naczynia tętnicze obwodowe

Naczynia tętnicze obwodowe to część układu krążenia odpowiedzialna za transport utlenowanej krwi z serca do tkanek i narządów obwodowych. Obejmują one wszystkie tętnice znajdujące się poza sercem i dużymi naczyniami, takimi jak aorta. W skład naczyń tętniczych obwodowych wchodzą tętnice kończyn górnych i dolnych, tętnice trzewne, tętnice mózgowe oraz inne tętnice dostarczające krew do poszczególnych regionów ciała.

Budowa naczyń tętniczych obwodowych składa się z trzech warstw: wewnętrznej (intima), środkowej (media) oraz zewnętrznej (adventitia). Warstwa środkowa zawiera komórki mięśni gładkich, które umożliwiają wazokonstrykcję i wazodilatację, regulując przepływ krwi do tkanek w zależności od ich zapotrzebowania metabolicznego.

Choroby naczyń tętniczych obwodowych, często określane jako PAD (Peripheral Arterial Disease), dotykają około 200 milionów osób na świecie. Główną przyczyną jest miażdżyca, która prowadzi do zwężenia lub zamknięcia światła naczyń, skutkując niedokrwieniem tkanek. Klasycznym objawem jest chromanie przestankowe – ból mięśni podczas wysiłku, który ustępuje po odpoczynku. W zaawansowanych stadiach może dojść do krytycznego niedokrwienia kończyn, manifestującego się bólem spoczynkowym, owrzodzeniami lub martwicą.

Diagnostyka naczyń tętniczych obwodowych obejmuje badanie wskaźnika kostka-ramię (ABI), ultrasonografię dopplerowską, angiografię CT lub MR, a w niektórych przypadkach klasyczną angiografię. Leczenie zależy od stopnia zaawansowania choroby i obejmuje modyfikację czynników ryzyka, farmakoterapię, a w cięższych przypadkach interwencje wewnątrznaczyniowe (angioplastyka, stentowanie) lub zabiegi chirurgiczne (pomostowanie).

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl