aminokwas egzogenny i endogenny
Aminokwasy egzogenne i endogenne to dwie kategorie aminokwasów klasyfikowane ze względu na zdolność organizmu do ich syntezy. Aminokwasy endogenne (nieniezbędne) mogą być syntetyzowane przez organizm człowieka w wystarczających ilościach, podczas gdy egzogenne (niezbędne) muszą być dostarczane z pożywieniem, ponieważ organizm nie może ich wytwarzać lub syntezuje je w niewystarczających ilościach.
Do aminokwasów egzogennych u człowieka zalicza się: fenyloalaninę, walinę, treoninę, tryptofan, izoleucynę, metioninę, leucynę, lizynę oraz histydynę (u niemowląt i w niektórych stanach patologicznych). Brak tych aminokwasów w diecie prowadzi do zaburzeń metabolicznych, niedożywienia białkowego i może skutkować poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi.
Aminokwasy endogenne obejmują: alaninę, argininę (u dorosłych), asparaginę, kwas asparaginowy, cysteinę, kwas glutaminowy, glutaminę, glicynę, prolinę, serynę i tyrozynę. Mimo że organizm może je syntetyzować, w niektórych stanach fizjologicznych (np. wzrost, ciąża) lub patologicznych (np. stres metaboliczny, choroby) ich produkcja może być niewystarczająca, co prowadzi do uznania niektórych z nich za „warunkowo niezbędne”.
Ocena statusu aminokwasów ma kluczowe znaczenie w żywieniu klinicznym, projektowaniu diet, leczeniu chorób metabolicznych oraz w optymalizacji żywienia sportowców. Niedobory aminokwasów egzogennych mogą manifestować się szeregiem objawów klinicznych – od opóźnienia wzrostu u dzieci, przez zaburzenia neurologiczne, po osłabienie odporności.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Aminomel 10 E –
Preparaty Aminomel 10E oraz Aminomel 12,5E to jałowe roztwory do infuzji przeznaczone do żywienia pozajelitowego, zawierające kompleksową mieszaninę aminokwasów egzogennych, warunkowo egzogennych i endogennych w stężeniach odpowiednio 100 g/l i 125 g/l. Oba produkty zawierają również zbalansowane elektrolity, w tym Na+ (69 mmol/l i 87 mmol/l), K+ (45 mmol/l i 56,25 mmol/l), Ca++ (5 mmol/l i 6 mmol/l), Mg++ (5 mmol/l i 6 mmol/l), chlorki (90 mmol/l i 112,5 mmol/l), octany (74 mmol/l i 92,5 mmol/l) oraz L-jabłczany (22 mmol/l i 28 mmol/l). Preparaty charakteryzują się osmolarnością odpowiednio 1145 mOsm/l i 1430 mOsm/l, pH 6,0–6,3 oraz wartością energetyczną 1700 kJ/l (400 kcal/l) i 2125 kJ/l (500 kcal/l). Aminomel zawiera także substancje pomocnicze, takie jak disodu edetynian dwuwodny i kwas jabłkowy, zapewniające stabilność roztworu.
acetylocysteina, acetylotyrozyna, alanina, aminokwas egzogenny, aminokwas egzogenny i endogenny, aminokwas warunkowo egzogenny, arginina, azot, ceftriakson, chlorowodorek ornityny, disodu edetynian, elektrolit, fenyloalanina, fosforan wapnia, glicyna, histydyna, izoleucyna, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, kwas jabłkowy, leucyna, metionina, niezgodność farmaceutyczna, octan lizyny, osmolarność, prolina, roztwór do infuzji, roztwór jałowy, seryna, treonina, tryptofan, walina, wartość energetyczna, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Skład i postać leku – Aminomel Nephro –
AMINOMEL NEPHRO to roztwór do infuzji o precyzyjnie skomponowanym składzie aminokwasowym, dedykowany pacjentom z zaburzeniami czynności nerek. Preparat dostarcza łącznie 8,6 g/l azotu oraz 222 kcal/l energii, przy teoretycznej osmolarności 510 mOsm/l i pH 5,9-6,3, co zapewnia stabilność i odpowiednie ciśnienie osmotyczne roztworu. Zawiera zbilansowany zestaw aminokwasów egzogennych i endogennych, m.in. L-lizynę (7,28 g/1000 ml), L-leucynę (6,40 g/1000 ml), L-metioninę (4,59 g/1000 ml) oraz L-argininę (3,02 g/1000 ml). Preparat nie zawiera węglowodanów ani elektrolitów, co minimalizuje obciążenie metaboliczne u pacjentów z niewydolnością nerek. Produkt jest dostępny w butelkach szklanych o pojemności 250 ml lub 500 ml i powinien być przechowywany w temperaturze poniżej 25°C, chroniony przed światłem, z okresem ważności 2 lata od daty produkcji.
acetylocysteina, alanina, aminokwas egzogenny i endogenny, arginina, fenyloalanina, glicyna, histydyna, infuzja dożylna, izoleucyna, kwas glutaminowy, kwasowość miareczkowa, leucyna, lizyna, metionina, niezgodność farmaceutyczna, osmolarność, potencjał anaboliczny, prolina, roztwór do infuzji, seryna, substancja chelatująca, treonina, tryptofan, tyrozyna, walina, zaburzenie czynności nerek, zator powietrzny - Leksykon leków
Skład i postać leku – Aminomel 12,5 E –
Aminomel to roztwór do infuzji zawierający kompleksową mieszaninę L-aminokwasów egzogennych i endogennych wraz z elektrolitami, dostępny w dwóch stężeniach: 10E (100 g/l aminokwasów) oraz 12,5E (125 g/l aminokwasów). Preparaty różnią się zawartością poszczególnych aminokwasów, np. L-izoleucyny (5,85 g vs 7,31 g/1000 ml), L-leucyny (6,24 g vs 7,80 g/1000 ml) oraz elektrolitów, takich jak Na+ (69 mmol/l vs 87 mmol/l) i K+ (45 mmol/l vs 56,25 mmol/l). Osmolarność wynosi odpowiednio 1145 mOsm/l dla 10E i 1430 mOsm/l dla 12,5E, a pH utrzymuje się w zakresie 6,0–6,3. Preparaty są jałowe, bez pirogenów, przeznaczone do dożylnej podaży, dostępne w butelkach 500 ml i 1000 ml, z okresem ważności 2 lata przy przechowywaniu poniżej 25°C i ochronie przed światłem.
acetylocysteina, alanina, aminokwas egzogenny i endogenny, arginina, ceftriakson, chlorek magnezu, chlorek potasu, chlorek wapnia, edetynian disodu, fenyloalanina, fosforan wapnia, glicyna, histydyna, izoleucyna, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, kwas jabłkowy, L-aminokwas, leucyna, lizyna, metionina, niezgodność farmaceutyczna, octan sodu, ornityna, osmolarność, pirogen, podanie dożylne, prolina, roztwór do infuzji, roztwór jałowy, seryna, substancja chelatująca, technika aseptyczna, treonina, tryptofan, tyrozyna, walina, wartość energetyczna, wodorotlenek sodu