wrzód układu pokarmowego

Wrzód układu pokarmowego (choroba wrzodowa) to ubytki w błonie śluzowej przewodu pokarmowego, najczęściej występujące w żołądku lub dwunastnicy. Powstają one w wyniku zaburzenia równowagi między czynnikami agresywnymi (kwas solny, pepsyna) a ochronnymi (śluz, dwuwęglany, prostaglandyny) w przewodzie pokarmowym.

Głównym czynnikiem etiologicznym choroby wrzodowej jest zakażenie bakterią Helicobacter pylori, odpowiedzialną za około 80% wrzodów dwunastnicy i 60% wrzodów żołądka. Istotną rolę odgrywają również niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), które uszkadzają barierę śluzówkową przez hamowanie syntezy prostaglandyn. Czynniki ryzyka obejmują także palenie tytoniu, stres, predyspozycje genetyczne oraz dietę bogatą w ostre przyprawy.

Objawy wrzodu układu pokarmowego to przede wszystkim ból w nadbrzuszu, często opisywany jako piekący lub gryzący, który może ustępować po posiłku (wrzód dwunastnicy) lub nasilać się po jedzeniu (wrzód żołądka). Towarzyszą mu często zgaga, nudności, wymioty, wzdęcia i utrata masy ciała. Najgroźniejsze powikłania choroby wrzodowej to krwawienie z przewodu pokarmowego, perforacja (przedziurawienie) ściany żołądka lub dwunastnicy oraz zwężenie odźwiernika.

Diagnostyka wrzodów obejmuje badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego (gastroskopię) z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego, testy na obecność H. pylori oraz badania laboratoryjne. Leczenie opiera się na eradykacji H. pylori (terapia trójskładnikowa lub czteroskładnikowa z użyciem antybiotyków i inhibitorów pompy protonowej), stosowaniu leków zmniejszających wydzielanie kwasu solnego oraz odstawieniu czynników drażniących śluzówkę.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl