toksyczny zespół nerczycowy
Toksyczny zespół nerczycowy to poważne zaburzenie czynności nerek, charakteryzujące się masywnym białkomoczem (>3,5 g/dobę), hipoalbuminemią, hiperlipidemią oraz obrzękami. Pojęcie „toksyczny” odnosi się do przypadków, gdy zespół nerczycowy jest wywołany działaniem substancji chemicznych, leków lub toksyn.
Do najczęstszych przyczyn toksycznego zespołu nerczycowego należą: niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), sole złota, penicylamina, inhibitory konwertazy angiotensyny, leki przeciwnowotworowe (zwłaszcza cisplatyna), leki przeciwdrgawkowe oraz niektóre metale ciężkie. Patogeneza polega na bezpośrednim uszkodzeniu błony filtracyjnej kłębuszków nerkowych lub wywołaniu reakcji immunologicznej.
Obraz kliniczny obejmuje masywne obrzęki, szczególnie widoczne w okolicach kostek, powiek i twarzy, mogą również występować wodobrzusze i przesięki do jam opłucnowych. Pacjenci zgłaszają również zwiększoną męczliwość, utratę apetytu oraz zwiększoną podatność na infekcje. Diagnostyka obejmuje ocenę dobowej utraty białka, poziom albumin i lipidów w surowicy oraz identyfikację czynnika wywołującego.
Leczenie toksycznego zespołu nerczycowego koncentruje się na eliminacji czynnika wywołującego oraz terapii objawowej. Kluczowe jest odstawienie leku lub unikanie ekspozycji na toksynę. Stosuje się również leczenie dietetyczne (dieta niskosodowa z ograniczeniem płynów), leki moczopędne oraz inhibitory ACE w celu zmniejszenia białkomoczu. W ciężkich przypadkach może być konieczne zastosowanie kortykosteroidów lub innych leków immunosupresyjnych.