manganu chlorek czterowodny

Manganu chlorek czterowodny (MnCl₂·4H₂O) to nieorganiczny związek chemiczny stosowany w medycynie jako źródło jonów manganu, który jest niezbędnym mikroelementem dla organizmu człowieka. Mangan pełni rolę kofaktora dla wielu enzymów, w tym zaangażowanych w metabolizm węglowodanów, aminokwasów i cholesterolu.

W praktyce klinicznej manganu chlorek czterowodny jest składnikiem niektórych preparatów do żywienia pozajelitowego, zapewniając dostarczenie tego pierwiastka pacjentom, którzy nie mogą przyjmować pokarmów drogą doustną przez dłuższy czas. Właściwe dawkowanie jest kluczowe, ponieważ zarówno niedobór, jak i nadmiar manganu mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Nadmierna ekspozycja na mangan może powodować zaburzenia neurologiczne przypominające chorobę Parkinsona, znane jako manganizm. Z kolei niedobór manganu, choć rzadko spotykany, może prowadzić do zaburzeń metabolicznych, nieprawidłowości w tworzeniu kości, zaburzeń płodności i nieprawidłowego metabolizmu glukozy. Dlatego suplementacja manganu powinna być prowadzona pod ścisłym nadzorem medycznym.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Miedzi chlorek – Wskazania do stosowania

Miedzi chlorek dwuwodny, zawarty w preparacie Peditrace, jest kluczowym źródłem miedzi w żywieniu pozajelitowym u pacjentów pediatrycznych, w tym wcześniaków, noworodków i dzieci starszych wymagających dożylnego uzupełnienia pierwiastków śladowych. Preparat dostarcza 20 μg miedzi (0,315 μmol) na 1 ml, co odpowiada podstawowemu zapotrzebowaniu na ten pierwiastek. Suplementacja jest szczególnie istotna w przypadku długotrwałego żywienia pozajelitowego, niedojrzałości przewodu pokarmowego, zaburzeń wchłaniania, stanów pooperacyjnych oraz ciężkich stanów klinicznych, gdzie żywienie enteralne jest niewystarczające lub przeciwwskazane. Miedź pełni istotne funkcje biologiczne, m.in. w syntezie hemoglobiny, ochronie antyoksydacyjnej, metabolizmie energetycznym, tworzeniu tkanki łącznej oraz rozwoju układu nerwowego.
cynku chlorek, dysmutaza ponadtlenkowa, erytropoeza, koncentrat do infuzji, łańcuch oddechowy, manganu chlorek czterowodny, miedzi chlorek dwuwodny, niedobór pierwiastka śladowego, niedojrzałość przewodu pokarmowego, niewydolność wielonarządowa, oksydaza cytochromu c, oksydaza lizylowa, osmolalność, pierwiastek śladowy, potasu jodek, sodu fluorek, sodu selenin, stres oksydacyjny, synteza hemoglobiny, synteza melaniny, synteza mieliny, tyrozynaza, wcześniak, zaburzenie wchłaniania, żywienie dożylne, żywienie enteralne, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Mangan – Dawkowanie i sposób podawania

Mangan jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym w żywieniu, szczególnie w żywieniu pozajelitowym, gdzie prawidłowe dawkowanie jest kluczowe dla utrzymania homeostazy i uniknięcia toksyczności. Dawkowanie manganu u dorosłych różni się w zależności od preparatu: np. Addamel N dostarcza 0,5 μmol (99,0 μg) manganu na 10 ml, Supliven 1,0 μmol (198 μg) na 10 ml, Nutryelt 1,0 μmol (445,69 μg) na 10 ml, a Tracutil 10 μmol (550 μg) na 10 ml. U dzieci dawkowanie jest dostosowane do masy ciała i wieku, z preparatami takimi jak Nutryelt Pediatric (0,0091 μmol/ml, max 20 ml/dobę) czy Peditrace Novum (0,0182 μmol/ml), z zaleceniami od 0,1 ml/kg mc./dobę do 1 ml/kg mc./dobę w zależności od preparatu i grupy wiekowej. Preparaty Pediaven zawierają mangan w roztworach do żywienia noworodków i dzieci, z dawkami dostosowanymi do wieku i masy ciała (np. Pediaven NN2: 5,4 μg/250 ml, Pediaven G20: 0,36 mg/1000 ml). W preparatach doustnych, jak Elevit Pronatal, mangan podawany jest w formie siarczanu manganu w dawce 2,52 mg na tabletkę raz dziennie.
biegunka, homeostaza organizmu, infuzja dożylna, kumulacja manganu, łagodna cholestaza, manganu chlorek czterowodny, manganu glukonian, manganu siarczan jednowodny, mieszanina infuzyjna, pierwiastek śladowy, płyn do infuzji, preparat farmaceutyczny, roztwór Ringera, siarczan manganu, surowica krwi, toksyczność, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zapotrzebowanie na pierwiastki śladowe, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Cynku chlorek – Właściwości farmakokinetyczne

Produkt leczniczy Peditrace zawiera cynk w postaci chlorku cynku o stężeniu 521 μg/ml, co odpowiada 250 μg/ml jonów cynku (3,82 μmol/ml). Po podaniu dożylnym cynk jest bezpośrednio wprowadzany do krwiobiegu, omijając przewód pokarmowy, a następnie dystrybuowany do tkanek, gdzie uczestniczy w strukturach białek i enzymów zależnych od cynku. Wydalanie cynku odbywa się głównie przez nerki z moczem, co jest szczególnie istotne u pacjentów żywionych dożylnie. Preparat charakteryzuje się niskim pH (2,0) i niską osmolalnością (38 mOsm/kg wody), co zapewnia stabilność jonów cynku i wpływa na ich biodostępność po infuzji.
absorpcja i dystrybucja, biodostępność cynku, cynk chlorek, droga nerkowa, homeostaza cynku, interakcja farmakokinetyczna, jon cynku, koncentrat do sporządzania roztworu, manganu chlorek czterowodny, metabolizm i eliminacja, miedzi chlorek dwuwodny, Peditrace, pierwiastek śladowy, podanie dożylne, potasu jodek, roztwór do infuzji, sodu selenin, wydalanie z żółcią, żywienie dożylne, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Peditrace –

Produkt leczniczy Peditrace jest koncentratem do infuzji zawierającym pierwiastki śladowe niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu, w tym cynk (250 μg/ml, 3,82 μmol/ml), miedź (20 μg/ml, 0,315 μmol/ml), mangan (1 μg/ml, 18,2 nmol/ml), selen (2 μg/ml, 25,3 nmol/ml), fluor (1 μg/ml, 3,00 μmol/ml) oraz jod (1 μg/ml, 7,88 nmol/ml). Preparat charakteryzuje się niskim pH 2,0 oraz osmolalnością 38 mOsm/kg wody. Ze względu na zawartość miedzi(II) chlorku dwuwodnego (57 μg/ml), Peditrace jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z chorobą Wilsona – genetycznym zaburzeniem metabolizmu miedzi prowadzącym do jej patologicznej akumulacji w wątrobie, mózgu i innych tkankach. Podawanie preparatu w tej grupie może nasilić objawy choroby, powodując progresję marskości wątroby, zaostrzenie objawów neurologicznych, pogorszenie funkcji nerek oraz ryzyko ostrej hemolizy.
choroba Wilsona, cynku chlorek, dystonia, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, manganu chlorek czterowodny, marskość wątroby, miedź chlorek dwuwodny, objawy neurologiczne, ostra hemoliza, pierwiastek śladowy, potasu jodek, sodu fluorek, sodu selenin bezwodny, zaburzenie metabolizmu miedzi, zwyrodnienie wątrobowo-soczewkowe
Leksykon substancji czynnych
Potasu jodek – Właściwości farmakodynamiczne

Potasu jodek (KI) jest kluczowym źródłem jodu w preparatach do żywienia pozajelitowego, dostarczającym jod w ilościach odpowiadających fizjologicznemu zapotrzebowaniu organizmu. Jod w formie jodku potasu jest niezbędny do syntezy hormonów tarczycy (T3 i T4), które regulują metabolizm. Preparaty takie jak Peditrace zawierają 1 μg jodu na 1 ml koncentratu (7,88 nmol jodu), natomiast Pediaven NN1, dedykowany noworodkom, dostarcza 2,5 μg jodu w 250 ml roztworu oraz 10 μg jodu w 1000 ml. Zawartość potasu jodku jest precyzyjnie dobrana, aby zapewnić odpowiednie uzupełnienie jodu, szczególnie istotne u noworodków, w tym wcześniaków, od pierwszych godzin życia.
chromu chlorek sześciowodny, cynku chlorek, cynku octan dwuwodny, homeostaza organizmu, hormony tarczycy, jod, manganu chlorek czterowodny, miedzi chlorek dwuwodny, miedzi siarczan pięciowodny, mieszanina pierwiastków śladowych, Pediaven NN1, Peditrace, pierwiastek śladowy, potas jodek, proces metaboliczny, selenu dwutlenek, sodu fluorek, sodu selenin bezwodny, stężenie pierwiastka, stymulacja tarczycy, synteza hormonów tarczycowych, trijodotyronina T3, tyroksyna T4, związek nieorganiczny, żywienie pozajelitowe
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Addamel N

Produkt leczniczy Addamel N, będący koncentratem do sporządzania roztworu do infuzji, zawiera pierwiastki śladowe takie jak mangan (99,0 μg/mL), chrom (5,33 μg), miedź (0,34 mg), żelazo (0,54 mg), jod (16,6 μg), fluor (0,21 mg), molibden (4,85 μg), selen (6,90 μg) oraz cynk (1,36 mg). Ze względu na potencjalne ryzyko kumulacji tych pierwiastków u pacjentów z zaburzeniami wydzielania żółci, niewydolnością nerek lub wątroby, szczególnie w przypadku cholestazy, konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności. W terapii trwającej powyżej 4 tygodni zaleca się systematyczne monitorowanie stężenia manganu we krwi, aby zapobiec jego nadmiernej akumulacji. Dodatkowo, obecność sodu (5,12 μmol) i potasu (0,1 μmol) wymaga uwzględnienia u pacjentów z niewydolnością serca lub nadciśnieniem tętniczym.
cholestaza, chromu chlorek sześciowodny, cynku chlorek, koncentrat do infuzji, manganu chlorek czterowodny, miedzi chlorek dwuwodny, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, osmolalność, pierwiastek śladowy, potasu jodek, sodu fluorek, sodu molibdenian dwuwodny, sodu selenin bezwodny, stężenie manganu we krwi, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej, zaburzenie wydzielania żółci
Leksykon substancji czynnych
Manganu chlorek – Właściwości farmakodynamiczne

Mangan w postaci manganu(II) chlorku czterowodnego jest pierwiastkiem śladowym stosowanym w żywieniu pozajelitowym, pełniącym funkcję uzupełniającą fizjologiczne zapotrzebowanie organizmu, bez wywoływania efektów farmakodynamicznych. W preparacie Pediaven NN1, dedykowanym noworodkom, zawartość manganu wynosi 1,5 μg w 250 ml roztworu (6 μg/1000 ml), natomiast w koncentracie Peditrace stężenie manganu to 1 μg/ml (18,2 nmol/ml). Mangan jest kofaktorem enzymów, m.in. dysmutazy ponadtlenkowej, i uczestniczy w syntezie białek, metabolizmie węglowodanów oraz funkcjonowaniu układu nerwowego, co czyni jego suplementację kluczową u pacjentów wymagających żywienia pozajelitowego, zwłaszcza u noworodków i wcześniaków.
Dawkowanie manganu w żywieniu pozajelitowym jest precyzyjnie dostosowane do potrzeb fizjologicznych, a jego podawanie odbywa się w mieszaninach z innymi pierwiastkami śladowymi (cynk, miedź, selen, fluor, jod, chrom) oraz elektrolitami, co może wpływać na biodostępność i aktywność biologiczną. Kontrola podaży manganu jest niezbędna, aby zapobiec zarówno niedoborom, jak i toksyczności, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby, gdyż eliminacja manganu odbywa się głównie przez żółć. Odpowiednia suplementacja manganu jest istotna dla prawidłowego rozwoju układu nerwowego, kostnego i immunologicznego u noworodków, co podkreśla znaczenie jego obecności w preparatach do żywienia pozajelitowego.
całkowite żywienie pozajelitowe, dysmutaza ponadtlenkowa, enzym antyoksydacyjny, homeostaza, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, manganu chlorek czterowodny, metabolizm węglowodanów, Pediaven NN1, Peditrace, pierwiastek śladowy, roztwór do infuzji, suplementacja pierwiastków śladowych, synteza białek, toksyczność manganu, zaburzenia funkcji wątroby, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Mangan – Wskazania do stosowania

Mangan jest kluczowym pierwiastkiem śladowym niezbędnym w licznych procesach enzymatycznych, w tym w funkcjonowaniu dysmutazy ponadtlenkowej, arginazy oraz hydrolazy glikozylowej. Jego rola obejmuje metabolizm węglowodanów, aminokwasów, cholesterolu oraz syntezę mukopolisacharydów i glikoprotein, co wpływa na prawidłową strukturę tkanki łącznej. Suplementacja manganu jest szczególnie istotna w żywieniu pozajelitowym u dorosłych i dzieci, zwłaszcza w stanach takich jak długotrwałe żywienie pozajelitowe, po zabiegach chirurgicznych przewodu pokarmowego, chorobach zapalnych jelit, ciężkich oparzeniach, wcześniactwie oraz w ciąży i laktacji z niedoborami witaminowo-mineralnymi. Preparaty zawierające mangan, takie jak Addamel N (0,5 μmol/10 ml, 99,0 μg/ml), Supliven (0,10 μmol/ml, 19,8 μg/ml), Nutryelt (1,0 μmol/10 ml, 445,69 μg/10 ml) czy Tracutil (10 μmol/ampułkę, 197,9 μg/ml), są stosowane w celu pokrycia podstawowego lub umiarkowanie zwiększonego zapotrzebowania na ten pierwiastek.
cholestaza, choroba zapalna jelit, dysmutaza ponadtlenkowa, mangan, manganu chlorek czterowodny, manganu glukonian, metabolizm lipidów, metabolizm węglowodanów, niedobór manganu, niedojrzałość układu pokarmowego, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, oparzenie, pierwiastek śladowy, tkanka łączna, wcześniak, zaburzenie wzrostu, zastój żółci, zespół złego wchłaniania, żywienie dożylne, żywienie pozajelitowe, żywienie pozajelitowe dzieci
Leksykon substancji czynnych
Mangan – Właściwości farmakokinetyczne

Mangan (Mn) jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, podlegającym złożonym procesom farmakokinetycznym, szczególnie istotnym przy podawaniu dożylnym. Po wprowadzeniu do krwiobiegu mangan wiąże się głównie z albuminą, co umożliwia jego kontrolowany transport do tkanek w zależności od ich zapotrzebowania metabolicznego. Magazynowanie manganu odbywa się za pośrednictwem metalotionein, a główną drogą eliminacji jest wydalanie z żółcią do przewodu pokarmowego, z częściowym wchłanianiem zwrotnym w krążeniu jelitowo-wątrobowym. Stężenia manganu w preparatach do infuzji dożylnej są dostosowane do potrzeb różnych grup pacjentów, np. Addamel N zawiera 99,0 μg/ml (0,5 μmol/ml), Nutryelt 55 μg/10 ml (1,0 μmol/10 ml), a preparaty pediatryczne Peditrace Novum i Nutryelt Pediatric odpowiednio 1,00 μg/ml (0,0182 μmol/ml) i 5 μg/10 ml (0,091 μmol/10 ml). W preparatach multiwitaminowych, takich jak Elevit Pronatal, mangan występuje w ilości 2,52 mg na tabletkę.
albumina, białko bogate w grupy tiolowe, białko osoczowe, drogi żółciowe, dysfagia, interakcja metaboliczna, krążenie jelitowo-wątrobowe, manganu chlorek czterowodny, manganu glukonian, manganu siarczan jednowodny, metalotioneina, niewydolność wątroby, pierwiastek śladowy, preparat multiwitaminowy, proces farmakokinetyczny, regulacja homeostatyczna, rytm dobowy, wydalanie z żółcią, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Miedzi chlorek – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Miedzi(II) chlorek dwuwodny jest składnikiem produktu leczniczego Peditrace, stosowanego jako koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji dożylnej, zawierającym 20 μg miedzi (0,315 μmol) na mililitr koncentratu. Produkt ten jest przeznaczony do podawania w warunkach szpitalnych lub pod ścisłą kontrolą medyczną, co eliminuje konieczność oceny wpływu substancji na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługi maszyn. Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL) jednoznacznie wskazuje, że kwestia ta „nie dotyczy” Peditrace, co jest zgodne z jego zastosowaniem w żywieniu pozajelitowym i specyfiką podawania dożylnego w warunkach klinicznych. Z punktu widzenia praktyki lekarskiej, miedzi(II) chlorek zawarty w Peditrace nie wymaga specjalnych ostrzeżeń dotyczących zdolności psychomotorycznych pacjenta, gdyż pacjenci otrzymujący ten preparat są zazwyczaj hospitalizowani lub klinicznie niezdolni do prowadzenia pojazdów. Preparat charakteryzuje się osmolalnością 38 mOsm/kg wody oraz pH około 2,0, co jest istotne dla jego stabilności i bezpieczeństwa podawania dożylnego. Lekarze mogą zatem bezpiecznie stosować Peditrace jako suplement mikroelementów w żywieniu pozajelitowym, nie uwzględniając wpływu miedzi chlorku na zdolność prowadzenia pojazdów czy obsługi maszyn.
charakterystyka produktu leczniczego, cynku chlorek, koncentrat do roztworu do infuzji, manganu chlorek czterowodny, miedzi chlorek dwuwodny, osmolalność, podawanie dożylne, potasu jodek, sodu fluorek, sodu selenin bezwodny, zdolności psychomotoryczne, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Mangan – Wpływ na płodność, ciążę i laktację

Mangan jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu, ze szczególnym znaczeniem w okresie ciąży i laktacji, kiedy zapotrzebowanie na ten mikroelement jest zwiększone ze względu na rozwój płodu i zmiany fizjologiczne u matki. W żywieniu pozajelitowym oraz suplementacji stosuje się różne preparaty zawierające mangan w zróżnicowanych dawkach, np. ADDAMEL N (99,0 μg manganu(II) chlorku czterowodnego, 0,5 μmol Mn), Elevit PRONATAL (2,52 mg manganu siarczanu jednowodnego), Supliven (19,8 μg/ml manganu(II) chlorku czterowodnego, 0,10 μmol/ml Mn) czy Tracutil (197,9 μg/ml manganu(II) chlorku czterowodnego, 10 μmol/ampułkę). Brak jest jednak wystarczających danych klinicznych dotyczących wpływu manganu na płodność, przebieg ciąży oraz bezpieczeństwo stosowania u kobiet karmiących piersią, co wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka przez lekarza przed podaniem tych preparatów.
działanie niepożądane, karmienie piersią, koncentrat do sporządzania roztworu, laktacja, manganu chlorek czterowodny, manganu glukonian, manganu siarczan jednowodny, mikroelement, mleko kobiece, okres reprodukcyjny, pierwiastek śladowy, produkt leczniczy, przenikanie substancji czynnych, roztwór do infuzji, rozwój płodu, stosunek korzyści do ryzyka, suplementacja manganu, tabletka powlekana, zapotrzebowanie fizjologiczne, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
Mangan – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Mangan (Mn), jako pierwiastek śladowy obecny w wielu produktach leczniczych, odgrywa istotną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu i jest stosowany głównie w żywieniu pozajelitowym. Analiza charakterystyk produktów leczniczych wykazała, że preparaty zawierające mangan w dawkach fizjologicznych, takie jak Addamel N (0,5 μmol/ml, 99,0 μg/ml manganu(II) chlorku czterowodnego), Supliven (0,10 μmol/ml, 19,8 μg/ml) oraz Elevit PRONATAL (2,52 mg manganu siarczanu jednowodnego na tabletkę), nie wykazują wpływu lub wywierają nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Produkty stosowane w żywieniu pozajelitowym (np. Nutryelt, Pediaven G20, Tracutil) zawierają mangan w różnych stężeniach, jednak ze względu na ich zastosowanie wyłącznie w warunkach szpitalnych, kwestia wpływu na zdolności psychomotoryczne jest nieistotna i w ChPL oznaczona jako „Nie dotyczy”.
Addamel N, charakterystyka produktu leczniczego, dawka fizjologiczna, Elevit Pronatal, funkcja psychomotoryczna, manganu chlorek czterowodny, manganu glukonian, manganu siarczan jednowodny, Nutryelt, Nutryelt Pediatric, Pediaven G20, Pediaven NN2, Peditrace Novum, pierwiastek śladowy, suplementacja pierwiastków śladowych, Supliven, Tracutil, żywienie pozajelitowe