Właściwości farmakodynamiczne
Mykodermina (30 mg + 100 mg)/g
Mykodermina to puder leczniczy zawierający 30 mg monoetanoloamidu kwasu undecylenowego oraz 100 mg undecylenianu cynku w 1 g preparatu, klasyfikowany jako lek przeciwgrzybiczy do stosowania miejscowego (kod ATC: D01AE). Preparat jest wskazany do leczenia powierzchniowych grzybic skóry, takich jak tinea pedis, tinea inguinalis, tinea cutis glabrae, tinea faciei oraz tinea manuum. Monoetanoloamid kwasu undecylenowego i undecylenian cynku wykazują działanie grzybostatyczne i w wyższych stężeniach grzybobójcze, szczególnie wobec Epidermophyton floccosum, Trichophyton spp. oraz Microsporum audouini, a także słabsze działanie wobec drożdżaków Candida spp. Preparat w formie pudru jest dedykowany do leczenia powierzchniowego, co jest zgodne z hierarchią skuteczności penetracji substancji czynnych przez skórę (pudry < okłady < papki < pasty < oleje < maści).
Właściwości farmakodynamiczne Mykoderminy
Produkt leczniczy Mykodermina, puder leczniczy o zawartości 30 mg monoetanoloamidu kwasu undecylenowego i 100 mg cynku undecylenianu w 1 g, należy do grupy farmakoterapeutycznej: inne leki przeciwgrzybicze do stosowania miejscowego (kod ATC: D01AE). Stanowi preparat o typowo powierzchniowym działaniu, przeznaczony do miejscowego leczenia zakażeń grzybiczych skóry.1
Patogeneza grzybic powierzchniowych
Grzybice powierzchniowe to zakażenia występujące w zewnętrznych warstwach skóry, paznokciach, włosach oraz błonach śluzowych. Główne czynniki etiologiczne tych infekcji stanowią grzyby z rodzaju Trichophyton, Microsporium i Epidermophyton, a także grzyby drożdżakopodobne.2
Wskazania do stosowania preparatu
Mykodermina znajduje zastosowanie w miejscowym leczeniu następujących postaci grzybic:3
- Grzybica stóp (tinea pedis)
- Grzybica pachwin (tinea inguinalis)
- Grzybica skóry gładkiej (tinea cutis glabrae)
- Grzybica twarzy (tinea faciei)
- Grzybica rąk (tinea manuum)
Należy podkreślić, że skuteczność miejscowego wnikania substancji czynnych do głębszych warstw skóry wzrasta w zależności od postaci farmaceutycznej w następującej kolejności: pudry, okłady, papki, pasty, oleje, maście. Mykodermina w postaci pudru przeznaczona jest do leczenia powierzchniowego.4
Mechanizm działania substancji czynnych
Kwas undecylenowy i jego pochodne
Monoetanoloamid kwasu undecylenowego oraz undecylenian cynku wykazują działanie grzybostatyczne, a w wysokich stężeniach – grzybobójcze. Ich aktywność przeciwgrzybicza obejmuje zarówno grzybnię, jak i zarodniki, szczególnie w przypadku:5
- Epidermophyton floccosum
- Trichophyton spp.
- Microsporum audouini
Substancje te wykazują także działanie na drożdżaki Candida spp., jednak o znacznie mniejszej sile. Dodatkowo posiadają słabe właściwości bakteriobójcze.6
Molekularny mechanizm działania
Dokładny mechanizm działania kwasu undecylenowego i jego pochodnych nie został w pełni poznany, jednak przypuszcza się, że substancje te wpływają na hamowanie proliferacji komórek grzybów. Postulowane mechanizmy obejmują:7
- Hamowanie przekształcania komórek drożdżaków w strzępki grzybni
- Zakłócanie biosyntezy kwasów tłuszczowych w komórkach grzybów
- Modyfikacja pH cytoplazmy komórek patogenów
Warto podkreślić, że monoetanoloamid kwasu undecylenowego charakteryzuje się silniejszym działaniem przeciwgrzybiczym niż sam kwas undecylenowy.8
Aktywność mikrobiologiczna substancji czynnych
Aktywność monoetanoloamidu kwasu undecylenowego
Badania in vitro potwierdziły spektrum przeciwgrzybiczej i przeciwbakteryjnej aktywności monoetanoloamidu kwasu undecylenowego wobec różnych drobnoustrojów:9
| Drobnoustrój | Działanie grzybostatyczne/bakteriostatyczne | Działanie grzybobójcze/bakteriobójcze |
|---|---|---|
| Microsporum gypseum | 200 μg/ml (0,02%) | 500 μg/ml (0,05%) |
| Trichophyton mentagrophytes | 200 μg/ml (0,0002%) | 100 μg/ml (0,01%) |
| Pitysporan ovale (wywołujący łupież pstry) | – | 200 μg/ml (0,02%) |
| Candida albicans | 200 μg/ml (0,02%) | 1000 μg/ml (0,1%) |
| Bakterie Gram-dodatnie | 1:5000 (0,02%) | 1:2000 (0,05%) |
| Bakterie Gram-ujemne | 1:2000 (0,05%) | 1:1000 (0,01%) |
Właściwości undecylenianu cynku
Undecylenian cynku działa podobnie jak kwas undecylenowy na grzyby i ich zarodniki. Dodatkowo wykazuje działanie ściągające na skórę, hamując stan zapalny i łagodząc podrażnienia. Warto zaznaczyć, że w stałych postaciach farmaceutycznych, takich jak pudry, stosuje się undecylenian cynku zamiast kwasu undecylenowego ze względu na niską temperaturę topnienia tego ostatniego.10
Znaczenie substancji pomocniczych
Talk, będący substancją pomocniczą w preparacie Mykodermina, pełni ważną funkcję w mechanizmie działania produktu. Poprzez pochłanianie wilgoci wspomaga hamowanie rozwoju grzybów, co ma istotne znaczenie w terapii zakażeń grzybiczych.11
Ze względu na opisane właściwości, Mykodermina w postaci pudru leczniczego jest szczególnie zalecana w zakażeniach grzybiczych przebiegających z wysiękami.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania