Metformin hydrochloride

Metformina (chlorowodorek metforminy) to doustny lek przeciwcukrzycowy z grupy biguanidów, stosowany głównie w leczeniu cukrzycy typu 2. Jego działanie polega na zmniejszaniu wątrobowej produkcji glukozy, zwiększaniu wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę oraz ograniczaniu wchłaniania glukozy w przewodzie pokarmowym.

Mechanizm działania metforminy związany jest z aktywacją kinazy białkowej aktywowanej przez AMP (AMPK), co prowadzi do hamowania glukoneogenezy w wątrobie oraz zwiększenia wychwytu glukozy przez mięśnie szkieletowe. Lek nie stymuluje wydzielania insuliny, dzięki czemu nie powoduje hipoglikemii u pacjentów bez cukrzycy.

Metformina jest lekiem pierwszego wyboru w terapii cukrzycy typu 2, szczególnie u pacjentów z nadwagą lub otyłością. Wykazano jej korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy, profil lipidowy oraz masę ciała. Najczęstsze działania niepożądane obejmują zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, biegunka, dyskomfort brzuszny), które zwykle ustępują przy stopniowym zwiększaniu dawki.

Do najpoważniejszych, choć rzadkich powikłań terapii metforminą należy kwasica mleczanowa, występująca głównie u pacjentów z przeciwwskazaniami do jej stosowania, takimi jak niewydolność nerek (eGFR <30 ml/min/1,73m²), niewydolność wątroby, niewydolność serca, hipoksja tkankowa czy alkoholizm. Z tego powodu konieczne jest systematyczne monitorowanie funkcji nerek podczas terapii tym lekiem.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl