rozwój płciowy płodu

Rozwój płciowy płodu jest złożonym procesem biologicznym determinowanym przez czynniki genetyczne, hormonalne i środowiskowe. Początek różnicowania płciowego rozpoczyna się w momencie zapłodnienia, gdy zostaje ustalony genotyp płciowy (XX lub XY), jednak do 6. tygodnia życia płodowego gonady są bipotencjalne i mogą rozwinąć się zarówno w jajniki, jak i jądra.

Kluczowym momentem w rozwoju płciowym jest ekspresja genu SRY zlokalizowanego na chromosomie Y, który około 7. tygodnia ciąży inicjuje kaskadę zdarzeń prowadzących do rozwoju jąder. W przypadku braku tego genu (płód XX) gonady rozwijają się w jajniki. Następnie różnicowanie płciowe jest regulowane przez hormony produkowane przez gonady – testosteron i AMH (hormon antymüllerowski) u płodów męskich oraz estrogeny u płodów żeńskich.

U płodów męskich testosteron powoduje rozwój nasieniowodów, najądrzy i pęcherzyków nasiennych, podczas gdy AMH hamuje rozwój żeńskich przewodów Müllera. U płodów żeńskich, przy braku testosteronu i AMH, przewody Müllera rozwijają się w jajowody, macicę i górną część pochwy. Różnicowanie zewnętrznych narządów płciowych następuje między 8. a 12. tygodniem ciąży pod wpływem dihydrotestosteronu u płodów męskich.

Zaburzenia rozwoju płciowego (DSD) mogą wystąpić na każdym etapie tego procesu i mogą wynikać z nieprawidłowości chromosomowych, mutacji genowych lub zaburzeń hormonalnych. Obejmują one zespół niewrażliwości na androgeny, hiperplazję nadnerczy, dysgenezję gonad i wiele innych stanów wymagających specjalistycznego podejścia diagnostycznego i terapeutycznego.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl