stwardnienie w miejscu podania
Stwardnienie w miejscu podania to miejscowa reakcja, która może wystąpić po iniekcji leków, szczepionek lub innych substancji medycznych. Objawia się wyczuwalnym zgrubieniem tkanki podskórnej, któremu często towarzyszy zaczerwienienie, bolesność i miejscowe zwiększenie temperatury. Reakcja ta wynika z miejscowego stanu zapalnego w odpowiedzi na wprowadzoną substancję.
Przyczyny stwardnienia mogą być różnorodne – od reakcji immunologicznej organizmu, przez działanie drażniące samego leku, po nieprawidłową technikę podania (np. zbyt płytkie podanie leku, który powinien być podany głębiej). Niektóre leki, jak interferon beta stosowany w stwardnieniu rozsianym czy insulina u diabetyków, są szczególnie znane z wywoływania takich reakcji.
W większości przypadków stwardnienia w miejscu podania ustępują samoistnie w ciągu kilku dni do tygodni i nie wymagają specjalistycznego leczenia. Pomocne może być stosowanie zimnych okładów w pierwszych 24 godzinach, a następnie ciepłych kompresów dla poprawy krążenia i przyspieszenia wchłaniania. W przypadku utrzymywania się zmian, nasilania dolegliwości lub wystąpienia objawów ogólnoustrojowych należy skonsultować się z lekarzem.
Profilaktyka obejmuje prawidłową technikę iniekcji, rotację miejsc podania (szczególnie ważne przy terapiach wymagających częstych iniekcji), oraz w niektórych przypadkach podawanie leków w temperaturze pokojowej. U pacjentów ze skłonnością do takich reakcji można rozważyć premadykację przeciwhistaminową lub zastosowanie alternatywnych dróg podania leku, jeśli są dostępne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Euvax B 20 mcg antygenu powierzchniowego wirusa zapalenia wątroby typu B (HBsAg)/ml, szczepionka 1-dawkowa dla dorosłych; 1 dawka (1 ml)
Szczepionka EUVAX B zawiera 20 mikrogramów antygenu powierzchniowego wirusa HBV (HBsAg) adsorbowanego na wodorotlenku glinu w dawce 1 ml. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest ból w miejscu podania, występujący bardzo często (≥1/10). Inne reakcje miejscowe to obrzęk, rumień, stwardnienie oraz rzadziej ropień. Działania niepożądane układowe obejmują szeroki zakres objawów z różnych układów: immunologicznego (reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja), nerwowego (drgawki, hipotonia, senność, ból i zawroty głowy, omdlenia), hematologicznego (powiększenie węzłów chłonnych, małopłytkowość), sercowo-naczyniowego (częstoskurcz, obniżenie ciśnienia krwi), żołądkowo-jelitowego (nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha), skórnego (wysypka, pokrzywka, świąd, rumień) oraz mięśniowo-szkieletowego (bóle mięśni i stawów). Objawy ogólne to gorączka i zmęczenie. Częstości występowania większości działań niepożądanych poza bólem w miejscu podania są nieznane.
anoreksja, antygen HBsAg, ból mięśni, ból stawów, ból w miejscu podania, częstoskurcz, drgawki, farmakovigilance, hipotensja, hipotonia, małopłytkowość, nadwrażliwość, nieżyt nosa, nudności, obrzęk w miejscu podania, omdlenie, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, reakcja anafilaktyczna, reakcja w miejscu podania, ropień w miejscu wstrzyknięcia, rumień, stwardnienie w miejscu podania, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wodorotlenek glinu, zapalenie nosa i gardła