białko transportujące OATP1B1

Białko transportujące OATP1B1 (Organic Anion Transporting Polypeptide 1B1) jest kluczowym transporterem błonowym, kodowanym przez gen SLCO1B1. Zlokalizowane głównie w błonie sinusoidalnej hepatocytów, odpowiada za wychwyt wielu endogennych substancji (m.in. bilirubiny, kwasów żółciowych) oraz leków z krwi do wątroby.

OATP1B1 odgrywa istotną rolę w farmakokinetyce wielu powszechnie stosowanych leków, w tym statyn, niektórych antybiotyków, leków przeciwnowotworowych i przeciwwirusowych. Polimorfizmy genu SLCO1B1 mogą prowadzić do zmienionej aktywności transportera, co bezpośrednio wpływa na stężenie leków w osoczu oraz ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.

Szczególnie dobrze udokumentowany jest związek między wariantem SLCO1B1*5 (c.521T>C) a zwiększonym ryzykiem miopatii indukowanej statynami, zwłaszcza simwastatyną. Farmakogenetyczne badania OATP1B1 są obecnie wykorzystywane w medycynie personalizowanej do optymalizacji dawkowania statyn i innych leków będących substratami tego transportera.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl