immunoglobulina tężcowa
Immunoglobulina tężcowa (antytoksyna tężcowa) to preparat zawierający specyficzne przeciwciała przeciwko toksynie tężcowej (tetanospazminie), która jest wytwarzana przez bakterię Clostridium tetani. Produkt ten stosowany jest w biernej immunizacji jako profilaktyka lub wspomaganie leczenia tężca.
W profilaktyce poekspozycyjnej immunoglobulinę tężcową podaje się osobom z zanieczyszczonymi ranami, które nie były w pełni uodpornione przeciwko tężcowi. Preparat zapewnia natychmiastową, ale krótkotrwałą ochronę (około 2-4 tygodni), neutralizując toksynę tężcową zanim dotrze ona do układu nerwowego.
W terapii tężca jawnego klinicznie immunoglobulina tężcowa podawana jest wraz z innymi środkami leczniczymi, w tym antybiotykami. Dawkowanie zależy od stanu klinicznego pacjenta oraz lokalnych wytycznych. Najczęściej stosowana jest jednorazowa dawka domięśniowa, choć w ciężkich przypadkach można rozważyć podanie dożylne.
Preparat może wywoływać działania niepożądane, najczęściej reakcje miejscowe w miejscu wstrzyknięcia (ból, obrzęk, zaczerwienienie). Rzadziej występują reakcje systemowe jak gorączka, bóle głowy czy reakcje alergiczne. Należy zachować ostrożność u pacjentów z niedoborami IgA ze względu na ryzyko anafilaksji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Szczepionka tężcowa adsorbowana (T) nie mniej niż 40 j.m. toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka tężcowa adsorbowana (T) zawiera co najmniej 40 j.m. toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml, adsorbowanego na wodorotlenku glinu. Podstawowy schemat szczepienia obejmuje trzy dawki podawane w odstępach: 0, 4-6 tygodni oraz 6-12 miesięcy, z minimalnym odstępem 4 tygodni między pierwszymi dwiema dawkami. Dla utrzymania ochrony konieczne są dawki przypominające co 10 lat. Szczepienie należy podawać głęboko podskórnie lub domięśniowo, preferencyjnie w mięsień naramienny lub przednioboczną część uda, unikając podania dożylnego, które jest przeciwwskazane. Płytkie podanie podskórne może skutkować powstaniem jałowego ropnia i niewystarczającym wchłanianiem toksoidu.
- Leksykon substancji czynnych
Wodorotlenek glinu – Dawkowanie i sposób podawania
Wodorotlenek glinu jest stosowany jako składnik aktywny w lekach zobojętniających kwas żołądkowy oraz jako adiuwant w szczepionkach, gdzie zwiększa odpowiedź immunologiczną na antygen. W szczepionkach jego dawka jest precyzyjnie ustalona przez producenta i nie podlega modyfikacjom przez lekarza. Przykładowo, w szczepionce przeciw błonicy zawartość Al³⁺ wynosi do 0,7 mg na dawkę 0,5 ml, a schemat szczepienia podstawowego obejmuje trzy dawki w różnych objętościach (0,5 ml i 0,3 ml) dostosowanych do wieku dziecka. W szczepionce przeciw tężcowi dawka wodorotlenku glinu wynosi do 1,25 mg Al³⁺ na 0,5 ml, a schemat szczepień podstawowych i przypominających jest dostosowany do historii szczepień i ryzyka ekspozycji, z podaniem dawki co 10 lat. Szczepionki podaje się głęboko podskórnie lub domięśniowo, najczęściej w mięsień naramienny lub przednio-boczną część uda, unikając podawania dożylnego.
adiuwant, atenuowany wirus, immunoglobulina tężcowa, inaktywowany wirus, jałowy ropień, lek zobojętniający, lek zobojętniający kwas żołądkowy, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, podanie donaczyniowe, przednioboczna część uda, składowa krztuśca, substancja aktywna, szczepienie podstawowe, szczepienie przypominające, szczepionka acelularna, szczepionka błonicza, szczepionka meningokokowa, szczepionka pełnokomórkowa, szczepionka przeciw poliomyelitis, szczepionka skojarzona, szczepionka tężcowa, uodpornienie czynno-bierne, wodorotlenek glinu, wstrzyknięcie domięśniowe, wstrzyknięcie podskórne, zawiesina doustna