maksymalna dawka tolerowana

Maksymalna dawka tolerowana (MTD, z ang. Maximum Tolerated Dose) to najwyższa dawka leku lub substancji, która może być podawana bez wywoływania nieakceptowalnych lub zagrażających życiu działań niepożądanych. Jest to kluczowy parametr w badaniach klinicznych, szczególnie w fazie I, gdzie określa się bezpieczny zakres dawkowania dla dalszych badań skuteczności.

W onkologii MTD ma szczególne znaczenie przy ustalaniu schematów chemioterapii, gdzie celem jest osiągnięcie maksymalnego efektu przeciwnowotworowego przy akceptowalnym profilu toksyczności. W badaniach klinicznych za MTD przyjmuje się zazwyczaj dawkę, przy której toksyczność ograniczająca dawkę (DLT, dose-limiting toxicity) występuje u określonego odsetka pacjentów, najczęściej u mniej niż 33%.

Wyznaczanie MTD opiera się na różnych metodach eskalacji dawki, takich jak tradycyjny schemat 3+3, zmodyfikowane schematy Fibonacciego czy bardziej zaawansowane metody statystyczne (BLRM, CRM). Nowoczesne podejścia coraz częściej odchodzą od koncepcji MTD na rzecz optymalnej dawki biologicznej (OBD), która uwzględnia nie tylko toksyczność, ale również markery farmakodynamiczne efektywności leku.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl