N-demetylowana pochodna
N-demetylowana pochodna to związek chemiczny powstały w wyniku usunięcia grupy metylowej (-CH3) z atomu azotu w cząsteczce macierzystej. Proces ten, nazywany N-demetylacją, jest istotnym etapem metabolizmu wielu leków i substancji aktywnych biologicznie.
W farmakologii i toksykologii N-demetylacja stanowi jeden z głównych szlaków biotransformacji leków przeprowadzanych przez enzymy cytochromu P450 w wątrobie. Pochodne N-demetylowane często wykazują odmienną aktywność biologiczną od związków macierzystych – mogą być mniej aktywne (co prowadzi do detoksykacji), bardziej aktywne (bioaktywacja) lub posiadać zupełnie nowe właściwości farmakologiczne.
Przykłady klinicznie istotnych N-demetylowanych pochodnych obejmują norfluoksetynę (aktywny metabolit fluoksetyny), nordazepam (metabolit diazepamu) czy normorfiny (metabolity morfiny). Monitorowanie stężenia tych metabolitów ma znaczenie w diagnostyce laboratoryjnej, medycynie sądowej oraz optymalizacji terapii farmakologicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zaranta 20 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Zaranta, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym z czasem do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) około 5 godzin oraz bezwzględną biodostępnością około 20%, co wynika z efektu pierwszego przejścia. Lek wykazuje rozległą dystrybucję tkankową (objętość dystrybucji ~134 l) i wysoki stopień wiązania z białkami osocza (~90%, głównie albuminy). Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10% dawki), głównie przez izoenzym CYP2C9, z mniejszym udziałem CYP2C19, CYP3A4 i CYP2D6. Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi około 19 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę. Eliminacja odbywa się głównie z kałem (~90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu z moczem (~10%, z czego 5% w formie niezmienionej). Klirens osoczowy wynosi około 50 l/h (odchylenie 21,7%). Farmakokinetyka rozuwastatyny jest liniowa, bez kumulacji po wielokrotnym podaniu.
ABCG2, BCRP, białko transportujące OATP1B1, biodostępność bezwzględna, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, dyslipidemia, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka liniowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, klirens osoczowy, laktonowa pochodna, maksymalne stężenie w osoczu, N-demetylowana pochodna, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą, polimorfizm genetyczny, polimorfizm SLCO1B1, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, transporter OATP-C, właściwości farmakokinetyczne, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rosuvastatin MSN 20 mg
Rozuwastatyna jest inhibitorem reduktazy HMG-CoA o farmakokinetyce charakteryzującej się niską biodostępnością bezwzględną (~20%) i maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym po około 5 godzinach. Lek wykazuje wysoką dystrybucję tkankową (objętość dystrybucji ~134 L) oraz silne wiązanie z białkami osocza (~90%, głównie albuminami). Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10% dawki), głównie przez izoenzym CYP2C9, z udziałem CYP2C19, CYP3A4 i CYP2D6, prowadząc do powstania aktywnych N-demetylowanych metabolitów (ok. 50% aktywności leku) oraz nieaktywnych laktonowych pochodnych. Eliminacja odbywa się głównie drogą wątrobową (90% z kałem), a okres półtrwania wynosi około 19 godzin, niezależnie od dawki. Farmakokinetyka leku jest liniowa, a parametry nie ulegają zmianie przy wielokrotnym podawaniu. U dorosłych nie stwierdzono istotnych różnic związanych z wiekiem czy płcią, a u dzieci z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną profil jest zbliżony do dorosłych.
ABCG2, BCRP, białko transportujące, biodostępność, biodostępność bezwzględna, ciężka niewydolność nerek, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dysfagia, dystrybucja tkankowa, działanie hipolipemizujące, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja na lek, eliminacja wątrobowa, farmakokinetyka liniowa, genotyp SLCO1B1, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, izoenzym, klirens osoczowy, łagodna niewydolność nerek, laktonowa pochodna, ludzki hepatocyt, N-demetylowana pochodna, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, OATP-C, OATP1B1, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pacjent dializowany, polimorfizm genetyczny, schemat dawkowania, skala Child-Pugh, SLCO1B1, stężenie w osoczu, transporter anionów organicznych, wiązanie z białkami osocza, współczynnik zmienności, wychwyt wątrobowy, wydalanie nerkowe, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zaranta 30 mg
Rozuwastatyna, substancja czynna leku Zaranta, wykazuje farmakokinetykę charakteryzującą się maksymalnym stężeniem w osoczu po około 5 godzinach od podania doustnego oraz bezwzględną biodostępnością około 20%. Lek jest intensywnie wychwytywany przez wątrobę, z objętością dystrybucji około 134 l i wysokim (90%) wiązaniem z białkami osocza. Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10% dawki), głównie przez CYP2C9, z udziałem CYP2C19, 3A4 i 2D6, a jej metabolity wykazują mniejszą lub brak aktywności klinicznej. Eliminacja odbywa się głównie z kałem (90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu z moczem (5% niezmienionej substancji). Okres półtrwania wynosi około 19 godzin, a farmakokinetyka jest liniowa i stabilna po wielokrotnym podaniu. Nie obserwuje się istotnych różnic farmakokinetycznych związanych z wiekiem i płcią u dorosłych, a u dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną ekspozycja jest porównywalna lub niższa niż u dorosłych.
ABCG2, BCRP, białko transportujące OATP1B1, biodostępność, CYP2C9, cytochrom P450, dyslipidemia, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, izoenzym 2C19, izoenzym 2D6, izoenzym 3A4, klirens osoczowy, LDL-C, lipoproteiny o niskiej gęstości, ludzki hepatocyt, N-demetylowana pochodna, okres półtrwania, pochodna laktonowa, polimorfizm genetyczny SLCO1B1, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna wapniowa, skala Child-Pugh, stężenie maksymalne, transporter OATP-C - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Rosucard 10 mg
Rozuwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne istotne w leczeniu zaburzeń lipidowych. Po podaniu doustnym osiąga maksymalne stężenie w osoczu po około 5 godzinach, z bezwzględną biodostępnością około 20%. Lek charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (~134 l) oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (~90%, głównie albuminami). Metabolizm rozuwastatyny jest niski (około 10%), głównie przez izoenzym CYP2C9, z mniejszym udziałem CYP2C19, CYP3A4 i CYP2D6. Główne metabolity to N-demetylowane pochodne o około 50% mniejszej aktywności oraz nieaktywne klinicznie pochodne laktonowe. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 19 godzin, a klirens osoczowy około 50 l/h (odchylenie 21,7%). Eliminacja odbywa się głównie z kałem (90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu z moczem (5% w postaci niezmienionej). Farmakokinetyka leku jest liniowa, bez kumulacji przy dawkowaniu raz na dobę, a parametry nie ulegają zmianie po wielokrotnym podaniu.
białko BCRP, białko osocza, białko transportujące, białko transportujące OATP1B1, biodostępność, biotransformacja, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, dystrybucja tkankowa, farmakokinetyka liniowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, izoenzym cytochromu P450, klirens osoczowy, N-demetylowana pochodna, OATP-C, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pochodna laktonowa, polimorfizm genetyczny, reduktaza HMG-CoA, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, stężenie w osoczu, zaburzenie lipidowe - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Zaranta 5 mg
Rozuwastatyna, jako inhibitor reduktazy HMG-CoA, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który wpływa na jej skuteczność i bezpieczeństwo kliniczne. Po doustnym podaniu osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po około 5 godzinach, z bezwzględną biodostępnością około 20%. Lek wykazuje szeroką dystrybucję (objętość dystrybucji ~134 l) oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (~90%, głównie albuminami). Metabolizm rozuwastatyny jest ograniczony (~10%), głównie przez CYP2C9, z udziałem CYP2C19, 3A4 i 2D6, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu N-demetylowanego (ok. 50% aktywności leku) oraz nieaktywnego metabolitu laktonowego. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 19 godzin, a klirens osoczowy około 50 l/h. Eliminacja odbywa się głównie przez przewód pokarmowy (~90% w postaci niezmienionej) oraz w mniejszym stopniu przez nerki (~10%, z czego 5% w postaci niezmienionej). Farmakokinetyka rozuwastatyny jest liniowa, bez kumulacji przy wielokrotnym podawaniu, a parametry te nie różnią się istotnie ze względu na wiek czy płeć u dorosłych.
ABCG2, albumina, AUC, biodostępność, cholesterol LDL, ciężkie zaburzenie czynności nerek, CYP2C9, cytochrom P450, dyslipidemia, farmakokinetyka liniowa, heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna, inhibitor reduktazy HMG-CoA, klirens osoczowy, laktonowa pochodna, N-demetylowana pochodna, objętość dystrybucji, okres półtrwania, polimorfizm genetyczny, rozuwastatyna, skala Child-Pugh, SLCO1B1, stężenie w osoczu, transporter OATP-C, wiązanie z białkami osocza