stan hipomaniakalny
Stan hipomaniakalny to łagodniejsza forma manii, charakteryzująca się podwyższonym lub drażliwym nastrojem, zwiększoną energią i aktywnością, ale bez nasilenia objawów typowego dla pełnoobjawowej manii. Pacjenci w stanie hipomaniakalnym wykazują wzmożoną aktywność psychoruchową, zwiększoną produktywność, przyspieszony tok myślenia oraz zmniejszoną potrzebę snu.
Hipomanię rozpoznaje się, gdy objawy utrzymują się przez co najmniej 4 kolejne dni i są wyraźnie odmienne od zwykłego funkcjonowania pacjenta. W przeciwieństwie do manii, hipomanii nie towarzyszą objawy psychotyczne, a zaburzenia funkcjonowania społecznego i zawodowego nie są tak głębokie, by wymagały hospitalizacji. Stan hipomaniakalny jest charakterystyczny dla zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu II.
Diagnostyka różnicowa stanu hipomaniakalnego obejmuje wykluczenie przyczyn organicznych (m.in. nadczynność tarczycy, choroby OUN, substancje psychoaktywne), a także odróżnienie od fizjologicznych wahań nastroju. Leczenie hipomanii opiera się na zastosowaniu leków normotymicznych, czasem w połączeniu z małymi dawkami leków przeciwpsychotycznych. Wczesne rozpoznanie i leczenie stanów hipomaniakalnych może zapobiegać progresji do pełnoobjawowej manii oraz nawrotom epizodów depresyjnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Amantadyna – Działania niepożądane
Amantadyna, stosowana w terapii choroby Parkinsona oraz grypy typu A, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu nerwowego (np. zawroty głowy, ataksja, zaburzenia koncentracji) oraz psychiczne (zaburzenia snu, pobudzenie, psychozy paranoidalne). Częstość występowania działań niepożądanych klasyfikowana jest od bardzo często (≥ 1/10) do bardzo rzadko (< 1/10 000). W zakresie układu sercowo-naczyniowego obserwuje się niedociśnienie ortostatyczne (często) oraz rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu arytmie, takie jak częstoskurcz komorowy, migotanie komór, torsade de pointes i wydłużenie odstępu QT, zwłaszcza przy przekraczaniu dawek lub współstosowaniu leków proarytmicznych. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego obejmują nudności, suchość w jamie ustnej, wymioty i zaparcia, a ze strony skóry – sinicę marmurkowatą i obfite pocenie się. Występują także rzadkie powikłania okulistyczne, takie jak uszkodzenie rogówki i tymczasowa utrata wzroku, wymagające konsultacji okulistycznej.
amantadyna, ataksja, bezsenność, biegunka, ból głowy, ból mięśni, chlorowodorek amantadyny, choroba Parkinsona, częstoskurcz komorowy, depresja, dezorientacja, drgawki, drżenie, dyskineza, grypa typu A, hiperseksualność, hipotermia, jadłowstręt, kołatanie serca, kompulsywne objadanie się, kompulsywne wydawanie pieniędzy, koszmary nocne, lęk, letarg, leukopenia, livedo reticularis, majaczenie, mania, migotanie komór, mioklonia, nadwrażliwość na światło, napad padaczkowy, nerwowość, neuropatia obwodowa, niedociśnienie ortostatyczne, nietrzymanie moczu, niewydolność serca, niewyraźna mowa, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk kostek, obrzęk rogówki, omamy, patologiczny hazard, pobudzenie psychoruchowe, psychoza, pustka w głowie, rozrost gruczołu krokowego, siarczan amantadyny, sinica marmurkowata, splątanie, stan hipomaniakalny, suchość w jamie ustnej, torsade de pointes, trombocytopenia, uszkodzenie rogówki, wydłużenie odstępu QT, wymioty, wysypka, zaburzenia snu, zaparcia, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększone libido - Leksykon substancji czynnych
Chloropromazyna – Dawkowanie i sposób podawania
Chloropromazyna, dostępna w preparacie Fenactil w formie roztworu do wstrzykiwań (5 mg/ml i 25 mg/ml) oraz kropli doustnych (40 mg/g), jest stosowana głównie w stanach nagłych w postaci głębokich wstrzyknięć domięśniowych. Podawanie podskórne jest przeciwwskazane ze względu na silne działanie drażniące. Dawkowanie jest ściśle uzależnione od wieku pacjenta i wskazań klinicznych: u dorosłych standardowa dawka wynosi 25-50 mg co 6-8 godzin, u osób starszych zaleca się dawki początkowe 25 mg co 8 godzin, a u dzieci w wieku 6-12 lat 0,5 mg/kg masy ciała co 6-8 godzin (maksymalnie 75 mg/dobę). W stanach zagrożenia życia u dzieci poniżej 1 roku stosowanie jest dopuszczalne, natomiast u najmłodszych pacjentów dawkowanie jest bardzo restrykcyjne i wymaga ścisłej kontroli pediatrycznej.
autyzm, chloropromazyny chlorowodorek, choroba terminalna, czkawka oporna, działanie drażniące, Fenactil, głębokie wstrzyknięcie domięśniowe, hipomania, hipotermia, krople doustne, mania, nudności i wymioty, pobudzenie psychoruchowe, psychoza, roztwór do wstrzykiwań, schizofrenia, schizofrenia dziecięca, stan hipomaniakalny, stan lękowy, stan maniakalny, wlew dożylny, zaburzenie psychotyczne, zachowanie impulsywne - Leksykon leków
Działania niepożądane – Agolek 25 mg
Agolek, zawierający 25 mg agomelatyny z kwasem cytrynowym, wykazuje profil działań niepożądanych, które w większości są łagodne lub umiarkowane i pojawiają się głównie w pierwszych dwóch tygodniach terapii. Najczęściej zgłaszane objawy to ból głowy (bardzo często), nudności, zawroty głowy, senność oraz bezsenność (często). W zakresie zaburzeń psychicznych obserwuje się lęk i nietypowe sny (często), a rzadziej myśli lub zachowania samobójcze, pobudzenie, agresję, koszmary senne oraz stany maniakalne/hipomaniakalne (niezbyt często). Neurologicznie mogą wystąpić migrena, parestezje, zespół niespokojnych nóg (niezbyt często) oraz akatyzja (rzadko). W obrębie przewodu pokarmowego często pojawiają się nudności, biegunka, zaparcia, ból brzucha i wymioty. Działania niepożądane dotyczące skóry obejmują wzmożone pocenie, egzemy, świąd i pokrzywkę (niezbyt często), a rzadziej reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka rumieniowata czy obrzęk twarzy.
agomelatyna, akatyzja, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ból mięśni, ból pleców, działanie niepożądane, egzema, gamma-glutamylotransferaza, koszmar senny, lęk, migrena, myśli samobójcze, nietypowy sen, niewydolność wątroby, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk twarzy, omamy, parestezja, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, senność, stan hipomaniakalny, stan maniakalny, świąd, szum uszny, wymioty, wysypka rumieniowata, wzmożone pocenie, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół niespokojnych nóg, zmęczenie, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Fenactil 40 mg/g
Fenactil w postaci kropli doustnych zawiera chloropromazyny chlorowodorek w stężeniu 40 mg/g, co odpowiada 40 mg substancji czynnej na gram preparatu (31 kropli). Lek jest wskazany przede wszystkim w leczeniu schizofrenii, psychoz paranoidalnych, stanów maniakalnych i hipomaniakalnych, a także w krótkotrwałej terapii stanów lękowych, pobudzenia psychoruchowego oraz gwałtownych zachowań impulsywnych. W psychiatrii dziecięcej stosuje się go m.in. w schizofrenii dziecięcej i autyzmie, z koniecznością ostrożnego doboru dawki. Ponadto Fenactil jest używany w leczeniu opornych nudności i wymiotów, zwłaszcza w przebiegu chorób nowotworowych, radioterapii i chemioterapii, oraz w terapii uporczywej czkawki. Preparat zawiera także sacharozę (84,5 mg/g) i etanol 96% (100 mg/g), co wymaga uwagi u pacjentów z cukrzycą, nietolerancją fruktozy lub zaburzeniami metabolizmu alkoholu.
autyzm, chemioterapia, chloropromazyna, czkawka oporna na leczenie, hipotensja, leczenie psychiatryczne, nudności i wymioty, objawy pozapiramidowe, pobudzenie psychoruchowe, psychiatria dziecięca, psychoza paranoidalna, radioterapia, schizofrenia, schizofrenia dziecięca, stan hipomaniakalny, stan lękowy, stan maniakalny, zaburzenie afektywne, zaburzenie psychiczne, zachowanie impulsywne, zmiany w siatkówce - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Anafranil SR 75
Stosowanie Anafranil SR 75 (chlorowodorek klomipraminy) wymaga ścisłej kontroli klinicznej, zwłaszcza w początkowym okresie terapii oraz przy zmianach dawkowania, ze względu na ryzyko nasilenia myśli i zachowań samobójczych, szczególnie u pacjentów poniżej 25. roku życia oraz u osób z historią zachowań samobójczych. Konieczna jest edukacja pacjentów i ich otoczenia w zakresie obserwacji objawów pogorszenia stanu psychicznego. Lek należy stosować ostrożnie u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT, zwłaszcza przy dawkach przekraczających zalecane lub w połączeniu z SSRI/SNRI. Hipokaliemia powinna być wyrównana przed rozpoczęciem terapii. Anafranil SR 75 może wywoływać zespół serotoninowy, szczególnie w kojarzeniu z innymi lekami serotoninergicznymi, a także obniżać próg drgawkowy, co wymaga ostrożności u pacjentów z padaczką lub ryzykiem napadów.
blok przedsionkowo-komorowy, choroba układu sercowo-naczyniowego, drgawka kloniczna, epizod manii, hipertermia, jaskra z wąskim kątem, klomipramina, lek przeciwdepresyjny, lek trójpierścieniowy, majaczenie, myśli samobójcze, nadczynność tarczycy, napad padaczkowy, niedociśnienie ortostatyczne, niedrożność jelit porażenna, niewydolność układu krążenia, objaw lękowy, padaczka, próchnica zębów, psychoza, psychoza farmakogenna, remisja, SNRI, SSRI, stan depresyjny, stan hipomaniakalny, torsades de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie psychiczne, zaburzenie rytmu serca, zachowanie samobójcze, zatrzymanie moczu, zespół serotoninowy