czerniak podpaznokciowy

Czerniak podpaznokciowy (łac. melanoma subunguale) to rzadka, ale agresywna postać czerniaka złośliwego, rozwijająca się w obrębie macierzy paznokcia lub łożyska paznokciowego. Stanowi około 0,7-3,5% wszystkich przypadków czerniaka u osób rasy kaukaskiej, natomiast częstość jego występowania jest znacznie wyższa w populacjach o ciemniejszym fototypie skóry, gdzie może stanowić nawet 20-30% wszystkich czerniaków.

Klinicznie czerniak podpaznokciowy objawia się najczęściej jako brunatne lub czarne przebarwienie płytki paznokciowej (melanonychia), które stopniowo się poszerza i może przechodzić na wał paznokciowy (objaw Hutchinsona). Niekiedy występuje również zniekształcenie płytki paznokciowej, jej łamliwość, krwawienie lub owrzodzenie. Najczęstszą lokalizacją jest paznokieć kciuka lub palucha.

Diagnostyka czerniaka podpaznokciowego obejmuje badanie dermatoskopowe, które pozwala na ocenę charakteru przebarwienia, a także biopsję i badanie histopatologiczne, które są niezbędne do postawienia ostatecznego rozpoznania. W ocenie zaawansowania choroby wykorzystuje się badania obrazowe (USG, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny) oraz ocenę węzłów chłonnych.

Leczenie czerniaka podpaznokciowego polega na chirurgicznym wycięciu zmiany z odpowiednim marginesem tkanek zdrowych, co często wiąże się z koniecznością amputacji dystalnego paliczka. W przypadku zaawansowanej choroby stosuje się również biopsję węzła wartowniczego, limfadenektomię regionalną oraz leczenie systemowe (immunoterapia, terapia celowana).

Rokowanie w czerniaku podpaznokciowym jest gorsze niż w innych typach czerniaka, co wynika głównie z opóźnionego rozpoznania – średnia grubość zmiany według skali Breslowa w momencie diagnozy wynosi często powyżej 3 mm. Pięcioletnie przeżycie waha się od 16% do 87%, w zależności od stadium zaawansowania choroby w momencie rozpoznania.