szczepionka bakteryjna

Szczepionka bakteryjna to preparat immunologiczny wytworzony z całych bakterii (zabitych lub osłabionych) lub ich fragmentów (komponentów), mający na celu stymulację układu odpornościowego do wytworzenia ochrony przed określonymi chorobami bakteryjnymi. Szczepionki tego typu są kluczowym narzędziem profilaktyki wielu poważnych chorób zakaźnych.

W zależności od składu wyróżniamy szczepionki bakteryjne pełnokomórkowe (zawierające całe zabite lub osłabione bakterie) oraz podjednostkowe (zawierające oczyszczone antygeny bakteryjne, takie jak polisacharydy otoczkowe, białka powierzchniowe czy toksoidy). Nowocześniejsze szczepionki skoniugowane łączą polisacharydy bakteryjne z białkiem nośnikowym, co zwiększa ich immunogenność, szczególnie u małych dzieci.

Do najważniejszych szczepionek bakteryjnych stosowanych rutynowo należą preparaty przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, Haemophilus influenzae typu b, pneumokokom, meningokokom oraz gruźlicy (BCG). Szczepionki te znacząco zmniejszyły zachorowalność na te choroby i przyczyniły się do istotnej redukcji śmiertelności, szczególnie wśród dzieci.

Współczesne badania nad szczepionkami bakteryjnymi koncentrują się na poprawie ich skuteczności, bezpieczeństwa oraz opracowaniu nowych preparatów przeciwko patogenom opornym na antybiotyki, takim jak Staphylococcus aureus czy bakterie Gram-ujemne wytwarzające beta-laktamazy o rozszerzonym spektrum działania (ESBL).

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl