miejscowych. Leki te wykazują wysoką skuteczność wobec dermatofitów, a także działają przeciwko niektórym pleśniom i drożdżakom.
Allilaminy charakteryzują się dobrą penetracją do warstwy rogowej naskórka, paznokci i mieszków włosowych, co czyni je skutecznymi w leczeniu grzybic skóry, paznokci i owłosionej skóry głowy. Terbinafina doustna jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu grzybicy paznokci (onychomikozy). Działania niepożądane allilamin obejmują najczęściej reakcje skórne przy stosowaniu miejscowym oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, bóle głowy i przejściowe zaburzenia smaku przy podawaniu ogólnym.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica skóry (tinea corporis) – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Grzybica skóry (tinea corporis) to zakażenie dermatofitami z rodzajów Trichophyton, Epidermophyton i Microsporum, charakteryzujące się pierścieniowatymi, rumieniowymi i łuszczącymi się zmianami skórnymi z oczyszczonym środkiem. Choroba jest wysoce zaraźliwa i może dotyczyć różnych obszarów ciała, co determinuje jej podtypy, np. tinea capitis (skóra owłosiona głowy), tinea pedis (stopy) czy tinea unguium (paznokcie). Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, a w razie potrzeby na mikroskopii i hodowli grzybów. Leczenie miejscowe obejmuje azole (klotrimazol, mikonazol, ketokonazol, ekonazol, oksykonazol), allilaminy (terbinafina) oraz inne preparaty (cyklopiroks, tolnaftat) stosowane przez 2-4 tygodnie, z aplikacją na zmianę i 1-2 cm otaczającej skóry. W przypadkach rozległych, grzybicy skóry głowy lub paznokci wskazane jest leczenie doustne terbinafiną (1-3 miesiące), itrakonazolem lub gryzeofulwiną (4-8 tygodni). Kortykosteroidy są przeciwwskazane ze względu na ryzyko maskowania objawów i pogorszenia zakażenia.
allilaminy, azole, azole przeciwgrzybicze, badanie mikologiczne, bezobjawowy nosiciel, funkcja wątroby, gryzeofulwina, grzybica brody, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica pierścieniowata, grzybica skóry, grzybica skóry gładkiej, grzybica skóry głowy, grzybica stóp, grzybica twarzy, grzyby dermatofityczne, hodowla grzybów, infekcja bakteryjna, itrakonazol, kortykosteroidy miejscowe, lek przeciwgrzybiczny, leki przeciwgrzybicze, onychomikoza, puder przeciwgrzybiczny, siarczek selenu, szampon przeciwgrzybiczny, terbinafina, wtórne zakażenie bakteryjne - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica stóp – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Grzybica stóp (tinea pedis) to powszechna infekcja dermatofitowa skóry stóp, szczególnie przestrzeni międzypalcowych, wywołana przez grzyby żywiące się keratyną. Czynniki ryzyka obejmują noszenie nieprzepuszczalnego obuwia, nadmierną potliwość, uszkodzenia skóry oraz osłabienie odporności. Objawy kliniczne to świąd, pieczenie, łuszczenie się skóry, zaczerwienienie, pęcherze oraz nieprzyjemny zapach. Nieleczona infekcja może rozszerzać się na paznokcie, dłonie i pachwiny, a także prowadzić do wtórnych infekcji bakteryjnych. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym i, w razie wątpliwości, badaniu mikroskopowym lub hodowli. Leczenie miejscowe obejmuje stosowanie azoli (np. klotrimazol, mikonazol), allilamin (terbinafina, naftifina) oraz innych preparatów (cyklopiroks, tolnaftat) przez 1-6 tygodni, z kontynuacją terapii 1-2 tygodnie po ustąpieniu objawów. W cięższych przypadkach stosuje się doustne leki przeciwgrzybicze, takie jak terbinafina, itrakonazol czy flukonazol, przez 2-6 miesięcy, z monitorowaniem funkcji wątroby.
allilaminy, azole, cellulitis, dermatofity, flukonazol, grzybica pachwin, grzybica paznokci, hiperpigmentacja, itrakonazol, klotrimazol, kwas salicylowy, lek przeciwgrzybiczny, lichenifikacja, mikonazol, neuropatia, onychomykoza, preparat keratolityczny, roztwór Whitfielda, Scytalidium, stan zapalny skóry, stopa atlety, terbinafina, tinea pedis, wtórna infekcja bakteryjna, zapalenie tkanki łącznej, zeskrobina skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica pachwinowa – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Grzybica pachwinowa (tinea cruris) to powierzchowna infekcja dermatofitowa skóry pachwin, wewnętrznej części ud i pośladków, charakteryzująca się czerwoną, łuszczącą się wysypką o pierścieniowatym kształcie z wyraźnie zaznaczonymi brzegami, świądem i dyskomfortem. Czynniki ryzyka obejmują zwiększoną wilgotność, nadmierne pocenie, noszenie ciasnej odzieży, współistniejącą grzybicę stóp, otyłość oraz osłabiony układ odpornościowy. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, a w trudnych przypadkach na badaniu mikroskopowym zeskrobin skóry z KOH oraz posiewie mykologicznym. Różnicowanie należy przeprowadzić z wyprzeniami, kandydozą, łuszczycą, egzemą, liszajem płaskim i świerzbem. Leczenie miejscowe obejmuje azole (np. klotrimazol, mikonazol), allilaminy (terbinafina) oraz inne preparaty (tolnaftat, cyklopiroksolamina), stosowane 1-2 razy dziennie przez co najmniej 7-14 dni po ustąpieniu objawów. W ciężkich lub nawracających przypadkach wskazane jest leczenie doustne flukonazolem, itrakonazolem, terbinafiną lub gryzeofulwiną.
allilaminy, azole, butenafina, cyklopiroksolamina, dermatofit, egzema, ekonazol, flukonazol, gryzeofulwina, grzyb dermatofitowy, grzybica stóp, infekcja bakteryjna wtórna, itrakonazol, kandydoza skóry, ketokonazol, klotrimazol, lek przeciwgrzybiczny, liszaj płaski, łuszczyca, mikonazol, naftifina, naruszenie integralności skóry, posiew mykologiczny, preparat przeciwgrzybiczny, świerzb, terbinafina, tinea cruris, tinea pedis, tolnaftat, wodorotlenek potasu, wysypka łuszcząca, wysypka swędząca, zakażenie grzybicze