gruczolak wydzielający TSH
Gruczolak wydzielający TSH (tyreotropinoma) to rzadki typ guza przysadki mózgowej, stanowiący około 1-2% wszystkich gruczolaków przysadki. Charakteryzuje się autonomicznym wydzielaniem hormonu tyreotropowego (TSH), co prowadzi do nadczynności tarczycy (hipertyreoza wtórna) przy jednoczesnym braku supresji TSH.
Diagnostyka tyreotropinoma opiera się na stwierdzeniu podwyższonych stężeń wolnych hormonów tarczycy (fT3, fT4) przy jednocześnie prawidłowym lub podwyższonym poziomie TSH. Kluczowe znaczenie ma badanie obrazowe przysadki metodą rezonansu magnetycznego, które pozwala na lokalizację i ocenę wielkości guza. W diagnostyce różnicowej należy wykluczyć zespół oporności na hormony tarczycy.
Leczeniem z wyboru gruczolaka wydzielającego TSH jest selektywne usunięcie guza na drodze przezklinowej operacji neurochirurgicznej. W przypadku przeciwwskazań do leczenia operacyjnego lub niepowodzenia operacji stosuje się analogi somatostatyny (oktreotyd, lanreotyd), które wykazują skuteczność w normalizacji stężeń hormonów tarczycy u większości pacjentów. Niekiedy konieczne jest zastosowanie radioterapii jako leczenia uzupełniającego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sandostatin LAR 30 mg
Sandostatin LAR, zawierający oktreotyd w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg, stosowany jest w leczeniu akromegalii, hormonalnie czynnych guzów neuroendokrynnych oraz gruczolaków wydzielających TSH. W terapii akromegalii zaleca się rozpoczęcie od dawki 20 mg co 4 tygodnie, z możliwością modyfikacji dawki na podstawie stężenia GH i IGF-1 oraz objawów klinicznych: zwiększenie do 30 mg lub 40 mg w przypadku niekontrolowanych parametrów (GH >2,5 μg/l) lub zmniejszenie do 10 mg przy dobrej kontroli (GH <1 μg/l). W leczeniu guzów neuroendokrynnych żołądka, jelit i trzustki dawka początkowa to 20 mg co 4 tygodnie, z możliwością zmniejszenia do 10 mg lub zwiększenia do 30 mg w zależności od odpowiedzi klinicznej i wskaźników biologicznych. Zaawansowane guzy neuroendokrynne ze środkowej części prajelita wymagają dawki 30 mg co 4 tygodnie, a leczenie gruczolaków TSH rozpoczyna się od 20 mg co 4 tygodnie z dalszym dostosowaniem dawki na podstawie stężenia TSH i hormonów tarczycy.
akromegalia, gruczolak wydzielający TSH, guz jelita, guz neuroendokrynny, guz trzustki, guz żołądka, hormon wzrostu, hormony tarczycy, insulinopodobny czynnik wzrostu, marskość wątroby, oktreotyd, oktreotyd octan, parametr biochemiczny, podanie podskórne, Sandostatin LAR, środkowa część prajelita, stłuszczenie wątroby, TSH, wskaźnik biologiczny, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Okteva 20 mg
Produkt leczniczy Okteva, zawierający oktreotyd octan w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg, jest podawany wyłącznie w formie głębokiego wstrzyknięcia domięśniowego co 4 tygodnie. W leczeniu akromegalii terapia rozpoczyna się od dawki 20 mg przez 3 miesiące, z możliwością zwiększenia do 30 mg lub 40 mg w przypadku niewystarczającej kontroli (stężenie GH > 2,5 μg/l). W przypadku dobrej odpowiedzi (GH < 1 μg/l, normalizacja IGF-1) dawkę można zmniejszyć do 10 mg. Monitorowanie stężeń GH i IGF-1 jest zalecane co 6 miesięcy. W terapii hormonalnie czynnych guzów neuroendokrynnych żołądka, jelit i trzustki dawka początkowa wynosi 20 mg, z możliwością korekty do 10 mg lub 30 mg w zależności od kontroli objawów. W przypadku zaawansowanych guzów neuroendokrynnych stosuje się dawkę 30 mg bez typowej modyfikacji, a leczenie kontynuuje się do progresji guza.
akromegalia, dysfagia, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny, guz żołądka, hormon tarczycy, hormon wzrostu, insulinopodobny czynnik wzrostu, jelit i trzustki, marskość wątroby, oktreotyd podskórny, parametr biochemiczny, pole pod krzywą, progresja guza, stłuszczenie wątroby, wskaźnik biologiczny, wstrzyknięcie domięśniowe, zaawansowany guz neuroendokrynny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sandostatin LAR 10 mg
Sandostatin LAR (oktreotyd octan) jest dostępny w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg w formie proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań domięśniowych co 4 tygodnie. W leczeniu akromegalii zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 20 mg, z możliwością modyfikacji dawki na podstawie stężeń GH i IGF-1 oraz objawów klinicznych: zwiększenie do 30 mg (jeśli GH > 2,5 μg/l) lub do 40 mg (jeśli brak kontroli przy 30 mg), a także zmniejszenie do 10 mg (jeśli GH < 1 μg/l i normalizacja IGF-1). Monitorowanie stężeń GH i IGF-1 powinno odbywać się co 6 miesięcy. U pacjentów z NET hormonowymi dawka początkowa to 20 mg, z możliwością zmniejszenia do 10 mg lub zwiększenia do 30 mg w zależności od kontroli objawów, a w przypadku zaawansowanych guzów neuroendokrynnych środkowej części prajelita stosuje się dawkę 30 mg co 4 tygodnie bez modyfikacji do czasu progresji choroby.
akromegalia, całkowita ekspozycja, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny prajelita, guzy neuroendokrynne, hormon tarczycy, hormon wzrostu, insulinopodobny czynnik wzrostu, marskość wątroby, mięsień pośladkowy, normalizacja IGF-1, ognisko pierwotne, oktreotyd octan, progresja guza, Sandostatin LAR, stężenie GH, stłuszczenie wątroby, wstrzyknięcie domięśniowe, zaawansowany guz neuroendokrynny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Okteva 10 mg
Lek Okteva, dostępny w dawkach 10 mg, 20 mg oraz 30 mg w formie proszku i rozpuszczalnika do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu, stosowany jest w leczeniu akromegalii, guzów neuroendokrynnych oraz gruczolaków wydzielających TSH. W terapii akromegalii zaleca się rozpoczęcie od dawki 20 mg co 4 tygodnie przez 3 miesiące, z możliwością modyfikacji dawki na podstawie stężenia hormonu wzrostu (GH), IGF-1 oraz objawów klinicznych. W przypadku niewystarczającej kontroli (GH > 2,5 μg/l) dawkę można zwiększyć do 30 mg, a następnie do 40 mg co 4 tygodnie. Przy dobrej odpowiedzi (GH < 1 μg/l, normalizacja IGF-1) możliwe jest zmniejszenie dawki do 10 mg. Kontrola stężeń GH i IGF-1 powinna odbywać się co 6 miesięcy. W leczeniu guzów neuroendokrynnych żołądka, jelit i trzustki terapia rozpoczyna się od 20 mg co 4 tygodnie, z możliwością dostosowania dawki po 3 miesiącach w zależności od odpowiedzi klinicznej i biochemicznej. W przypadku zaawansowanych guzów neuroendokrynnych zalecana dawka wynosi 30 mg co 4 tygodnie, a leczenie kontynuuje się do momentu progresji choroby. Gruczolaki wydzielające TSH leczy się dawką 20 mg co 4 tygodnie przez 3 miesiące, z dalszym dostosowaniem dawki na podstawie stężenia TSH i funkcji tarczycy.
akromegalia, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny, hormon wzrostu, hormonalnie czynny guz, insulinopodobny czynnik wzrostu 1, marskość wątroby, mięsień pośladkowy, oktreotyd, progresja guza, przedłużone uwalnianie, stężenie GH, stłuszczenie wątroby, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sandostatin LAR 10 mg
Oktreotyd, aktywny składnik Sandostatin LAR, to syntetyczny oktapeptyd o dłuższym czasie działania niż naturalna somatostatyna, hamujący patologicznie zwiększone wydzielanie hormonu wzrostu (GH), peptydów i serotoniny przez układ endokrynny żołądkowo-jelitowo-trzustkowy (GEP). W badaniach klinicznych u pacjentów z akromegalią podawanie Sandostatin LAR co 4 tygodnie skutecznie obniżało stężenia GH i normalizowało poziomy IGF-1, co przekładało się na redukcję objawów takich jak bóle głowy, nadmierne pocenie, parestezje czy bóle kostno-stawowe. U 50% pacjentów z gruczolakiem przysadki wydzielającym GH obserwowano zmniejszenie objętości guza o ponad 20%. Lek jest również skuteczny w kontroli objawów hormonalnie czynnych guzów GEP, takich jak rakowiaki, VIPoma, glukagonoma, gastrinoma i insulinoma, poprawiając jakość życia i stabilizując parametry biochemiczne (np. stężenia serotoniny, VIP, glukagonu, insuliny). Sandostatin LAR nie powoduje efektu z odbicia hormonalnego i nie powinien opóźniać leczenia chirurgicznego.
akromegalia, czas do progresji guza, glukagon, glukagonoma, gruczolak przysadki, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny, guz neuroendokrynny prajelita, hormon tyreotropowy, hormon uwalniający tyreotropinę, hormon wzrostu, inhibitor pompy protonowej, insulinoma, insulinopodobny czynnik wzrostu, nadczynność tarczycy, nekrolityczny rumień wędrujący, oktreotyd, rakowiak, somatostatyna, stabilizacja choroby, VIPoma, wazoaktywny peptyd jelitowy, wydzielanie kwasu żołądkowego, zespół Zollingera-Ellisona - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Okteva 30 mg
Okteva, zawierająca oktreotyd octan w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg, jest stosowana w leczeniu akromegalii, hormonalnie czynnych guzów neuroendokrynnych (GEP-NET) oraz gruczolaków wydzielających TSH. W terapii akromegalii zaleca się rozpoczęcie od dawki 20 mg co 4 tygodnie, z możliwością modyfikacji dawki na podstawie stężeń GH i IGF-1 oraz oceny klinicznej. Niewystarczająca kontrola (GH > 2,5 μg/l) po 3 miesiącach wymaga zwiększenia dawki do 30 mg, a następnie do 40 mg, jeśli kontrola nadal jest niewystarczająca. U pacjentów z dobrą odpowiedzią (GH < 1 μg/l, normalizacja IGF-1) możliwe jest zmniejszenie dawki do 10 mg co 4 tygodnie, przy ścisłym monitoringu. Kontrola stężeń GH i IGF-1 powinna odbywać się co 6 miesięcy. W leczeniu objawowym GEP-NET początkowa dawka to 20 mg co 4 tygodnie, z możliwością zmniejszenia do 10 mg lub zwiększenia do 30 mg w zależności od odpowiedzi klinicznej. W przypadku zaawansowanych guzów neuroendokrynnych stosuje się dawkę 30 mg co 4 tygodnie do progresji choroby. Gruczolaki TSH leczone są dawką 20 mg co 4 tygodnie, z dostosowaniem dawki na podstawie stężenia TSH i hormonów tarczycy.
akromegalia, GEP-NET, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny, guz neuroendokrynny żołądka, hormon wzrostu, insulinopodobny czynnik wzrostu, jelit i trzustki, leczenie objawowe, marskość wątroby, oktreotyd, oktreotyd octan, przedłużone uwalnianie, stłuszczenie wątroby, wstrzyknięcie domięśniowe, zaawansowany guz neuroendokrynny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Sandostatin LAR 20 mg
Sandostatin LAR (oktreotyd octan) dostępny jest w dawkach 10 mg, 20 mg i 30 mg, podawany w formie zawiesiny do wstrzykiwań domięśniowych co 4 tygodnie. W leczeniu akromegalii zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 20 mg przez pierwsze 3 miesiące, z możliwością modyfikacji dawki na podstawie stężenia hormonu wzrostu (GH), insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1) oraz objawów klinicznych. Jeśli GH >2,5 µg/l po 3 miesiącach, dawkę zwiększa się do 30 mg, a w przypadku braku kontroli po kolejnych 3 miesiącach do 40 mg. Przy GH <2,5 µg/l i normalizacji IGF-1 możliwe jest zmniejszenie dawki do 10 mg. Kontrola stężeń GH i IGF-1 powinna odbywać się co 6 miesięcy. W terapii hormonalnie czynnych guzów neuroendokrynnych przewodu pokarmowego początkowa dawka to 20 mg, z możliwością zmniejszenia do 10 mg lub zwiększenia do 30 mg w zależności od kontroli objawów i wskaźników biochemicznych. W przypadku zaawansowanych guzów neuroendokrynnych prajelita środkowego zalecana dawka to 30 mg bez modyfikacji, o ile nie wystąpi progresja guza.
akromegalia, gruczolak wydzielający TSH, guz neuroendokrynny przewodu pokarmowego, hormon wzrostu, hormonalnie czynny guz żołądka, insulinopodobny czynnik wzrostu, leczenie objawowe, marskość wątroby, oktreotyd, oktreotyd octan, prajelito środkowe, stłuszczenie wątroby, wskaźnik biochemiczny, wstrzyknięcie domięśniowe, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby