transport wydzieliny śluzowej

Transport wydzieliny śluzowej to proces fizjologiczny zachodzący w układzie oddechowym, odpowiedzialny za usuwanie śluzu wraz z zanieczyszczeniami z dróg oddechowych. Jest kluczowym elementem mechanizmu oczyszczania dróg oddechowych, znanego jako klirens śluzowo-rzęskowy.

Główną rolę w tym procesie odgrywają komórki nabłonka oddechowego wyposażone w rzęski, które wykonują skoordynowane ruchy, przesuwając warstwę śluzu w kierunku gardła. Wydzielina śluzowa produkowana przez komórki kubkowe i gruczoły podśluzówkowe tworzy dwuwarstwową strukturę: zewnętrzną warstwę żelową oraz przylegającą do nabłonka warstwę solową (płynną), która umożliwia efektywne poruszanie się rzęsek.

Zaburzenia transportu wydzieliny śluzowej występują w wielu schorzeniach, takich jak mukowiscydoza, pierwotna dyskineza rzęsek, przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) czy astma. W mukowiscydozie mutacja genu CFTR prowadzi do produkcji gęstego, lepkiego śluzu, który jest trudny do usunięcia. W dyskinezach rzęsek nieprawidłowa budowa lub funkcja rzęsek uniemożliwia efektywne przesuwanie wydzieliny.

Leczenie zaburzeń transportu śluzowego obejmuje metody farmakologiczne (mukolityki, leki rozszerzające oskrzela, nawilżające drogi oddechowe) oraz fizjoterapeutyczne (drenaż ułożeniowy, oklepywanie klatki piersiowej, techniki efektywnego kaszlu). W przypadkach ciężkich zaburzeń stosuje się również inhalacje z roztworem hipertonicznym lub dornazą alfa, która rozkłada DNA uwalniane z komórek zapalnych, zmniejszając lepkość wydzieliny.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl