tinea pedis
Tinea pedis, powszechnie znana jako grzybica stóp lub „stopa atlety”, jest powszechną infekcją grzybiczą skóry stóp, wywołaną głównie przez dermatofity, takie jak Trichophyton rubrum, Trichophyton mentagrophytes oraz Epidermophyton floccosum. Schorzenie to charakteryzuje się występowaniem świądu, pieczenia, łuszczenia się skóry, a w niektórych przypadkach również pęcherzyków i pęknięć skóry, szczególnie między palcami stóp.
W obrazie klinicznym wyróżnia się kilka postaci tinea pedis: międzypalcową (najczęstszą), podeszwową przewlekłą hiperkeratotyczną oraz ostrą pęcherzową. Diagnoza opiera się na obrazie klinicznym oraz badaniach mikologicznych, w tym preparacie bezpośrednim z łusek skóry w KOH oraz hodowli grzybów.
Leczenie tinea pedis obejmuje stosowanie miejscowych leków przeciwgrzybiczych (azole, alylaminy, cyklopiroksolamina) przez okres 2-4 tygodni. W przypadkach opornych lub rozległych zmian może być konieczne zastosowanie terapii ogólnoustrojowej (terbinafina, itrakonazol). Istotną rolę odgrywa również profilaktyka, polegająca na dokładnym osuszaniu stóp, stosowaniu przewiewnego obuwia i skarpet z naturalnych materiałów oraz unikaniu chodzenia boso w miejscach publicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Itrakonazol – Wskazania do stosowania
Itrakonazol, dostępny w kapsułkach twardych o dawce 100 mg, jest szerokospektralnym lekiem przeciwgrzybiczym z grupy azoli, wykazującym skuteczność w leczeniu zarówno powierzchownych, jak i układowych zakażeń grzybiczych. Wskazania obejmują m.in. kandydozę pochwy i sromu, grzybice skóry (tinea pedis, tinea manuum, tinea corporis, tinea cruris), łupież pstry, kandydozę jamy ustnej i gardła, grzybicze zakażenia rogówki oraz onychomikozę. Preparaty takie jak Ipozumax, ItraGen, Itrax, Orungal i Trioxal są stosowane w zależności od rodzaju zakażenia i jego ciężkości. Itrakonazol jest także efektywny w leczeniu ciężkich grzybic układowych, w tym aspergilozy, kandydozy układowej, kryptokokozy (jako terapia drugiego rzutu), histoplazmozy, blastomikozy, sporotrychozy, parakokcydioidomikozy oraz chromomikozy. W terapii onychomikozy konieczne jest dłuższe leczenie ze względu na ograniczoną penetrację leku do struktur paznokci.
AIDS, amfoterycyna B, Aspergillus, aspergiloza układowa, blastomikoza, Blastomyces dermatitidis, Candida, chromomikoza, drożdżaki, Epidermophyton, grzybica goleni, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica rąk, grzybica skóry, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybica układowa, Histoplasma capsulatum, histoplazmoza, inwazyjna aspergiloza, kandydoza jamy ustnej, kandydoza sromu, kandydoza układowa, kryptokokoza, lek przeciwgrzybiczny, łojotokowe zapalenie skóry, łupież pstry, Malassezia, Microsporum, neutropenia, onychomykoza, Paracoccidioides brasiliensis, parakokcydioidomikoza, pityriasis versicolor, pleśniawki, Sporothrix schenckii, sporotrychoza, tinea corporis, tinea cruris, tinea manuum, tinea pedis, Trichophyton, zakażenie grzybicze, zakażenie rogówki, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Lamisilatt 10 mg/g
Lamisilatt w postaci kremu zawiera 10 mg/g chlorowodorku terbinafiny i jest wskazany do leczenia miejscowego grzybic skóry u dorosłych oraz dzieci powyżej 12. roku życia. Dawkowanie zależy od rodzaju infekcji: grzybica stóp i fałdów skórnych wymaga aplikacji raz na dobę przez 1 tydzień, grzybica podeszwowa stóp oraz łupież pstry – dwa razy na dobę przez 2 tygodnie. Terapia powinna być prowadzona systematycznie, z dokładnym oczyszczeniem i osuszeniem skóry oraz aplikacją cienkiej warstwy kremu na zmienione chorobowo obszary, z ewentualnym zabezpieczeniem gazą w fałdach skórnych, co zwiększa skuteczność leczenia i zapobiega usunięciu leku przez tarcie.
chlorowodorek terbinafiny, cutaneous candidiasis, drożdżyca skóry, fałd skórny, grzybica fałdów skórnych, grzybica mokasynowa, grzybica podeszwowa stóp, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, infekcja grzybicza, kuracja, łupież pstry, nawrót infekcji, oporność patogenu, pityriasis versicolor, terapia przeciwgrzybicza, terbinafina, tinea cruris, tinea pedis - Leksykon chorób i schorzeń
Bromodosis (nieprzyjemny zapach stóp) – Diagnostyka i diagnoza
Bromodosis, definiowana jako nieprzyjemny zapach stóp, wymaga kompleksowej diagnostyki opartej na szczegółowym wywiadzie oraz badaniu fizykalnym. Kluczowe jest różnicowanie przyczyn, takich jak hyperhidrosis plantaris, infekcje bakteryjne (np. keratoliza drążąca wywołana przez bakterie Brevibacterium spp., Staphylococcus epidermidis, Kytococcus sedentarius), grzybice stóp i paznokci (tinea pedis, onychomycosis) oraz zaburzenia endokrynologiczne. Diagnostyka obejmuje ocenę zmian skórnych (zaczerwienienie, łuszczenie, pęcherze, wgłębienia na podeszwach), test skrobiowo-jodowy potwierdzający nadmierną potliwość, badania mikrobiologiczne (posiewy mykologiczne i wymazy bakteriologiczne) oraz badania krwi w celu wykluczenia chorób współistniejących, takich jak cukrzyca czy choroby tarczycy. Charakterystyczne zapachy (np. zapach sera, octu, amoniaku) mogą wskazywać na specyficzne patogeny i ułatwić identyfikację etiologii bromodosis.
badanie fizykalne, badanie krwi, Brevibacterium, bromodosis, choroba tarczycy, choroba współistniejąca, cukrzyca, dermatoskopia, grzybica paznokci, grzybica stóp, hyperhidrosis, infekcja grzybicza, kwas izowalerianowy, Kytococcus sedentarius, nadmierna potliwość, neuropatia cukrzycowa, nieprzyjemny zapach stóp, onychomycosis, pitted keratolysis, plantar hyperhidrosis, posiew mykologiczny, Propionibacterium acnes, rozpoznanie różnicowe, staphylococcus epidermidis, stopa atlety, stopa cukrzycowa, test skrobiowo-jodowy, tinea pedis, wymaz bakteriologiczny, zaburzenie endokrynologiczne - Leksykon substancji czynnych
Monoetanoloamid kwasu undecylenowego – Właściwości farmakodynamiczne
Monoetanoloamid kwasu undecylenowego, będący pochodną kwasu undecylenowego, wykazuje silne działanie przeciwgrzybicze, przewyższające aktywność samego kwasu. Mechanizm jego działania, choć nie do końca poznany, obejmuje hamowanie proliferacji komórek grzybów, w tym przekształcania drożdżaków w strzępki grzybni, zakłócanie biosyntezy kwasów tłuszczowych oraz zmianę pH cytoplazmy. Substancja działa zarówno grzybostatycznie, jak i grzybobójczo, w zależności od stężenia, i jest skuteczna wobec patogenów takich jak Epidermophyton floccosum, Trichophyton spp. oraz Microsporum audouini, a także w mniejszym stopniu na Candida spp. Działanie bakteriobójcze jest obecne, lecz znacznie słabsze. W badaniach in vitro stężenia grzybostatyczne i grzybobójcze dla różnych drobnoustrojów wynoszą m.in.: Microsporum gypseum – 200 μg/ml (0,02%) i 500 μg/ml (0,05%), Trichophyton mentagrophytes – 200 μg/ml (0,0002%)* i 100 μg/ml (0,01%), Candida albicans – 200 μg/ml (0,02%) i 1000 μg/ml (0,1%).
biosynteza kwasów tłuszczowych, Candida, Candida albicans, cynk undecylenian, działanie bakteriobójcze, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, działanie przeciwgrzybicze, Epidermophyton floccosum, grzybica powierzchniowa, kwas undecylenowy, łupież pstry, Microsporum audouini, Microsporum gypseum, monoetanoloamid kwasu undecylenowego, Pitysporan ovale, postać farmaceutyczna, proliferacja komórek grzybów, strzępki grzybni, tinea cutis glabrae, tinea faciei, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, Trichophyton, Trichophyton mentagrophytes - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Terbisil 250 mg
Terbisil w dawce 250 mg (chlorowodorek terbinafiny) jest wskazany do leczenia ogólnoustrojowego grzybic wywołanych przez dermatofity, takich jak onychomikoza paznokci rąk i stóp, tinea capitis, a także grzybice skóry: tinea corporis, tinea cruris i tinea pedis. Ponadto, lek jest skuteczny w leczeniu drożdżyc skóry wywołanych przez Candida albicans, zwłaszcza w przypadkach rozległych lub opornych na terapię miejscową. Terbisil nie jest natomiast skuteczny w leczeniu łupieżu pstrego (pityriasis versicolor), który wymaga terapii miejscowej. Decyzja o zastosowaniu terapii doustnej powinna uwzględniać rozległość, lokalizację (np. paznokcie, owłosiona skóra głowy) oraz oporność na leczenie miejscowe.
Candida albicans, chlorowodorek terbinafiny, dermatofit, drożdżyca skóry, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybicze zakażenie skóry, infekcja grzybicza, leczenie miejscowe, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia furfur, onychomykoza, pityriasis versicolor, pityrosporum orbiculare, terapia terbinafiną, terbinafina, tinea capitis, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Imazol plus (10 mg + 2,5 mg)/g
Imazol plus to krem o stężeniu 10 mg/g klotrymazolu i 2,5 mg/g diizetionianu heksamidyny, wykazujący synergistyczne działanie przeciwgrzybicze i przeciwbakteryjne. Preparat jest wskazany głównie w leczeniu grzybic skóry wrażliwych na klotrymazol z towarzyszącym nadkażeniem bakteryjnym, szczególnie w grzybicy międzypalcowej stóp i rąk. Może być stosowany u dorosłych, młodzieży oraz dzieci od 1 miesiąca życia, z zachowaniem odpowiednich środków ostrożności. Krem należy aplikować 2-3 razy dziennie na oczyszczoną i osuszoną skórę, wmasowując cienką warstwę na zmiany chorobowe, kontynuując terapię co najmniej 1-2 tygodnie po ustąpieniu objawów, aby zapobiec nawrotom zakażenia.
działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, działanie synergistyczne, grzybica międzypalcowa, grzybica międzypalcowa stóp, grzybica skóry, heksamidyna, kandydoza skórna, klotrymazol, komponenta bakteryjna, maceracja naskórka, mechanizm działania, nadkażenie, tinea pedis, zaburzenia immunologiczne, zakażenie bakteryjne wtórne, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon substancji czynnych
Izokonazol – Wskazania do stosowania
Izokonazol, w postaci azotanu izokonazolu, jest skutecznym środkiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, stosowanym w leczeniu zakażeń grzybiczych skóry i błon śluzowych. Preparaty zawierające 10 mg/g izokonazolu azotanu, takie jak krem dopochwowy Izovag, są wskazane w terapii grzybic pochwy, w tym zakażeń mieszanych z udziałem bakterii Gram-dodatnich. Dermatologiczne formy leku, Travogen (10 mg/g) i Travocort (10 mg/g izokonazolu + 1 mg/g diflukortolonu walerianianu), stosuje się odpowiednio w powierzchownych zakażeniach grzybiczych skóry bez i ze współistniejącym nasilonym stanem zapalnym lub zmianami wypryskowymi. Izokonazol wykazuje aktywność przeciw dermatofitom, drożdżakom (w tym Candida), Malassezia furfur oraz grzybom odpowiedzialnym za łupież rumieniowy, co czyni go wszechstronnym narzędziem terapeutycznym w praktyce klinicznej.
azotan izokonazolu, bakteria Gram-dodatnia, dermatofity, drożdżaki, działanie przeciwgrzybicze, grzybica narządów płciowych, grzybica rąk, grzybica stóp, kandydoza pochwy, komponent zapalny, kortykosteroid, łupież pstry, łupież rumieniowy, Malassezia furfur, pityriasis versicolor, pochodna imidazolu, spektrum przeciwgrzybicze, tinea cruris, tinea manus, tinea pedis, zakażenie grzybicze pochwy, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie mieszane, zakażenie mieszane pochwy, zmiana zapalna - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica stóp – Epidemiologia
Grzybica stóp (tinea pedis) jest jedną z najczęściej występujących dermatomikoz, dotykającą 10-25% populacji w danym momencie, a nawet do 70% w ciągu życia. Choroba częściej występuje u mężczyzn (24,2%) niż u kobiet (6,1%) i nasila się z wiekiem, szczególnie w grupie 20-60 lat. Czynniki ryzyka obejmują noszenie obuwia okluzyjnego, korzystanie z basenów i łaźni, nadmierną potliwość, kontakt ze zwierzętami, gorący i wilgotny klimat oraz choroby przewlekłe, zwłaszcza cukrzycę. Epidemiologia wykazuje zróżnicowanie geograficzne – np. 10 mln chorych w Niemczech, 25-27% w klinikach dermatologicznych we Włoszech i Chinach, a 30% wśród dzieci w Izraelu. Grzybica stóp przenosi się bezpośrednio (kontakt skóra-skóra) i pośrednio (zakażone powierzchnie, obuwie, ręczniki), a grzyby mogą przetrwać miesiące w wilgotnym środowisku.
badanie KOH, cellulitis, erysipelas, grzybica dłoni, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzyby dermatofityczne, hodowla mikrobiologiczna, hyperhidrosis, infekcja grzybicza, lek przeciwgrzybiczny, nadzór epidemiologiczny, obniżona odporność, onychomikoza, oporność na leki przeciwgrzybicze, reinfekcja, ropne zapalenie skóry, tinea pedis, Trichophyton rubrum, zakażenie dermatofitowe, zakażenie paciorkowcowe, zapalenie kości i szpiku, zapalenie skóry - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Terbisil 250 mg
Terbinafina, substancja czynna leku Terbisil, jest alliloaminą o szerokim spektrum działania przeciwgrzybiczego, skuteczną wobec dermatofitów (Trichophyton, Microsporum, Epidermophyton), drożdżaków Candida oraz Pityrosporum. Mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu epoksydazy skwalenu, co prowadzi do niedoboru ergosterolu i akumulacji skwalenu w komórkach grzybów, skutkując ich śmiercią. Po podaniu doustnym terbinafina kumuluje się w skórze, włosach i paznokciach, osiągając stężenia grzybobójcze. W badaniach klinicznych potwierdzono wysoką skuteczność leczenia grzybicy paznokci, skóry owłosionej głowy, tułowia, pachwin oraz kandydozy skórnej, z dawkowaniem dostosowanym do masy ciała (62,5 mg do 250 mg raz na dobę lub 125 mg dwa razy na dobę) i czasem terapii od 2 do 12 tygodni w zależności od lokalizacji i patogenu.
alliloamina, biosynteza steroli, Candida, cytochrom P450, dermatofit, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, Epidermophyton floccosum, epoksydaza skwalenu, ergosterol, gryzeofulwina, grzybica obrębna pachwin, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica paznokci, grzybica paznokci rąk, grzybica paznokci stóp, grzybica stóp, grzybica tułowia, kandydoza skórna, lek przeciwgrzybiczny, Microsporum, Pityrosporum, skwalen, terbinafina, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Trichophyton, wyleczenie mikologiczne, zakażenie paznokci - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Flukonazol Actavis 100 mg
Flukonazol Actavis, dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg, jest przeciwgrzybiczym lekiem z grupy pochodnych triazolu, stosowanym zarówno w terapii, jak i profilaktyce szerokiego spektrum zakażeń grzybiczych. Wskazania obejmują m.in. kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, kokcydioidomykozę, inwazyjne kandydozy, drożdżakowe zakażenia błon śluzowych (gardła, przełyku, pochwy, skóry), grzybice skóry i paznokci. U pacjentów dorosłych oraz dzieci i młodzieży (0-17 lat) lek jest stosowany także w profilaktyce nawrotów zakażeń, zwłaszcza u osób z obniżoną odpornością, np. zakażonych HIV lub z przedłużającą się neutropenią. Dawkowanie powinno być dostosowane do rodzaju i nasilenia zakażenia oraz wieku pacjenta, z uwzględnieniem zawartości laktozy jednowodnej w kapsułkach (od 41 mg w dawce 50 mg do 164 mg w dawce 200 mg).
choroba hematoonkologiczna, coccidioides, Cryptococcus neoformans, drożdżakowe zapalenie błon śluzowych, drożdżakowe zapalenie żołędzi, drożdżyca pochwy, flukonazol, grzybica paznokci, grzybica podudzi, grzybica skóry, grzybica stóp, grzybica tułowia, inwazyjna kandydoza, kandyduria, kapsułka twarda, kokcydioidomykoza, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, laktoza jednowodna, lek przeciwgrzybiczy, łupież pstry, neutropenia, onychomikoza, pochodna triazolu, przeszczepienie krwiotwórczych komórek macierzystych, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Tinea versicolor, zanikowe drożdżakowe zapalenie jamy ustnej - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Clotrimazolum Medana 10 mg/ml
Clotrimazolum Medana w postaci płynu na skórę o stężeniu 10 mg/ml klotrymazolu jest wskazany do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry. Standardowe dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 11 lat to aplikacja kilku kropli 2-3 razy na dobę na zmienione chorobowo miejsca, z czasem terapii trwającym do ustąpienia objawów plus minimum 4 tygodnie. W przypadku grzybicy stóp (tinea pedis) zaleca się kontynuację leczenia przez dodatkowe 2 tygodnie po ustąpieniu objawów, aby zapobiec nawrotom. U dzieci do 11 roku życia stosowanie preparatu wymaga wyraźnego zalecenia lekarza i indywidualnej oceny korzyści i ryzyka. Terapia powinna być prowadzona z zachowaniem regularności aplikacji i odpowiedniej techniki, obejmującej naniesienie płynu na zmiany oraz obszar około 1-2 cm wokół nich.
Clotrimazolum Medana, dawkowanie u dorosłych, eradykacja patogenu, grzybica stóp, klotrymazol, leczenie zakażenia grzybiczego, miejsce chorobowo zmienione, nawrót infekcji, obszar międzypalcowy, ocena korzyści i ryzyka, odpowiedź kliniczna, płyn na skórę, populacja pediatryczna, stosowanie miejscowe na skórę, tinea pedis, wcieranie leku, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Terbiderm 10 mg/g
Terbiderm w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g, zawierający chlorowodorek terbinafiny, jest skutecznym lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym w leczeniu powierzchownych zakażeń grzybiczych skóry wywołanych przez dermatofity (Trichophyton spp., Microsporum canis, Epidermophyton floccosum) oraz drożdżaki z rodzaju Candida, w tym Candida albicans. Wskazania obejmują grzybicę stóp (tinea pedis), grzybicę podeszwową, fałdów skórnych (tinea cruris), skóry gładkiej (tinea corporis), drożdżycę fałdów, skóry dłoni i stóp oraz łupież pstry (pityriasis versicolor) wywołany przez Malassezia furfur. Terbiderm jest zalecany szczególnie w wczesnych, ograniczonych zakażeniach, jako leczenie pierwszego rzutu oraz u pacjentów nietolerujących innych leków przeciwgrzybiczych, a także w profilaktyce nawrotów poprzez kontynuację terapii przez 1-2 tygodnie po ustąpieniu objawów klinicznych.
Candida, Candida albicans, chlorowodorek terbinafiny, dermatofit, drożdżak, działanie przeciwgrzybicze, Epidermophyton floccosum, grzybica mokasynowa, grzybica odzwierzęca, grzybica pachwin, grzybica skóry owłosionej głowy, grzybica stóp, kandydoza skórna, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, maceracja naskórka, Malassezia furfur, Microsporum canis, nadpotliwość, pityriasis versicolor, pityrosporum orbiculare, pochodna azolowa, reinfekcja, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Trichophyton, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, Trichophyton verrucosum, Trichophyton violaceum, zakażenie dermatofitowe, zakażenie drożdżakowe skóry, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Flucorta 50 mg
Flucorta, zawierający flukonazol w dawkach 50 mg, 100 mg oraz 200 mg, jest wskazany do leczenia szerokiego spektrum zakażeń grzybiczych u dorosłych i dzieci (3-17 lat). Wskazania terapeutyczne obejmują m.in. kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, kokcydioidomikozę, inwazyjne kandydozy, drożdżakowe zakażenia błon śluzowych (gardła, przełyku, jamy ustnej, pochwy, żołędzi), grzybice skóry (tinea pedis, corporis, cruris, pityriasis versicolor) oraz onychomikozę. Flukonazol jest również stosowany profilaktycznie u pacjentów z grup wysokiego ryzyka, takich jak osoby z immunosupresją (HIV, po przeszczepach, z nowotworami hematologicznymi) oraz pacjenci z przedłużającą się neutropenią. Dawkowanie i terapia powinny być dostosowane do ciężkości zakażenia, wrażliwości patogenu oraz stanu klinicznego pacjenta, z uwzględnieniem lokalnych wzorców oporności.
Coccidioides immitis, Cryptococcus neoformans, drożdżaki Candida, drożdżakowe zapalenie błon śluzowych, drożdżakowe zapalenie błony śluzowej, drożdżakowe zapalenie jamy ustnej, drożdżakowe zapalenie żołędzi, drożdżyca pochwy, flukonazol, grzybica paznokci, grzybica podudzi, grzybica stóp, grzybica tułowia, immunosupresja, inwazyjna kandydoza, kandyduria, kokcydioidomikoza, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, nawracająca drożdżyca pochwy, nowotwór hematologiczny, onychomikoza, pityriasis versicolor, przeszczepienie krwiotwórczych komórek macierzystych, terapia skojarzona, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie gardła i przełyku, zakażenie grzybicze, zakażenie HIV - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica stóp – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Grzybica stóp (tinea pedis) to powszechna infekcja dermatofitowa skóry stóp, szczególnie przestrzeni międzypalcowych, wywołana przez grzyby żywiące się keratyną. Czynniki ryzyka obejmują noszenie nieprzepuszczalnego obuwia, nadmierną potliwość, uszkodzenia skóry oraz osłabienie odporności. Objawy kliniczne to świąd, pieczenie, łuszczenie się skóry, zaczerwienienie, pęcherze oraz nieprzyjemny zapach. Nieleczona infekcja może rozszerzać się na paznokcie, dłonie i pachwiny, a także prowadzić do wtórnych infekcji bakteryjnych. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym i, w razie wątpliwości, badaniu mikroskopowym lub hodowli. Leczenie miejscowe obejmuje stosowanie azoli (np. klotrimazol, mikonazol), allilamin (terbinafina, naftifina) oraz innych preparatów (cyklopiroks, tolnaftat) przez 1-6 tygodni, z kontynuacją terapii 1-2 tygodnie po ustąpieniu objawów. W cięższych przypadkach stosuje się doustne leki przeciwgrzybicze, takie jak terbinafina, itrakonazol czy flukonazol, przez 2-6 miesięcy, z monitorowaniem funkcji wątroby.
allilaminy, azole, cellulitis, dermatofity, flukonazol, grzybica pachwin, grzybica paznokci, hiperpigmentacja, itrakonazol, klotrimazol, kwas salicylowy, lek przeciwgrzybiczny, lichenifikacja, mikonazol, neuropatia, onychomykoza, preparat keratolityczny, roztwór Whitfielda, Scytalidium, stan zapalny skóry, stopa atlety, terbinafina, tinea pedis, wtórna infekcja bakteryjna, zapalenie tkanki łącznej, zeskrobina skóry - Leksykon substancji czynnych
Terbinafina – Dawkowanie i sposób podawania
Terbinafina jest skutecznym środkiem przeciwgrzybiczym stosowanym zarówno doustnie, jak i miejscowo w leczeniu zakażeń grzybiczych skóry i paznokci. Standardowa dawka doustna u dorosłych wynosi 250 mg raz na dobę, a czas terapii zależy od lokalizacji i rodzaju zakażenia: grzybica stóp (2-6 tygodni), tułowia i pachwin (2-4 tygodnie), owłosionej skóry głowy (4 tygodnie), grzybica paznokci rąk (6 tygodni) oraz stóp (12 tygodni, z możliwością wydłużenia do 6 miesięcy). U dzieci dawkowanie jest dostosowane do masy ciała, z ograniczeniami stosowania u dzieci poniżej 2 lat i masy ciała poniżej 40 kg. Terbinafina miejscowa (krem, aerozol) aplikuje się 1-2 razy na dobę, z czasem leczenia od 1 do 2 tygodni w zależności od typu zakażenia, np. grzybica stóp 1 tydzień, łupież pstry 2 tygodnie. Należy podkreślić, że poprawa kliniczna może nastąpić dopiero po kilku tygodniach od zakończenia terapii, zwłaszcza w przypadku grzybicy paznokci.
aerozol na skórę, cutaneous candidiasis, drożdżyca skóry, grzybica fałdów skórnych, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica pachwin, grzybica paznokci rąk, grzybica paznokci stóp, grzybica podeszwowa stóp, grzybica skóry, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp międzypalcowa, grzybica tułowia, łupież pstry, pityriasis versicolor, płytka paznokciowa, przewlekła choroba wątroby, substancja przeciwgrzybicza, terapia doustna, terbinafina, tinea cruris, tinea pedis, wyleczenie mikologiczne, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie grzybicze paznokci, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lamisil 125 mg
Lamisil w postaci tabletek zawierających terbinafinę (chlorowodorek) w dawkach 125 mg (dla dzieci) oraz 250 mg (dla dorosłych) jest wskazany do leczenia ogólnoustrojowego wybranych infekcji grzybiczych skóry i paznokci wywołanych przez dermatofity oraz drożdżaki Candida. Główne wskazania obejmują grzybicę paznokci (onychomikoza) o charakterze rozległym, głębokim lub opornym na terapię miejscową, grzybicę owłosionej skóry głowy (tinea capitis), a także rozległe, przewlekłe lub nawracające zakażenia skóry takie jak tinea corporis, tinea cruris i tinea pedis. Leczenie ogólne jest preferowane ze względu na konieczność penetracji w głąb tkanek, zwłaszcza w przypadku infekcji mieszków włosowych i głębokich zmian skórnych. W przypadku kandydozy skóry decyzja o terapii systemowej powinna uwzględniać lokalizację, ciężkość i rozległość zmian. Należy podkreślić, że Lamisil doustny nie jest skuteczny w leczeniu łupieżu pstrego (Pityriasis versicolor), co odróżnia go od preparatów miejscowych zawierających terbinafinę.
Decyzja o zastosowaniu terbinafiny w formie doustnej powinna być oparta na potwierdzeniu mikologicznym zakażenia oraz ocenie rozległości i głębokości zmian. Leczenie systemowe jest wskazane w przypadkach, gdy zakażenie jest rozległe, głębokie, oporne na leczenie miejscowe, występuje w miejscach trudnych do terapii miejscowej lub u pacjentów z zaburzeniami odporności, u których przebieg infekcji może być cięższy. Tabletki 125 mg są dedykowane dla populacji pediatrycznej, umożliwiając precyzyjne dostosowanie dawki do masy ciała dziecka, a obecność rowka dzielącego ułatwia podział tabletki. Terapia terbinafiną doustną powinna być prowadzona z uwzględnieniem wskazań klinicznych i monitorowaniem skuteczności oraz tolerancji leku.
badanie mikologiczne, Candida albicans, chlorowodorek, dermatofity, grzybica obrębna pachwin, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybicze zakażenie skóry, kandydoza skóry, łupież pstry, pityriasis versicolor, terapia przeciwgrzybicza, terbinafina, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie paznokci - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pevaryl 10 mg/g
Produkt leczniczy Pevaryl w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g, zawierający ekonazolu azotan, jest wskazany do leczenia powierzchownych zakażeń grzybiczych skóry, w tym kandydozy (Candida albicans), dermatofitoz (Trichophyton, Microsporum, Epidermophyton) oraz łupieżu pstrego wywołanego przez Malassezia furfur. Krem wykazuje szerokie spektrum działania przeciwgrzybiczego, skutecznie eliminując patogeny odpowiedzialne za infekcje skóry, takie jak grzybica stóp (tinea pedis), tułowia (tinea corporis), pachwin (tinea cruris), dłoni (tinea manum) oraz drożdżakowe zapalenie kącików ust i narządów płciowych zewnętrznych. Preparat jest szczególnie zalecany do stosowania na zmiany o niewielkiej powierzchni, na skórę suchą lub z minimalnym wysiękiem, co umożliwia optymalne wchłanianie substancji czynnej.
Candida albicans, dermatofit, dermatofitoza, drożdżak Candida, drożdżyca, działanie przeciwgrzybicze, ekonazol azotan, grzybica dłoni, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica pachwin, grzybica stóp, grzybica tułowia, kandydoza skóry, lampa Wooda, łupież pstry, Malassezia furfur, pityriasis versicolor, pityrosporum orbiculare, pochodna imidazolowa, tinea capitis, tinea corporis, tinea cruris, tinea manum, tinea pedis, wyprzenie drożdżakowe, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Travocort (10 mg + 1 mg)/g
Travocort to krem zawierający izokonazolu azotan (10 mg/g) oraz diflukortolonu walerianian (1 mg/g), stosowany miejscowo w leczeniu początkowym powierzchownych zakażeń grzybiczych skóry z towarzyszącym nasilonym stanem zapalnym i zmianami wypryskowymi. Preparat jest wskazany szczególnie w zakażeniach grzybiczych rąk, przestrzeni międzypalcowych stóp (tinea pedis), pachwin (tinea cruris) oraz okolic narządów płciowych, gdzie objawy takie jak zaczerwienienie, obrzęk, świąd i pieczenie są wyraźnie nasilone. Unikalne połączenie składnika przeciwgrzybiczego i kortykosteroidu umożliwia jednoczesne zwalczanie infekcji oraz szybkie łagodzenie objawów zapalnych, co poprawia komfort pacjenta i ułatwia rozpoczęcie terapii przyczynowej.
diflukortolonu walerianian, grzybica dłoni, grzybica międzypalcowa, grzybica pachwin, izokonazolu azotan, kortykosteroid, leczenie początkowe, maceracja naskórka, objaw zapalny, preparat przeciwgrzybiczy, stan zapalny, terapia przeciwgrzybicza, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze skóry, zmiana wypryskowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Steper pro 10 mg/g
Steper pro (bifonazol 10 mg/g) jest stosowany miejscowo w leczeniu różnych postaci grzybic skóry, takich jak grzybica stóp, tułowia, dłoni, fałdów skórnych, łupież pstry, łupież rumieniowaty oraz powierzchowna kandydoza skóry. Zalecane dawkowanie to aplikacja kremu raz na dobę, najlepiej wieczorem, w cienkiej warstwie na zmienioną chorobowo skórę, z delikatnym wmasowaniem. Czas terapii zależy od wskazania klinicznego i wynosi od 2 do 4 tygodni (np. 3 tygodnie dla grzybicy stóp, 2 tygodnie dla łupieżu pstrego), przy czym dłuższe leczenie jest konieczne w przypadku przewlekłych zmian. Przerwanie terapii przedwcześnie może prowadzić do nawrotu infekcji, dlatego ważne jest poinformowanie pacjenta o konieczności regularnego stosowania leku przez cały zalecany okres. W trakcie wywiadu należy uwzględnić ograniczone dane dotyczące stosowania bifonazolu u dzieci, zalecając stosowanie pod kontrolą lekarza u niemowląt i małych dzieci.
alkohol benzylowy, alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, bifonazol, grzybica dłoni, grzybica fałdów skórnych, grzybica międzypalcowa, grzybica stóp, grzybica tułowia, infekcja grzybicza, kandydoza powierzchowna skóry, łupież pstry, łupież rumieniowaty, pityriasis versicolor, populacja pediatryczna, reakcja skórna, terapia przeciwgrzybicza, tinea corporis, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, tinea pedum interdigitalis, wywiad medyczny, zakażenie grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Bromodosis (nieprzyjemny zapach stóp) – Patofizjologia i mechanizm
Bromodosis, czyli nieprzyjemny zapach stóp, jest wynikiem interakcji pomiędzy potem a bakteriami naturalnie kolonizującymi skórę stóp, takimi jak Staphylococcus epidermidis, Bacillus subtilis, Brevibacterium, Propionibacterium, Corynebacterium oraz Kytococcus sedentarius. Pot sam w sobie jest bezwonny, natomiast bakterie rozkładają pot, sebum i keratynę, uwalniając lotne kwasy tłuszczowe, głównie kwas izowalerianowy, kwas masłowy, kwas octowy i kwas propionowy, które odpowiadają za charakterystyczny zapach. Stopy zawierają około 250 000 gruczołów potowych, produkujących do 0,5 litra potu dziennie, co w połączeniu z wysoką temperaturą (>25°C) i wilgotnością (>70%) sprzyja namnażaniu bakterii. Nadmierna potliwość (hyperhidrosis pedum), infekcje grzybicze (tinea pedis), zaburzenia hormonalne oraz nieprawidłowa wentylacja obuwia są kluczowymi czynnikami nasilającymi bromodosis. Mikrobiom stóp odgrywa istotną rolę w utrzymaniu równowagi, a jego zaburzenia prowadzą do nadmiernego zapachu i zmian skórnych.
Bacillus subtilis, Brevibacterium, bromodosis, chromatografia gazowa, corynebacterium, Dermatophilus congolensis, grzybica stóp, hyperhidrosis, infekcja grzybicza stóp, kwas izowalerianowy, kwas masłowy, kwas octowy, kwas propionowy, kwas tłuszczowy, kwas walerianowy, Kytococcus sedentarius, lek przeciwgrzybiczny, leucyna, nadczynność tarczycy, nadmierna potliwość stóp, nieprzyjemny zapach stóp, pitted keratolysis, Propionibacterium, spektrometria masowa, staphylococcus epidermidis, tinea pedis, toksyna botulinowa - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Zelefion 250 mg
Terbinafina w postaci chlorowodorku, dostępna w tabletkach Zelefion 250 mg, jest lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym w terapii zakażeń dermatofitowych skóry i jej przydatków. Wskazania obejmują grzybicę tułowia (tinea corporis), pachwin (tinea cruris), stóp (tinea pedis), skóry owłosionej głowy (tinea capitis) oraz grzybicę paznokci (onychomycosis). Decyzja o zastosowaniu doustnej terapii terbinafiną powinna uwzględniać lokalizację, ciężkość oraz rozległość zakażenia. Leczenie systemowe jest szczególnie zalecane w przypadku rozległych, opornych na leczenie miejscowe infekcji oraz w grzybicy paznokci i skóry owłosionej głowy, gdzie penetracja leku miejscowego jest niewystarczająca.
chlorowodorek terbinafiny, dermatofity, drożdżaki Candida, drożdżaki Malassezia, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica skóry owłosionej głowy, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzyby dermatofitowe, grzyby drożdżopodobne, kandydoza, leczenie miejscowe, lek przeciwgrzybiczy, łupież pstry, onychomycosis, pityriasis versicolor, synteza ergosterolu, terbinafina, tinea capitis, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie drożdżakowe, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica paznokci – Etiologia i przyczyny
Grzybica paznokci (onychomycosis) jest powszechną infekcją grzybiczą płytki paznokciowej, dotykającą około 10% populacji ogólnej, z częstością wzrastającą do 20% u osób powyżej 60. roku życia i nawet 50% u osób powyżej 70. roku życia. Etiologia obejmuje głównie dermatofity (75-90% przypadków), z dominującym Trichophyton rubrum odpowiedzialnym za około 70% infekcji, zwłaszcza dystalnej bocznej podpaznokciowej grzybicy (DLSO). Drożdżaki, głównie Candida albicans, odpowiadają za 2-11% przypadków, szczególnie w grzybicy paznokci dłoni, natomiast pleśnie niedermatofilne stanowią 2-10% etiologii, częściej u pacjentów z immunosupresją. Patogeneza polega na penetracji grzybów przez mikropęknięcia w płytce lub otaczającej skórze, namnażaniu się w ciepłym, wilgotnym środowisku i degradacji keratyny, co prowadzi do dystrofii i oddzielenia płytki od łożyska. Czynniki ryzyka to m.in. wiek, cukrzyca (zwiększająca ryzyko 1,9-2,8-krotnie), łuszczyca, choroby naczyń obwodowych, immunosupresja, urazy paznokci, nadmierne pocenie się oraz ekspozycja na zakażone środowiska (baseny, szatnie). Wzrost zachorowań wiąże się ze starzeniem populacji i wzrostem liczby osób z chorobami przewlekłymi.
biofilm, Candida albicans, cellulitis, choroba naczyń obwodowych, cukrzyca, dermatofity, drożdżaki, grzybica dłoni, grzybica paznokci, grzybica stóp, hodowla grzybów, hyperhidrosis, kandydoza skórno-śluzówkowa, lek immunosupresyjny, lek przeciwgrzybiczny, łuszczyca, neuropatia obwodowa, obniżona odporność, onychomycosis, owrzodzenie stopy, paronychia, pleśnie niedermatofilne, tinea pedis, Trichophyton rubrum, zakażenie HIV, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Flumycon 50 mg
Flumycon (flukonazol) to lek przeciwgrzybiczy o szerokim spektrum działania, dostępny w kapsułkach twardych o dawkach 50 mg, 100 mg, 150 mg i 200 mg, umożliwiających indywidualne dostosowanie terapii. Wskazania obejmują leczenie ciężkich zakażeń grzybiczych, takich jak kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, kokcydioidomykoza, inwazyjne kandydozy oraz drożdżakowe zakażenia błon śluzowych (np. kandydoza jamy ustnej, gardła, przełyku, kandyduria) i skóry (m.in. grzybica stóp, tułowia, pachwin, łupież pstry). Flukonazol jest także stosowany w leczeniu onychomikozy, gdy inne leki są niewskazane. Preparat znajduje zastosowanie zarówno w terapii, jak i profilaktyce nawrotów zakażeń grzybiczych u pacjentów z obniżoną odpornością, w tym u osób z HIV, po przeszczepach oraz z przedłużającą się neutropenią. Dawkowanie powinno uwzględniać ciężkość zakażenia, wrażliwość patogenu, wiek pacjenta oraz funkcję nerek, a także możliwe interakcje lekowe.
drożdżakowe zapalenie przełyku, drożdżakowe zapalenie żołędzi, flukonazol, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzybica tułowia, immunosupresja, kandydemia, kandydoza błon śluzowych, kandydoza inwazyjna, kandydoza jamy ustnej, kandydoza pochwy, kandyduria, kokcydioidomykoza, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, lek przeciwgrzybiczy, łupież pstry, neutropenia, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nowotwór hematologiczny, onychomikoza, pityriasis versicolor, przeszczepienie krwiotwórczych komórek macierzystych, terbinafina, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie drożdżakowe skóry, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze OUN, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica stóp – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Grzybica stóp (tinea pedis) charakteryzuje się dobrym rokowaniem przy odpowiednim leczeniu przeciwgrzybiczym, jednak przebieg kliniczny i skuteczność terapii mogą być modyfikowane przez czynniki takie jak stan immunologiczny pacjenta, obecność cukrzycy, nadmierna potliwość (hiperhidroza) oraz typ infekcji. Nieleczona infekcja może prowadzić do rozprzestrzeniania się zakażenia na inne obszary ciała, w tym paznokcie, gdzie onychomykoza wykazuje większą oporność na leczenie. Kluczowe jest przestrzeganie pełnego kursu terapii, aby zapobiec nawrotom i powikłaniom, a także stosowanie profilaktyki higienicznej, w tym utrzymanie suchości stóp, stosowanie skarpet odprowadzających wilgoć oraz pudrów przeciwgrzybiczych.
choroba współistniejąca, cukrzyca, grzybica stóp, higiena stóp, hiperhidroza, infekcja grzybicza stóp, leczenie przeciwgrzybicze, lek przeciwgrzybiczny, nadmierna potliwość, nawrót infekcji, obniżona odporność, onychomykoza, pęknięcie skóry, przebieg infekcji, przestrzeń międzypalcowa, puder przeciwgrzybiczy, śmiertelność i chorobowość, stan immunologiczny, terapia przeciwgrzybicza, tinea pedis, wyleczenie mykologiczne, zakażenie grzybicze - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Ipozumax 100 mg
Ipozumax, zawierający 100 mg itrakonazolu w postaci twardych kapsułek, jest lekiem przeciwgrzybiczym o szerokim spektrum działania, stosowanym zarówno w zakażeniach powierzchniowych, jak i układowych. W leczeniu powierzchniowym znajduje zastosowanie w kandydozie pochwy i sromu, kandydozie jamy ustnej i gardła, grzybicach skóry (tinea pedis, tinea cruris, tinea corporis, tinea manus), łupieżu pstrym oraz onychomykozach. Wskazania do leczenia układowego obejmują histoplazmozę, kryptokokozę (w tym kryptokokowe zapalenie opon mózgowych), aspergilozę oraz kandydozę układową, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością lub w przypadku nieskuteczności leków pierwszego rzutu. Ipozumax jest także stosowany w leczeniu podtrzymującym u chorych z AIDS oraz w profilaktyce zakażeń grzybiczych u pacjentów z długotrwałą neutropenią, np. po intensywnej chemioterapii lub przeszczepach szpiku kostnego.
AIDS, Aspergillus, aspergiloza, Candida, długotrwała neutropenia, grzybica goleni, grzybica paznokci, grzybica rąk, grzybica skórna, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, Histoplasma capsulatum, histoplazmoza, intensywna chemioterapia, itrakonazol, kandydoza jamy ustnej, kandydoza pochwy, kandydoza układowa, kryptokokowe zapalenie opon mózgowych, kryptokokoza, kryptokokoza ośrodkowego układu nerwowego, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia, nietolerancja sacharozy, onychomykoza, pityriasis versicolor, przeszczep szpiku kostnego, tinea corporis, tinea cruris, tinea manus, tinea pedis, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze układowe, zespół nabytego niedoboru odporności - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Mykodermina (30 mg + 100 mg)/g
Mykodermina to puder leczniczy zawierający 30 mg monoetanoloamidu kwasu undecylenowego oraz 100 mg undecylenianu cynku w 1 g preparatu, klasyfikowany jako lek przeciwgrzybiczy do stosowania miejscowego (kod ATC: D01AE). Preparat jest wskazany do leczenia powierzchniowych grzybic skóry, takich jak tinea pedis, tinea inguinalis, tinea cutis glabrae, tinea faciei oraz tinea manuum. Monoetanoloamid kwasu undecylenowego i undecylenian cynku wykazują działanie grzybostatyczne i w wyższych stężeniach grzybobójcze, szczególnie wobec Epidermophyton floccosum, Trichophyton spp. oraz Microsporum audouini, a także słabsze działanie wobec drożdżaków Candida spp. Preparat w formie pudru jest dedykowany do leczenia powierzchniowego, co jest zgodne z hierarchią skuteczności penetracji substancji czynnych przez skórę (pudry < okłady < papki < pasty < oleje < maści).
bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, biosynteza kwasów tłuszczowych, Candida, Candida albicans, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, Epidermophyton, Epidermophyton floccosum, grzyb drożdżakopodobny, grzybica pachwin, grzybica powierzchniowa, grzybica rąk, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, grzybica twarzy, lek przeciwgrzybiczny miejscowy, łupież pstry, Microsporum audouini, Microsporum gypseum, monoetanoloamid kwasu undecylenowego, Pitysporan ovale, tinea cutis glabrae, tinea faciei, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, Trichophyton, Trichophyton mentagrophytes, undecylenian cynku, właściwość bakteriobójcza, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Bromodosis (nieprzyjemny zapach stóp) – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Bromodosis, czyli nieprzyjemny zapach stóp, wynika z interakcji między nadmiernym wydzielaniem potu (około 125 000-250 000 gruczołów potowych na stopę) a bakteriami i grzybami skóry, które metabolizują pot do kwasów organicznych i związków siarki. Główne czynniki etiologiczne to hiperhidroza, infekcje grzybicze (np. tinea pedis), nieodpowiednia higiena oraz noszenie obuwia z materiałów syntetycznych. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, wywiadzie oraz w razie potrzeby badaniach mykologicznych i laboratoryjnych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z cukrzycą, u których bromodosis może sygnalizować infekcje lub owrzodzenia stóp. W terapii stosuje się preparaty przeciwgrzybicze (klotrimazol, terbinafina), antyperspiranty (chlorek glinu), środki antybakteryjne oraz metody wspomagające, takie jak kąpiele z solą Epsom czy octem jabłkowym. W przypadkach opornych na leczenie rozważa się jontoforezę, iniekcje botuliny lub zabiegi chirurgiczne.
antyperspirant do stóp, badanie fizykalne, badanie kliniczne, badanie mykologiczne, bromodosis, chlorek glinu, flora bakteryjna, gruczoł potowy, grzybica stóp, hiperhidroza, infekcja grzybicza, jontoforeza, klotrimazol, kwasy organiczne, mydło antybakteryjne, nieprzyjemny zapach stóp, ocet jabłkowy, olejek eteryczny, olejek z drzewa herbacianego, owrzodzenie stóp, preparat antybakteryjny, preparat przeciwgrzybiczny, soda oczyszczona, sól Epsom, środek antybakteryjny, sympatektomia, terbinafina, tinea pedis - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Myconafine 1% 10 mg/g (1%)
Myconafine 1% to krem zawierający 10 mg terbinafiny chlorowodorku w 1 g, stosowany miejscowo w leczeniu różnych zakażeń grzybiczych skóry. Dawkowanie i czas terapii zależą od rodzaju infekcji: grzybica stóp (tinea pedis) wymaga aplikacji raz na dobę przez 1 tydzień, grzybica podeszwowa stóp (mokasynowa) – dwa razy na dobę przez 2 tygodnie, grzybica fałdów skórnych, drożdżyca skóry oraz grzybica skóry gładkiej – raz na dobę przez 1 tydzień, a łupież pstry (pityriasis versicolor) – raz na dobę przez 2 tygodnie. Przed aplikacją należy dokładnie oczyścić i osuszyć skórę, nanieść cienką warstwę kremu na zmienione chorobowo miejsca i okolice, a w fałdach skórnych można dodatkowo zastosować opatrunek z gazy, zwłaszcza podczas stosowania nocnego. Poprawę kliniczną obserwuje się zwykle po kilku dniach, jednak nieregularne stosowanie lub przedwczesne przerwanie terapii zwiększa ryzyko nawrotu zakażenia.
cutaneous candidiasis, dane kliniczne, drożdżyca skóry, działanie niepożądane, grzybica fałdów skórnych, grzybica mokasynowa, grzybica skóry gładkiej, leczenie przeciwgrzybicze, łupież pstry, nawrót zakażenia, objawy kliniczne, pityriasis versicolor, schemat terapeutyczny, stan kliniczny, terbinafina chlorowodorek, tinea cruris, tinea pedis, weryfikacja diagnozy, wywiad medyczny, zakażenie grzybicze, zmiany grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Bromodosis (nieprzyjemny zapach stóp) – Etiologia i przyczyny
Bromodosis, czyli nieprzyjemny zapach stóp, wynika głównie z interakcji między potem a bakteriami skóry stóp. Stopy zawierają około 250 000 gruczołów potowych, które mogą produkować do filiżanki potu dziennie. Pot sam w sobie jest bezwonny, jednak w zamkniętym obuwiu sprzyja rozwojowi bakterii, które rozkładają pot i martwe komórki skóry, wytwarzając lotne kwasy organiczne, takie jak kwas izowalerinowy, propionowy, masłowy, octowy i walerianowy. Szczególnie istotne są bakterie Kyetococcus sedentarius (10-15% populacji, zapach zgniłych jaj), Brevibacterium, Staphylococcus epidermidis, Propionibacterium, Bacillus subtilis oraz Corynebacterium. Grzybica stóp (tinea pedis) również przyczynia się do bromodosis, tworząc środowisko sprzyjające bakteriom. Nadmierna potliwość (hyperhidrosis), w tym plantar hyperhidrosis, oraz czynniki hormonalne (okres dojrzewania, ciąża, menopauza), stres i niektóre leki mogą nasilać objawy.
Bacillus subtilis, Brevibacterium, bromodosis, corynebacterium, cukrzyca, gruczoł potowy, grzybica paznokci, grzybica stóp, hyperhidrosis, infekcja grzybicza, kwas masłowy, kwas octowy, kwas propionowy, kwas walerianowy, Kyetococcus sedentarius, nadczynność tarczycy, pitted keratolysis, plantar hyperhidrosis, Propionibacterium, staphylococcus epidermidis, stopa atlety, tinea pedis, zaburzenie krążenia, zaburzenie tarczycy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Terbinafine Aurobindo 250 mg
Terbinafine Aurobindo w dawce 250 mg w formie tabletek jest wskazana do leczenia zakażeń grzybiczych skóry i paznokci wywołanych przez dermatofity wrażliwe na terbinafinę. Doustna terapia jest rekomendowana w przypadkach grzybicy tułowia (Tinea corporis), pachwin (Tinea cruris) oraz stóp (Tinea pedis), zwłaszcza gdy zmiany są rozległe, oporne na leczenie miejscowe lub nawracające. Szczególną skuteczność wykazuje w leczeniu onychomikozy, gdzie ze względu na trudności penetracji leku miejscowego, terapia systemowa jest preferowana, zwłaszcza przy zajęciu macierzy paznokcia lub licznych zmianach. Tabletki o dawce 250 mg (chlorowodorek terbinafiny 281,250 mg) są białe, owalne, dwuwypukłe i można je dzielić, co umożliwia dostosowanie dawkowania.
Candida, chlorowodorek terbinafiny, dermatofit, diagnostyka mykologiczna, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzybica tułowia, lek przeciwgrzybiczny, macierz paznokcia, onychomykoza, terapia przeciwgrzybicza, terbinafina doustna, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie grzybicze - Leksykon substancji czynnych
Cynku undecylenian – Właściwości farmakodynamiczne
Cynku undecylenian (Zinci undecylenas) jest substancją z grupy innych leków przeciwgrzybiczych do stosowania miejscowego (kod ATC: D01AE), wykorzystywaną w preparatach takich jak Mykodermina i Unguentum undecylenicum do leczenia powierzchniowych grzybic skóry, w tym tinea pedis, tinea inguinalis, tinea cutis glabrae, tinea faciei oraz tinea manuum. Mechanizm działania polega na hamowaniu proliferacji grzybów, w tym blokowaniu przekształcania drożdżaków w strzępki grzybni, zakłócaniu biosyntezy kwasów tłuszczowych oraz zmianie pH cytoplazmy komórek grzybów. Cynku undecylenian wykazuje działanie grzybostatyczne i w wyższych stężeniach grzybobójcze, szczególnie wobec dermatofitów z rodzajów Epidermophyton, Trichophyton i Microsporum, a także słabsze wobec Candida spp. Dodatkowo posiada właściwości bakteriobójcze, choć słabsze niż przeciwgrzybicze, oraz działanie ściągające i przeciwzapalne, co jest korzystne w terapii miejscowej.
bakteria Gram-dodatnia, bakteria Gram-ujemna, biosynteza kwasów tłuszczowych, Candida, Candida albicans, cynku undecylenian, dermatofity, działanie bakteriobójcze, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, działanie ściągające, Epidermophyton floccosum, grzybica pachwin, grzybica powierzchniowa, grzybica powierzchniowa skóry, grzybica rąk, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, grzybica twarzy, kwas undecylenowy, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Microsporum, Microsporum gypseum, monoetanoloamid kwasu undecylenowego, Pitysporan ovale, proliferacja komórek grzybów, strzępka grzybni, test Amesa, tinea cutis glabrae, tinea faciei, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, Trichophyton, Trichophyton mentagrophytes - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Hascofungin 10 mg/ml
Hascofungin w postaci płynu do stosowania na skórę o stężeniu 10 mg/ml, zawierający substancję czynną cyklopiroks z olaminą, jest wskazany do miejscowego leczenia szerokiego spektrum zakażeń grzybiczych skóry. Preparat wykazuje skuteczność przeciwko dermatofitom (Trichophyton rubrum, T. mentagrophytes, Epidermophyton floccosum, Microsporum canis) oraz drożdżopodobnym grzybom Candida albicans i Malassezia furfur (Pityriasis versicolor). Wskazania obejmują kandydozę skórną, grzybicę ciała (tinea corporis), podudzi (tinea cruris), pachwin (tinea inguinalis), stóp (tinea pedis) oraz łupież pstry. Zmiany kliniczne charakteryzują się rumieniowo-złuszczającymi, swędzącymi wykwitami, często z aktywnym brzegiem i lokalizacją w miejscach wilgotnych lub owłosionych.
Candida albicans, ciclopirox olaminum, cyklopiroks z olaminą, działanie przeciwgrzybicze, Epidermophyton floccosum, eradykacja patogenu, grzybica dermatofitowa, grzybica powierzchniowa, kandydoza skórna, łupież pstry, Malassezia furfur, Microsporum canis, pityrosporum orbiculare, tinea corporis, tinea cruris, tinea inguinalis, tinea pedis, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – ItraGen 100 mg
Itragen, zawierający 100 mg itrakonazolu w kapsułkach twardych, jest szeroko stosowanym lekiem przeciwgrzybiczym o udokumentowanej skuteczności w leczeniu zakażeń wywołanych przez grzyby z rodzaju Candida, dermatofity oraz drożdżaki. Wskazania obejmują kandydozy sromu i pochwy, kandydozy jamy ustnej, różne postaci grzybic skórnych (tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, tinea manus), a także onychomikozę charakteryzującą się zmianami w obrębie płytki paznokciowej. Ponadto, lek jest efektywny w terapii łupieżu pstrego (pityriasis versicolor) oraz głębokich, układowych zakażeń grzybiczych, takich jak sporotrychoza limfatyczno-skórna, parakokcydioidomikoza, blastomikoza i histoplazmoza. Itrakonazol jest również wskazany w leczeniu inwazyjnej aspergilozy u pacjentów z opornością lub nietolerancją na amfoterycynę B.
amfoterycyna B, badanie mykologiczne, blastomikoza, Candida, grzybica dłoni, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica skóry, grzybica stóp, grzybica tułowia, grzybica układowa, histoplazmoza, inwazyjna aspergiloza, itrakonazol, kandydoza jamy ustnej, kandydoza sromu i pochwy, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia, onychomykoza, parakokcydioidomikoza, pityriasis versicolor, sporotrychoza limfatyczno-skórna, stopa atlety, tinea corporis, tinea cruris, tinea manus, tinea pedis, zakażenie grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica paznokci – Zapobieganie i profilaktyka
Grzybica paznokci stanowi powszechne schorzenie o trudnym do leczenia przebiegu, dlatego kluczowa jest kompleksowa profilaktyka obejmująca higienę stóp i dłoni, właściwą pielęgnację paznokci oraz odpowiedni dobór obuwia i skarpet. Zaleca się codzienne mycie i dokładne osuszanie stóp, stosowanie pudrów przeciwgrzybiczych, przycinanie paznokci na krótko i prosto, a także dezynfekcję narzędzi do manicure i pedicure. Obuwie powinno być wykonane z materiałów przepuszczających powietrze, zmieniane co najmniej co drugi dzień, a skarpety – wykonane z włókien syntetycznych odprowadzających wilgoć. W miejscach publicznych, takich jak baseny czy siłownie, należy nosić klapki, unikać chodzenia boso oraz nieudostępniać osobistych przedmiotów. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z cukrzycą, obniżoną odpornością oraz osoby aktywne fizycznie, które wymagają bardziej rygorystycznych zasad profilaktyki i regularnych kontroli stanu paznokci.
grupa ryzyka, grzybica paznokci, grzybica stóp, infekcja grzybicza, infekcja grzybicza paznokci, infekcja grzybicza skóry, krem przeciwgrzybiczny, maść przeciwgrzybicza, miejscowy preparat przeciwgrzybiczny, nawracająca infekcja, nawrót infekcji, osłabiona odporność, pacjent wysokiego ryzyka, profilaktyka farmakologiczna, profilaktyka przeciwgrzybicza, proszek przeciwgrzybiczny, puder przeciwgrzybiczny, środek przeciwgrzybiczny, sterylizacja, tinea pedis, uraz paznokcia, wkładka antybakteryjna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Terbinafina Ziaja 10 mg/g
Krem Terbinafina Ziaja zawiera 10 mg/g chlorowodorku terbinafiny i jest wskazany do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry wywołanych głównie przez dermatofity z rodzaju Trichophyton (m.in. T. rubrum, T. mentagrophytes), Microsporum canis oraz Epidermophyton floccosum. Wskazania obejmują grzybicę stóp (tinea pedis), podeszwową stóp (tinea pedis typu mockasynowego), fałdów skórnych (tinea cruris) oraz skóry gładkiej (tinea corporis). Ponadto preparat jest skuteczny w leczeniu zakażeń drożdżakowych skóry wywołanych przez Candida albicans, szczególnie w fałdach skórnych, oraz w terapii łupieżu pstrego (pityriasis versicolor) spowodowanego przez Pityrosporum orbiculare (Malassezia furfur). Prawidłowe rozpoznanie etiologii zakażenia oraz lokalizacja zmian są kluczowe dla skuteczności terapii.
Candida, Candida albicans, chlorowodorek terbinafiny, dermatofit, Epidermophyton floccosum, grzybica dermatofitowa, grzybica fałdów skórnych, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica podeszwowa stóp, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, grzybica tułowia, infekcja drożdżakowa, infekcja drożdżakowa skóry, infekcja grzybicza skóry, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia furfur, Microsporum canis, patogen dermatofitowy, pityriasis versicolor, pityrosporum orbiculare, terbinafina, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Trichophyton, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, Trichophyton verrucosum, Trichophyton violaceum, zakażenie dermatofitowe, zakażenie drożdżakowe skóry, zakażenie grzybicze, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Canespor 10 mg/g
Canespor w postaci kremu zawiera bifonazol w stężeniu 10 mg/g i jest stosowany raz na dobę, najlepiej wieczorem, co zapewnia optymalny czas kontaktu substancji czynnej ze zmianami skórnymi. Długość terapii zależy od rodzaju zakażenia grzybiczego: grzybice stóp (Tinea pedis) wymagają 3 tygodni leczenia, grzybice tułowia, dłoni i fałdów skórnych 2-3 tygodni, łupież pstry i rumieniowaty po 2 tygodnie, a kandydoza powierzchowna skóry 2-4 tygodnie. Aplikacja polega na naniesieniu cienkiej warstwy kremu na zmienioną chorobowo skórę, delikatnym wmasowaniu i stosowaniu niewielkiej ilości (wielkości opuszka palca na powierzchnię odpowiadającą dłoni pacjenta).
bifonazol, Canespor, grzybica dłoni, grzybica fałdów skórnych, grzybica międzypalcowa, grzybica stóp, grzybica tułowia, kandydoza powierzchowna skóry, lek przeciwgrzybiczy, łupież pstry, łupież rumieniowaty, nawrót zakażenia grzybiczego, pacjent pediatryczny, skóra zmieniona chorobowo, tinea corporis, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, tinea pedum interdigitalis, zakażenie grzybicze - Leksykon chorób i schorzeń
Wyprysk dyshidrotyczny – Etiologia i przyczyny
Wyprysk dyshidrotyczny (pompholyx) to przewlekła dermatoza charakteryzująca się pęcherzykowatymi zmianami na dłoniach i stopach, o nie do końca poznanej, wieloczynnikowej etiologii. Choroba wykazuje silne powiązania genetyczne, w tym dziedziczenie autosomalne dominujące z lokusem na chromosomie 18, oraz częste współwystępowanie z atopowym zapaleniem skóry (około 50% przypadków). Czynniki wyzwalające obejmują kontakt z metalami takimi jak nikiel, kobalt (zalecana dieta niskokobaltowa z limitem spożycia około 12 μg/dzień) i chrom, alergiczne i drażniące kontaktowe zapalenie skóry (w tym alergeny kosmetyczne i detergenty), infekcje grzybicze (np. tinea pedis) oraz warunki środowiskowe, takie jak wysoka wilgotność, promieniowanie UVA i ekstremalne temperatury. Nadmierna potliwość i częsty kontakt z wodą również zaostrzają objawy, podobnie jak stres psychologiczny, który moduluje odpowiedź immunologiczną.
antykoncepcja hormonalna, atopia, AZS, immunoglobuliny dożylne, immunoterapia nowotworowa, katar sienny, kontaktowe zapalenie skóry, mutacja filagryny, nadmierna potliwość, pęcherzyki wypełnione płynem, pompholyx, promieniowanie UVA, tinea pedis, układ dopełniacza, wyprysk dyshidrotyczny, zakażenie bakteryjne skóry, zespół rekonstytucji immunologicznej - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica pachwinowa – Patofizjologia i mechanizm
Grzybica pachwinowa (tinea cruris) to zakażenie dermatofitami, głównie Trichophyton rubrum, Epidermophyton floccosum oraz rzadziej Microsporum, atakujące zrogowaciałe struktury skóry w okolicach pachwin, krocza i okolic okołoodbytniczych. Patogeneza opiera się na enzymatycznym trawieniu keratyny przez proteinazy grzybów oraz odpowiedzi immunologicznej gospodarza, co ogranicza głębszą inwazję. Czynniki predysponujące to ciepłe, wilgotne środowisko, tarcie, otyłość, cukrzyca, osłabienie odporności oraz kontakty sportowe i korzystanie z publicznych pryszniców. Zakażenie może rozprzestrzeniać się autoinfekcją ze stóp (tinea pedis) lub paznokci (tinea unguium) oraz przez kontakt bezpośredni, odzież, ręczniki i powierzchnie skażone dermatofitami. Klinicznie obserwuje się dobrze odgraniczoną, łuszczącą się wysypkę z pierścieniowatym obrysem, świąd i pieczenie, a obraz może być ostry (wilgotny, wysiękowy) lub przewlekły (łuszczący się z uniesionym brzegiem). Diagnostyka opiera się na badaniu mikroskopowym preparatu KOH i hodowli grzybów, z różnicowaniem względem kandydozy, erytrazmy i innych dermatoz.
azole przeciwgrzybicze, dermatofity, ekonazol, Epidermophyton floccosum, erytrazma, flukonazol, grzybica pachwinowa, itrakonazol, kandydoza, ketokonazol, klotrimazol, łupież pstry, mikonazol, naftifina, oksykonazol, sulkonazol, synteza ergosterolu, tarcie skóry, terbinafina, tinea cruris, tinea pedis, tinea unguium, tolnaftat, Trichophyton indotineae, Trichophyton interdigitale, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, Trichophyton verrucosum, wyprzenie, zakażenie grzybicze, zapalenie mieszków włosowych, zeskrobiny skórne - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lamisilatt 10 mg/g
Lamisilatt w postaci kremu zawiera 10 mg chlorowodorku terbinafiny na gram preparatu i jest wskazany do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry wywołanych przez dermatofity, takie jak Trichophyton (T. rubrum, T. mentagrophytes, T. verrucosum, T. violaceum), Microsporum canis oraz Epidermophyton floccosum. Kliniczne wskazania obejmują grzybicę stóp (tinea pedis) w postaci międzypalcowej, grzybicę podeszwową (mokasynową), grzybicę fałdów skórnych (tinea cruris) oraz grzybicę skóry gładkiej (tinea corporis). Preparat jest również skuteczny w leczeniu drożdżakowych zakażeń skóry wywołanych przez Candida albicans, w tym wyprzeń drożdżakowych, drożdżycy wałów paznokciowych i przestrzeni międzypalcowych, a także w terapii łupieżu pstrego (pityriasis versicolor) spowodowanego przez Pityrosporum orbiculare (Malassezia furfur).
chlorowodorek terbinafiny, dermatofit, drożdżyca wałów paznokciowych, grzybica fałdów skórnych, grzybica mokasynowa, grzybica owłosionej skóry głowy, grzybica pachwin, grzybica podeszwowa stóp, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, infekcja drożdżakowa skóry, kandydoza skórna, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia furfur, pityriasis versicolor, terapia ogólnoustrojowa, terapia przeciwgrzybicza, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Clotrimazolum Promedo 10 mg/g
Clotrimazolum Promedo w formie kremu o stężeniu 10 mg/g klotrymazolu jest wskazany do leczenia szerokiego spektrum grzybic skóry i błon śluzowych zewnętrznych narządów płciowych. Preparat wykazuje skuteczność wobec dermatofitów (zwłaszcza Trichophyton spp.), drożdżaków (Candida spp.) oraz grzybów pleśniowych, co czyni go odpowiednim w terapii grzybic skóry, takich jak tinea pedis, tinea manus, pityriasis versicolor, a także kandydoz sromu, pochwy oraz balanitis. Krem jest szczególnie zalecany w przypadku zmian suchych, z niewielkim sączeniem lub na obszarach owłosionych. W składzie kremu znajduje się 10 mg klotrymazolu, 100 mg alkoholu cetostearylowego oraz 10 mg alkoholu benzylowego na gram preparatu, co należy uwzględnić u pacjentów z nadwrażliwością na te substancje pomocnicze.
alkohol benzylowy, alkohol cetostearylowy, błona śluzowa narządów płciowych, Candida, Candida albicans, Candida balanitis, Candida vulvitis, dermatofit, drożdżak, drożdżakowe zapalenie pochwy, drożdżakowe zapalenie żołędzi, grzyb pleśniowy, grzybica dłoni, grzybica skóry, grzybica stóp, infekcja grzybicza, kandydoza narządów płciowych, kandydoza sromu, klotrymazol, łupież pstry, Malassezia, Malassezia furfur, patogen grzybiczny, pityriasis versicolor, tinea manus, tinea pedis, Trichophyton, zakażenie dermatofitowe, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Pevazol 10 mg/g
Pevazol w postaci kremu o stężeniu 10 mg/g ekonazolu azotanu jest wskazany do miejscowego leczenia szerokiego spektrum zakażeń grzybiczych skóry, w tym dermatofitoz (Trichophyton, Microsporum, Epidermophyton), kandydoz (Candida spp.), łupieżu pstrego (Malassezia furfur) oraz grzybiczego zapalenia ucha zewnętrznego. Preparat wykazuje skuteczność także w zakażeniach mieszanych, gdzie infekcji grzybiczej towarzyszy nadkażenie bakteryjne, zwłaszcza bakteriami Gram-dodatnimi, co pozwala na zastosowanie Pevazolu bez konieczności dodatkowej antybiotykoterapii. Monoterapia miejscowa jest zwykle wystarczająca w leczeniu grzybic stóp, rąk, pachwin oraz owłosionej skóry głowy, natomiast w przypadku rozległych kandydoz może być konieczne leczenie ogólne.
bakterie Gram-dodatnie, dermatofitoza, dermatofity, drożdżaki, drożdżyca paznokci, działanie przeciwgrzybicze, ekonazol azotan, Epidermophyton, grzybica pachwin, grzybica paznokci, grzybica rąk, grzybica skóry głowy, grzybica stóp, grzybicze zapalenie ucha, grzyby pleśniowe, kandydoza, lek przeciwgrzybiczny, łupież pstry, Malassezia furfur, Microsporum, onychomykoza, pityriasis versicolor, terapia przeciwgrzybicza, terapia skojarzona, tinea capitis, tinea cruris, tinea manum, tinea pedis, Trichophyton, zakażenie grzybicze skóry, zakażenie mieszane - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Myconafine 1% 10 mg/g (1%)
Myconafine 1% to krem zawierający 10 mg terbinafiny chlorowodorku na gram preparatu, wskazany do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry wywołanych przez dermatofity (Trichophyton spp., Microsporum canis, Epidermophyton floccosum), drożdżaki z rodzaju Candida (w tym Candida albicans) oraz Malassezia furfur (łupież pstry). Preparat jest skuteczny w leczeniu grzybicy stóp (tinea pedis), grzybicy podeszwowej (mokasynowej), grzybicy fałdów skórnych (tinea cruris), grzybicy skóry gładkiej (tinea corporis), kandydoz skórnych oraz łupieżu pstrego. Przed zastosowaniem zaleca się potwierdzenie etiologii mikologicznym badaniem oraz ocenę rozległości zmian, a także wykluczenie nadwrażliwości na terbinafinę i substancje pomocnicze, takie jak alkohol cetylowy i stearylowy, które mogą wywołać reakcje alergiczne.
alkohol cetylowy, alkohol stearylowy, badanie mikologiczne, Candida, Candida albicans, dermatofit, Epidermophyton floccosum, grzybica fałdów skórnych, grzybica mokasynowa, grzybica podeszwowa stóp, grzybica skóry gładkiej, grzybica stóp, kandydoza skórna, łupież pstry, Malassezia furfur, Microsporum canis, pityriasis versicolor, pityrosporum orbiculare, substancja pomocnicza, terbinafina chlorowodorek, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, zakażenie drożdżakowe, zakażenie grzybicze skóry - Leksykon chorób i schorzeń
Grzybica paznokci – Patofizjologia i mechanizm
Grzybica paznokci (onychomycosis) jest powszechną infekcją grzybiczą, dotykającą około 10% populacji, najczęściej wywoływaną przez dermatofity, zwłaszcza Trichophyton rubrum, który odpowiada za około 90% przypadków grzybicy paznokci stóp i 50% paznokci rąk. Inne patogeny to Candida albicans (około 2% przypadków) oraz pleśnie niedermofitowe. Infekcja rozwija się poprzez adhezję i penetrację zarodników grzybów do płytki paznokciowej, gdzie enzymy keratynolityczne rozkładają keratynę, prowadząc do proliferacji grzybów i uszkodzenia struktury paznokcia. Proces ten jest wspomagany przez czynniki ryzyka takie jak wilgoć, mikrotraumy, osłabiony układ odpornościowy, cukrzyca, zaburzenia krążenia oraz starzenie się. Grzybica paznokci charakteryzuje się przewlekłością i wysokim wskaźnikiem nawrotów (40-70%), co wynika m.in. z tworzenia biofilmu i obecności artrkonidiów o zwiększonej oporności na leczenie. Patogeny te wykazują zdolność do hamowania odpowiedzi immunologicznej gospodarza, co utrudnia eliminację infekcji.
artrokonidia, biofilm, Candida albicans, cellulitis, choroba tętnic obwodowych, dermatofity, dermatofytoma, drożdżaki, egzema, Epidermophyton floccosum, grzybica paznokci, grzybica stóp, łuszczyca, onychomycosis, paronychia, proteazy keratynolityczne, terapia fotodynamiczna, terapia laserowa, tinea pedis, Trichophyton mentagrophytes, Trichophyton rubrum, zapalenie szpiku, zapalenie tkanki podskórnej - Leksykon substancji czynnych
Bifonazol – Dawkowanie i sposób podawania
Bifonazol jest miejscowym środkiem przeciwgrzybiczym stosowanym w formie kremu lub aerozolu, z dawkowaniem raz na dobę, najlepiej wieczorem. Preparat należy aplikować cienką warstwą na zmienioną chorobowo skórę, delikatnie wmasowując, przy czym niewielka ilość (wielkości dłoni) wystarcza do pokrycia obszaru. Czas terapii zależy od jednostki chorobowej: grzybice stóp (Tinea pedis) – 3 tygodnie, grzybica tułowia, dłoni i fałdów – 2-3 tygodnie, łupież pstry i rumieniowaty – 2 tygodnie, kandydoza powierzchowna skóry – 2-4 tygodnie. U dzieci od 1 miesiąca do 18 lat bifonazol stosuje się ostrożnie, a u niemowląt (28 dni do 23 miesięcy) wyłącznie pod kontrolą lekarza. Brak danych dotyczących noworodków.
bifonazol, Canespor Onychoset, dystrofia paznokci, grzybica dłoni, grzybica fałdów skórnych, grzybica międzypalcowa, grzybica paznokci, grzybica stóp, grzybica tułowia, kandydoza powierzchowna skóry, łupież pstry, łupież rumieniowaty, mocznik, onycholiza, substancja przeciwgrzybicza, terapia przeciwgrzybicza, tinea corporis, tinea inguinalis, tinea manuum, tinea pedis, tinea pedum interdigitalis, zakażenie grzybicze, zakażony paznokieć - Leksykon substancji czynnych
Terbinafina – Właściwości farmakodynamiczne
Terbinafina, będąca alliloaminą, wykazuje szerokie spektrum działania przeciwgrzybiczego, głównie poprzez selektywne hamowanie enzymu epoksydazy skwalenowej, co prowadzi do deficytu ergosterolu i kumulacji skwalenu w komórkach grzybów, skutkując ich śmiercią. Mechanizm ten nie wiąże się z układem cytochromu P450, co przekłada się na korzystny profil bezpieczeństwa i minimalizuje ryzyko interakcji lekowych. Terbinafina jest skuteczna zwłaszcza wobec dermatofitów (Trichophyton spp., Microsporum canis, Epidermophyton floccosum) z minimalnymi stężeniami hamującymi (MIC) w zakresie 0,0001–0,15 µg/ml, a także wykazuje aktywność wobec drożdżaków (Candida spp., Malassezia) oraz pleśni i grzybów dimorficznych. Po podaniu doustnym kumuluje się w skórze, włosach i paznokciach, utrzymując stężenia grzybobójcze przez 15-20 dni po zakończeniu terapii, co umożliwia krótsze schematy leczenia.
alliloamina, Alternaria, Aspergillus, biosynteza ergosterolu, błona komórkowa grzyba, Candida, Cryptococcus neoformans, cytochrom P450, dermatofit, drożdżak, działanie grzybobójcze, działanie grzybostatyczne, działanie przeciwgrzybicze, Epidermophyton floccosum, epoksydaza skwalenowa, Fusarium, grzyb dimorficzny, grzybica owłosionej skóry głowy, kandydoza skórna, Malassezia, Microsporum, minimalne stężenie hamujące, onychomykoza, oporność krzyżowa, oporność na leki przeciwgrzybicze, skwalen, Sporothrix, tinea corporis, tinea cruris, tinea pedis, Trichophyton