kinaza tyrozynowa EGFR
Kinaza tyrozynowa EGFR (Epidermal Growth Factor Receptor) to kluczowy receptor błonowy z rodziny receptorów ErbB, odgrywający istotną rolę w przekazywaniu sygnałów komórkowych. Po związaniu liganda (np. EGF, TGF-α) dochodzi do dimeryzacji receptora, aktywacji domeny kinazy tyrozynowej i uruchomienia kaskady sygnałowej prowadzącej do proliferacji, różnicowania i przeżycia komórek.
Mutacje aktywujące w genie EGFR są często obserwowane w różnych typach nowotworów, szczególnie w niedrobnokomórkowym raku płuca (NDRP), gdzie występują u około 10-15% pacjentów rasy kaukaskiej i 40-60% pacjentów pochodzenia azjatyckiego. Najczęstsze mutacje to delecje w eksonie 19 oraz substytucja L858R w eksonie 21, które prowadzą do konstytutywnej aktywacji receptora.
Inhibitory kinazy tyrozynowej EGFR (TKI EGFR) stanowią ważną grupę leków ukierunkowanych molekularnie, stosowanych w terapii nowotworów z mutacjami EGFR. Do inhibitorów pierwszej generacji należą erlotynib i gefitynib, drugiej generacji – afatynib i dakomitynib, a trzeciej generacji – ozymertynib, który jest skuteczny również w przypadku obecności mutacji oporności T790M. Identyfikacja mutacji EGFR stanowi kluczowy element kwalifikacji pacjentów do terapii celowanej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Gefitinib Genoptim 250 mg
Gefitynib jest selektywnym, małocząsteczkowym inhibitorem kinazy tyrozynowej receptora EGFR, wykazującym wysoką skuteczność u pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca (NDRP) posiadających aktywujące mutacje w domenie kinazy tyrozynowej EGFR, zwłaszcza delecje w egzonie 19 oraz mutację L858R. W badaniu IPASS wykazano, że u pacjentów z mutacją EGFR gefitynib znacząco poprawia czas przeżycia wolny od progresji (PFS) do 9,5 miesiąca w porównaniu do 6,3 miesiąca przy chemioterapii (HR 0,48; 95% CI: 0,36-0,64; p<0,0001) oraz zwiększa odsetek odpowiedzi obiektywnych (ORR 71,2% vs 47,3%). U pacjentów bez mutacji EGFR gefitynib nie wykazuje korzyści klinicznych (PFS 1,5 vs 5,5 miesiąca; HR 2,85; p<0,0001). Oporność na gefitynib rozwija się zwykle po około roku terapii, najczęściej związana z wtórną mutacją T790M (60% przypadków), co uzasadnia stosowanie inhibitorów ukierunkowanych na tę mutację w kolejnych liniach leczenia. Diagnostyka mutacji EGFR może być prowadzona zarówno na materiale z guza, jak i na ctDNA z osocza, z czułością do 77% i swoistością bliską 100%.
aktywująca mutacja EGFR, czas przeżycia wolny od progresji, czas wolny od progresji, czułość metody, delecja w egzonie 19, drobnokomórkowy rak płuca, inhibitor kinazy tyrozynowej receptora, insercja w egzonie 20, karboplatyna/paklitaksel, kinaza tyrozynowa EGFR, krążące DNA komórek nowotworowych, mutacja genu PIK3CA, mutacja L858R, mutacja T790M, naskórkowy czynnik wzrostu, niedrobnokomórkowy rak płuca, odsetek odpowiedzi obiektywnych, współczynnik ryzyka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Gefitinib Krka 250 mg
Gefitinib Krka, dostępny w postaci tabletek powlekanych zawierających 250 mg substancji czynnej, jest wskazany do monoterapii dorosłych pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca (NDRP) w stadium miejscowo zaawansowanym lub z przerzutami, pod warunkiem potwierdzenia obecności aktywującej mutacji kinazy tyrozynowej receptora EGFR-TK. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie diagnostyki molekularnej w celu identyfikacji mutacji, która stanowi biomarker predykcyjny odpowiedzi na leczenie. Tabletki mają średnicę około 11 mm, są brązowe, okrągłe i zawierają 163,5 mg laktozy jednowodnej, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
badanie molekularne, biomarker predykcyjny, chemioterapia cytotoksyczna, drobnokomórkowy rak płuca, gefitynib, kinaza tyrozynowa EGFR, laktoza jednowodna, miejscowo zaawansowany nowotwór, monoterapia, mutacja EGFR-TK, niedrobnokomórkowy rak płuca, przerzuty nowotworowe, przerzuty odległe, tabletka powlekana