stwardnienie jądra soczewki
Stwardnienie jądra soczewki (nuclear sclerosis) to proces fizjologiczny związany z wiekiem, polegający na zwiększeniu gęstości i twardości centralnej części soczewki oka. W miarę starzenia się organizmu włókna soczewki ulegają kompresji i zagęszczeniu, co prowadzi do zmniejszenia jej elastyczności i zdolności akomodacyjnej.
Proces ten objawia się stopniowym pogorszeniem widzenia do bliży (prezbiopia) oraz żółtawym zabarwieniem centralnej części soczewki. W zaawansowanych przypadkach może prowadzić do zaćmy jądrowej, gdy zmętnienie soczewki osiąga poziom upośledzający widzenie. Charakterystycznym objawem stwardnienia jądra soczewki jest również zjawisko miopizacji – pacjenci z nadwzrocznością mogą zauważyć poprawę widzenia do bliży bez okularów.
Diagnostyka stwardnienia jądra soczewki opiera się na badaniu w lampie szczelinowej, które pozwala na ocenę stopnia zmętnienia i zżółknięcia soczewki. Leczenie nie jest konieczne we wczesnych stadiach, jednak w przypadku znacznego upośledzenia widzenia z powodu postępującej zaćmy jądrowej stosuje się zabieg fakoemulsyfikacji z implantacją sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zaćma – Patofizjologia i mechanizm
Zaćma (cataracta senilis) to postępujące zmętnienie soczewki oka, prowadzące do zaburzenia przejrzystości i upośledzenia widzenia, szczególnie u osób po 40-50 roku życia. Patogeneza zaćmy związanej z wiekiem obejmuje zmiany strukturalne i biochemiczne soczewki, takie jak stwardnienie jądrowe, agregacja zmodyfikowanych białek krystalinowych, pigmentacja oraz zaburzenia homeostazy jonowej, zwłaszcza wapnia. Kluczową rolę odgrywa stres oksydacyjny, powodujący utlenianie białek, peroksydację lipidów i uszkodzenia DNA, przy jednoczesnym spadku poziomu antyoksydantów (np. glutationu, dysmutazy ponadtlenkowej). Wyróżnia się trzy główne typy zaćmy: jądrową, korową i podtorebkową tylną, zróżnicowane pod względem lokalizacji zmętnień i czynników ryzyka, takich jak ekspozycja na UV, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość oraz stosowanie kortykosteroidów. Warto podkreślić, że szlak poliolowy i akumulacja sorbitolu odgrywają istotną rolę w patogenezie zaćmy cukrzycowej i częściowo zaćmy starczej.
deamidacja, dojrzała zaćma, dysmutaza ponadtlenkowa, glutation, homeostaza jonowa, karbamylacja, krystaliny, peroksydacja lipidów, reaktywne formy tlenu, reduktaza aldozy, siatkówka oka, soczewka wewnątrzgałkowa, stres oksydacyjny, stwardnienie jądra soczewki, szlak kalpainy, szlak poliolowy, zaćma, zaćma cukrzycowa, zaćma jądrowa, zaćma korowa, zaćma podtorebkowa tylna, zaćma starcza, zaćma wrodzona, zmętnienie soczewki