oporność na leki przeciwmalaryczne
Oporność na leki przeciwmalaryczne to zjawisko, w którym pasożyty z rodzaju Plasmodium, wywołujące malarię, nabywają zdolność przeżycia i namnażania się pomimo obecności leków przeciwmalarycznych w stężeniach, które zwykle hamują ich rozwój. Jest to poważny problem w globalnej walce z malarią, który ogranicza skuteczność dostępnych opcji terapeutycznych.
Najbardziej niepokojąca jest narastająca oporność Plasmodium falciparum (wywołującego najcięższą postać malarii) na artemizininę i jej pochodne, które stanowią podstawę obecnie zalecanych terapii skojarzonej (ACT). Oporność na chlorochinę, która była wcześniej lekiem pierwszego rzutu, jest już powszechna w większości regionów endemicznego występowania malarii. Podobny los spotkał również inne leki, takie jak sulfadoksyna-pirymetamina.
Mechanizmy oporności obejmują mutacje genowe, które zmieniają białka będące celem działania leków lub zwiększają ekspresję transporterów błonowych wypompowujących lek z komórki pasożyta. Monitorowanie wzorców oporności ma kluczowe znaczenie dla dostosowania schematów leczenia w różnych regionach geograficznych. WHO zaleca regularne badania skuteczności leków in vivo oraz monitorowanie markerów molekularnych oporności.
Strategia zapobiegania rozwojowi oporności opiera się na stosowaniu terapii skojarzonych, racjonalnym przepisywaniu leków, zapewnieniu pełnej adherencji do leczenia oraz ograniczeniu stosowania monoterapii. W opracowaniu są nowe leki przeciwmalaryczne, które mogą przezwyciężyć istniejące mechanizmy oporności, jednak ich wprowadzenie do praktyki klinicznej wymaga czasu.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Proguanil – Wskazania do stosowania
Proguanil w połączeniu z atowakwonem, dostępny m.in. w preparacie Falcimar (100 mg proguanilu chlorowodorku i 250 mg atowakwonu na tabletkę powlekaną), wykazuje działanie schizontobójcze na formy Plasmodium falciparum obecne zarówno we krwi, jak i w wątrobie. Preparat ten jest wskazany do profilaktyki malarii u dorosłych i dzieci o masie ciała powyżej 40 kg oraz do leczenia ostrej, niepowikłanej malarii u pacjentów o masie ciała co najmniej 11 kg. Szczególnie istotne jest jego zastosowanie w obszarach, gdzie występują szczepy P. falciparum oporne na inne leki przeciwmalaryczne, dzięki skuteczności wobec zarówno wrażliwych, jak i opornych form pasożyta.
atowakwon, chemioprofilaktyka, czynnik etiologiczny malarii, działanie schizontobójcze, endemiczne występowanie malarii, lek przeciwmalaryczny, lekooporność, oporność na leki przeciwmalaryczne, ostra niepowikłana malaria, Plasmodium falciparum, profilaktyka malarii, proguanil chlorowodorek, Światowa Organizacja Zdrowia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hydroxychloroquine sulfate Edest 200 mg
Hydroksychlorochina (Hydroxychloroquine sulfate Edest, 200 mg) jest lekiem o szerokim spektrum działania, stosowanym u dorosłych w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów, tocznia rumieniowatego układowego i krążkowego oraz fotodermatoz. W pediatrii (wiek ≥ 6 lat, masa ciała ≥ 31 kg) znajduje zastosowanie w młodzieńczym idiopatycznym zapaleniu stawów oraz tocznia rumieniowatego układowym i ogniskowym. Ponadto, hydroksychlorochina jest zalecana w profilaktyce i leczeniu niepowikłanej malarii wywołanej przez Plasmodium vivax, P. ovale, P. malariae oraz szczepy Plasmodium falciparum wrażliwe na chlorochinę. Preparat dostępny jest w formie tabletek powlekanych o dawce 200 mg, zawierających 35,50 mg laktozy jednowodnej, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
autoprzeciwciało, choroba dermatologiczna, choroba reumatologiczna, fotodermatoza, hydroksychlorochina, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, niepowikłana malaria, nietolerancja laktozy, oporność na leki przeciwmalaryczne, Plasmodium falciparum, plasmodium malariae, plasmodium ovale, Plasmodium vivax, reumatoidalne zapalenie stawów, siarczan hydroksychlorochiny, toczeń rumieniowaty krążkowy, toczeń rumieniowaty ogniskowy, toczeń rumieniowaty układowy, zarodźce malarii - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hydroxychloroquine sulfate Accord 200 mg
Hydroksychlorochina wykazuje działanie kumulacyjne, a pełen efekt terapeutyczny w chorobach reumatoidalnych osiągany jest po kilku tygodniach stosowania. U dorosłych dawka początkowa wynosi 400 mg/dobę (2 tabletki), podawane jednorazowo lub w dawkach podzielonych, z oceną skuteczności po 6-8 tygodniach. W przypadku pozytywnej odpowiedzi klinicznej dawkę można zmniejszyć do 200 mg/dobę po 3 miesiącach, a następnie rozważyć podawanie 200 mg co drugi dzień. U dzieci i młodzieży dawka nie powinna przekraczać 6,5 mg/kg idealnej masy ciała (IBW)/dobę, maksymalnie 400 mg/dobę, przy czym tabletka 200 mg jest nieodpowiednia dla dzieci o IBW poniżej 31 kg. W leczeniu tocznia rumieniowatego dawki początkowe u dorosłych wynoszą 400-600 mg/dobę, a dawki podtrzymujące 200-400 mg/dobę, z maksymalną dawką 6,5 mg/kg mc./dobę. W fotodermatozach stosuje się 400 mg/dobę wyłącznie w okresach ekspozycji na światło słoneczne.
8-aminochinolina, choroba reumatoidalna, dawka początkowa, dawka podtrzymująca, dawka profilaktyczna, działanie niepożądane, działanie niepożądane przewodu pokarmowego, efekt terapeutyczny, fotodermatoza, hydroksychlorochina, idealna masa ciała, lek przeciwmalaryczny, malaria, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, niepowikłana malaria, obszar endemiczny, oporność na leki przeciwmalaryczne, Plasmodium falciparum, Plasmodium vivax, profilaktyka malarii, reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty, toczeń rumieniowaty krążkowy, toczeń rumieniowaty układowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Hydroxychloroquine Adamed 200 mg
Hydroksychlorochina siarczan w dawce 200 mg (odpowiadającej 155 mg hydroksychlorochiny) wymaga precyzyjnego dostosowania dawkowania w zależności od wskazań klinicznych, wieku oraz masy ciała pacjenta. U dorosłych z chorobami reumatoidalnymi zaleca się dawkę 200-400 mg/dobę, nie przekraczając 5 mg/kg/dobę lub 400 mg, w jednej lub dwóch dawkach podzielonych. U dzieci i młodzieży dawka wynosi 4-6,5 mg/kg/dobę, maksymalnie 400 mg/dobę, z przeciwwskazaniem do stosowania u dzieci poniżej 31 kg masy ciała. W profilaktyce malarii u dorosłych stosuje się 400 mg raz w tygodniu, a u dzieci 6,5 mg/kg mc. raz w tygodniu, nie przekraczając 400 mg. Leczenie ostrego napadu malarii u dorosłych rozpoczyna się dawką 800 mg, następnie 400 mg po 6-8 godzinach i 400 mg/dobę przez kolejne dwa dni (łącznie 2 g). W przypadku fotodermatoz u dorosłych zalecana jest dawka 400 mg/dobę w okresach ekspozycji na światło. Należy uwzględnić ryzyko toksyczności siatkówkowej oraz konieczność dostosowania dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby.
8-aminochinolina, choroba reumatoidalna, faza pozaerytrocytowa, fotodermatoza, hydroksychlorochina siarczan, kumulacja leku, laktoza jednowodna, malaria, nietolerancja laktozy, oporność na leki przeciwmalaryczne, Plasmodium falciparum, plasmodium malariae, plasmodium ovale, Plasmodium vivax, profilaktyka malarii, tabletka powlekana, toksyczność siatkówkowa, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Novidin 400 mg
Hydroksychlorochina siarczan w dawce 400 mg (odpowiadającej 310 mg substancji czynnej) w postaci tabletek powlekanych (Novidin) jest wskazana do leczenia i profilaktyki malarii niepowikłanej wywołanej przez wrażliwe szczepy Plasmodium, stanowiąc alternatywę dla chlorochiny w przypadku przeciwwskazań lub niedostępności standardowego leczenia. Ponadto, lek znajduje zastosowanie w terapii reumatoidalnego zapalenia stawów u dorosłych, tocznia rumieniowatego (zarówno krążkowego, jak i układowego) u dorosłych oraz dzieci i młodzieży (od 6 lat, przy masie ciała ≥ 31 kg), a także w leczeniu fotodermatoz u pacjentów dorosłych. W młodzieńczym idiopatycznym zapaleniu stawów hydroksychlorochina jest stosowana wyłącznie jako element terapii skojarzonej.
fotodermatoza, hydroksychlorochina, hydroksychlorochina siarczan, leczenie malarii, malaria, malaria niepowikłana, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, Novidin, oporność na leki przeciwmalaryczne, plasmodium, porfiria skórna późna, reumatoidalne zapalenie stawów, tabletka powlekana, terapia skojarzona, toczeń rumieniowaty, toczeń rumieniowaty krążkowy, toczeń rumieniowaty skórny, toczeń rumieniowaty układowy, wielopostaciowa osutka świetlna, zarodźce malarii