zgorzel palca
Zgorzel palca to stan patologiczny charakteryzujący się martwicą tkanek w obrębie palca, najczęściej spowodowany niedokrwieniem. Może wystąpić zarówno w palcach rąk, jak i stóp, przy czym zgorzel palców stóp jest częściej spotykana, szczególnie u pacjentów z cukrzycą i miażdżycą.
Do głównych przyczyn zgorzeli palca należą: choroba niedokrwienna kończyn (miażdżyca), cukrzyca, choroba Buergera (zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń), choroba Raynauda, urazy mechaniczne, odmrożenia, zakażenia oraz zatory naczyniowe. Czynnikami ryzyka są również palenie tytoniu, hipercholesterolemia oraz nadciśnienie tętnicze.
Klinicznie zgorzel palca objawia się zmianą koloru skóry (bladość, sinica, a następnie czernienie), bolesnością, ochłodzeniem tkanek, utratą czucia oraz charakterystycznym demarkacyjnym odgraniczeniem tkanek martwiczych od zdrowych. W zaawansowanych przypadkach dochodzi do mumifikacji, czyli wysuszenia martwych tkanek.
Diagnostyka obejmuje badanie przedmiotowe, badania obrazowe (USG Doppler, angiografia) oraz laboratoryjne. Leczenie zależy od przyczyny i zaawansowania procesu i może obejmować terapię farmakologiczną (leki przeciwzakrzepowe, przeciwbólowe, antybiotyki), rewaskularyzację chirurgiczną lub endowaskularną, a w przypadkach zaawansowanych – amputację. Kluczowe jest również leczenie choroby podstawowej i modyfikacja czynników ryzyka.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Wrastający paznokieć – Epidemiologia
Wrastające paznokcie (onychocryptosis) stanowią istotny problem kliniczny, odpowiadając za około 20% wszystkich schorzeń stóp zgłaszanych w podstawowej opiece zdrowotnej. Częstość występowania w populacji ogólnej wynosi od 2,5% do 5%, z wyższą zapadalnością w drugiej i piątej dekadzie życia, szczególnie u młodych mężczyzn (stosunek mężczyzn do kobiet 2:1 lub 3:1). Schorzenie dotyczy niemal wyłącznie paznokci palucha, z przewagą jednostronnego zajęcia bocznej krawędzi paznokcia (80% przypadków). Czynniki ryzyka obejmują nieprawidłowe przycinanie paznokci, noszenie ciasnego obuwia, nadmierną potliwość, cukrzycę (występującą u 30% pacjentów z onychocryptosis), otyłość oraz predyspozycje genetyczne. Epidemiologiczne dane wskazują na wzrost zapadalności, co może być związane ze zmianami stylu życia i większą świadomością zdrowotną. U pacjentów z cukrzycą i zaburzeniami krążenia wrastające paznokcie mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym zakażeń i zgorzeli, co wymaga szybkiej interwencji.
- Leksykon chorób i schorzeń
Zespół raynauda – Objawy
Zespół Raynauda to zaburzenie naczyniowe charakteryzujące się epizodycznym skurczem małych tętnic i tętniczek, prowadzącym do ograniczenia przepływu krwi do dystalnych części ciała, najczęściej palców rąk i stóp. Napady wywołują charakterystyczną trójfazową zmianę koloru skóry: białą (niedokrwienie), niebieską (sinica) oraz czerwoną (przekrwienie), towarzyszą im objawy takie jak zimno, drętwienie, parestezje i ból. Wyróżnia się postać pierwotną (choroba Raynauda), występującą głównie u młodych kobiet przed 30. rokiem życia, oraz wtórną, związaną z chorobami tkanki łącznej i innymi schorzeniami, pojawiającą się zwykle po 40. roku życia i cechującą się cięższym przebiegiem oraz wyższym ryzykiem powikłań, takich jak owrzodzenia czy martwica palców. Napady trwają od kilku do kilkunastu minut, a czynniki wyzwalające to zimno, stres, niektóre leki, palenie tytoniu oraz ekspozycja na wibracje.
bloker kanału wapniowego, choroba Buergera, choroba Raynauda, choroba zimnych aglutynin, faza biała, faza czerwona, inhibitor fosfodiesterazy, krioglobulinemia, lek alfa-adrenolityczny, martwica tkanek, naczynie krwionośne, objaw Raynauda, parestezja, pierwotny zespół Raynauda, prostacyklina, reumatoidalne zapalenie stawów, skurcz naczyń krwionośnych, sympatektomia, toczeń rumieniowaty układowy, twardzina układowa, układowa choroba tkanki łącznej, wtórny zespół Raynauda, zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń, zespół cieśni nadgarstka, zespół Raynauda, zespół Sjögrena, zespół wibracyjny, zgorzel palca