uraz ciśnieniowy płuc
Uraz ciśnieniowy płuc (barotrauma płucne) to rodzaj obrażenia powstający wskutek zbyt dużej różnicy ciśnień między wnętrzem płuc a otoczeniem. Najczęściej występuje u nurków podczas zbyt szybkiego wynurzania, gdy powietrze w płucach rozpręża się, powodując uszkodzenie pęcherzyków płucnych.
Mechanizm urazu ciśnieniowego płuc związany jest z prawem Boyle’a, zgodnie z którym objętość gazu jest odwrotnie proporcjonalna do ciśnienia. Gwałtowne zmniejszenie ciśnienia otoczenia bez możliwości odpowiedniej dekompresji powietrza z płuc prowadzi do nadmiernego rozprężenia pęcherzyków płucnych i ich pęknięcia.
Klinicznie uraz ciśnieniowy płuc może manifestować się krwiopluciem, dusznością, bólem w klatce piersiowej oraz objawami odmy opłucnowej. W ciężkich przypadkach może dojść do przedostania się pęcherzyków powietrza do krążenia, co skutkuje zatorowością powietrzną z potencjalnie śmiertelnymi konsekwencjami neurologicznymi.
Diagnostyka obejmuje badanie przedmiotowe, RTG klatki piersiowej, tomografię komputerową oraz badania gazometryczne. Leczenie zależy od ciężkości stanu pacjenta – od tlenoterapii biernej po terapię hiperbaryczną w przypadkach powikłanych zatorowością powietrzną.
Profilaktyka urazu ciśnieniowego płuc polega głównie na przestrzeganiu zasad bezpiecznego nurkowania, w tym kontrolowanego, powolnego wynurzania oraz unikania wstrzymywania oddechu podczas zmiany głębokości nurkowania. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby z chorobami układu oddechowego.