erytrodermia
Erytrodermia (inaczej dermatitis exfoliativa, erytrodermia złuszczająca) to poważny, uogólniony stan skórny charakteryzujący się zaczerwienieniem i złuszczaniem obejmującym ponad 90% powierzchni skóry. Jest to rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu schorzenie, które może być zarówno idiopatyczne, jak i wtórne do innych dermatoz, reakcji polekowych, chorób układowych czy nowotworów.
Klinicznie objawia się uogólnionym rumieniem, złuszczaniem, świądem i często towarzyszy jej gorączka. Zaburzenia termoregulacji oraz utrata płynów i białek przez uszkodzoną barierę skórną mogą prowadzić do niewydolności sercowo-naczyniowej, hipotermii, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Powikłania obejmują również zwiększone ryzyko infekcji, zaburzenia hemodynamiczne i zespół przesiąkania kapilarnego.
W diagnostyce erytrodermii kluczowa jest identyfikacja choroby podstawowej. Badania obejmują szczegółowy wywiad (zwłaszcza dotyczący przyjmowanych leków), badania laboratoryjne, biopsję skóry oraz w niektórych przypadkach badania obrazowe w poszukiwaniu ewentualnego procesu nowotworowego. Leczenie polega na intensywnej opiece ogólnej (nawodnienie, korekcja zaburzeń elektrolitowych, kontrola temperatury ciała), miejscowej terapii emolientami i kortykosteroidami oraz leczeniu choroby podstawowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Aderolio 1 mg
Ewerolimus, aktywny składnik leku Aderolio, jest inhibitorem mTOR stosowanym w immunosupresji po przeszczepieniach narządów, w skojarzeniu z inhibitorami kalcyneuryny i kortykosteroidami. Analiza danych z badań klinicznych obejmujących 2497 pacjentów po przeszczepieniu nerki, 1531 po przeszczepieniu serca oraz 719 po przeszczepieniu wątroby wykazała, że najczęstsze działania niepożądane to zakażenia, niedokrwistość, hiperlipidemia, cukrzyca de novo, bezsenność, ból głowy, nadciśnienie tętnicze, kaszel, zaparcia, nudności, obrzęki obwodowe oraz zaburzenia gojenia ran. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko śródmiąższowej choroby płuc, nowotworów złośliwych (3,1% pacjentów, w tym 1,0% nowotwory skóry i 0,6% chłoniaki) oraz potencjalne zaburzenia spermatogenezy, w tym odwracalną azoospermię i oligospermię. Wzrost stężenia kreatyniny w surowicy obserwowano częściej przy stosowaniu pełnej dawki cyklosporyny, a redukcja dawki CNI zmniejszała częstość działań niepożądanych.
azoospermia, bezsenność, białkomocz, biegunka, ból głowy, cukrzyca de novo, erytrodermia, glikokortykosteroid, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor mTOR, kompleks immunologiczny, kortykosteroid, kreatynina w surowicy, leczenie immunosupresyjne, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, małopłytkowość, martwica cewek nerkowych, nadciśnienie tętnicze, niedobór żelaza, niedokrwistość, obrzęk limfatyczny, oligospermia, posocznica, proteinoza pęcherzyków płucnych, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie płuc, wstrząs septyczny, wysięk opłucnowy, zaburzenie gojenia, zakażenie, zakażenie rany, zakrzepica żylna, zapalenie wątroby - Leksykon leków
Działania niepożądane – Captopril Polfarmex 12,5 mg
Kaptopryl, jako inhibitor ACE, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najpoważniejsze to zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia, agranulocytoza, pancytopenia (zwłaszcza u pacjentów z niewydolnością nerek), anemia aplastyczna i hemolityczna oraz trombocytopenia. Rzadko obserwuje się także eozynofilię i choroby autoimmunologiczne potwierdzone pozytywnym testem ANA. Do innych istotnych działań należą hiperkaliemia i hipoglikemia (bardzo rzadko), zaburzenia snu (często), dezorientacja i depresja (bardzo rzadko), a także objawy ze strony układu nerwowego, takie jak zaburzenia smaku, zawroty głowy, senność, bóle głowy i parestezje. W zakresie układu sercowo-naczyniowego mogą wystąpić tachykardia, dławica piersiowa, palpitacje, niedociśnienie, a bardzo rzadko zatrzymanie akcji serca i wstrząs sercowy. Często zgłaszany jest suchy kaszel i duszność, a bardzo rzadko skurcz oskrzeli i alergiczne zapalenie płuc.
aftowe owrzodzenie, agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, anemia aplastyczna, anemia hemolityczna, białkomocz, choroba autoimmunologiczna, dławica piersiowa, duszność, enzym wątrobowy, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hematokryt, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor ACE, neutropenia, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, palpitacje, pancytopenia, parestezje, pemfigoid, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, tachyarytmia, tachykardia, trombocytopenia, uczulenie na światło, udar mózgu, wielomocz, wrzód trawienny, zaburzenia smaku, zaburzenie funkcji nerek, zapalenie języka, zapalenie śluzówki nosa, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zespół nerczycowy, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aderolio 0,75 mg
Ewerolimus, substancja czynna leku Aderolio, stosowany w immunosupresji po przeszczepach narządów, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych potwierdzony w badaniach klinicznych z udziałem 4737 pacjentów (2497 po przeszczepie nerki, 1531 po przeszczepie serca, 719 po przeszczepie wątroby). Najczęstsze działania niepożądane to zakażenia (≥1/10), niedokrwistość (≥1/10), hiperlipidemia (≥1/10), nowo rozpoznana cukrzyca (≥1/10), bezsenność (≥1/10), ból głowy (≥1/10), nadciśnienie tętnicze (≥1/10), kaszel (≥1/10), zaparcia, nudności, obrzęki obwodowe (≥1/10) oraz zaburzenia gojenia ran, w tym wysięk opłucnowy i osierdziowy (≥1/10). Profil działań niepożądanych zależy od schematu immunosupresji, zwłaszcza dawki cyklosporyny, gdzie pełna dawka wiąże się z częstszym wzrostem kreatyniny. Istotne są także rzadkie, ale poważne działania, takie jak śródmiąższowa choroba płuc (≥1/1000 do <1/100), nowotwory złośliwe (3,1% pacjentów, w tym 1,0% nowotwory skóry i 0,6% chłoniaki) oraz zaburzenia płodności u mężczyzn (odwracalna azoospermia i oligospermia). Po wprowadzeniu do obrotu zgłoszono dodatkowe działania o nieznanej częstości, m.in. niedobór żelaza, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, proteinozę pęcherzyków płucnych i erytrodermię.
azoospermia, białkomocz, chłoniak, cukrzyca, cyklosporyna, duszność, erytrodermia, ewerolimus, glikokortykosteroid, hipercholesterolemia, hiperlipidemia, hipertriglicerydemia, hipokaliemia, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor mTOR, kortykosteroid, kreatynina w surowicy, leczenie immunosupresyjne, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, leukopenia, martwica kanalików nerkowych, mikroemulsja, nadciśnienie tętnicze, niedobór żelaza, niedokrwistość, nowotwór złośliwy, obrzęk limfatyczny, oligospermia, posocznica, proteinoza pęcherzyków płucnych, rapamycyna, spermatogeneza, śródmiąższowa choroba płuc, śródmiąższowe zapalenie płuc, takrolimus, trombocytopenia, wysięk opłucnowy, wysięk osierdziowy, zaburzenie limfoproliferacyjne, zakażenie, zakażenie oportunistyczne, zakrzepica żylna, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zwłóknienie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Enarenal 20 mg
Enarenal, zawierający enalapryl maleinian, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca. Profil bezpieczeństwa leku obejmuje działania niepożądane o różnej częstości występowania, od bardzo częstych (≥1/10) do bardzo rzadkich (<1/10 000). Do najczęstszych należą kaszel (bardzo często), nieostre widzenie i zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (bardzo często), nudności (bardzo często), osłabienie (bardzo często) oraz bóle głowy i depresja (często). Istotne są również zaburzenia elektrolitowe, takie jak hiperkaliemia i zwiększenie stężenia kreatyniny (często), a także hiponatremia (niezbyt często). Rzadziej obserwuje się poważne powikłania hematologiczne (np. agranulocytoza, pancytopenia), zaburzenia wątroby (niewydolność, zapalenie), reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka) oraz obrzęk naczynioruchowy, który może zagrażać życiu.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, białkomocz, ból głowy, depresja, enalaprylu maleinian, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, kaszel, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, niedrożność jelit, nieostre widzenie, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nudności, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, rumień wielopostaciowy, SIADH, skąpomocz, skurcz oskrzeli, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zahamowanie szpiku kostnego, zapalenie błon surowiczych, zapalenie naczyń, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Galpent 100 mg
Pentaerytrytylu tetraazotan, stosowany w dawce 100 mg (preparat Galpent), wykazuje działania niepożądane charakterystyczne dla azotanów organicznych, których częstość i nasilenie zależą od dawki, indywidualnej wrażliwości pacjenta oraz terapii towarzyszącej. Najczęściej obserwowane działania to bóle głowy (4,9%-25% pacjentów), zwykle o niewielkim nasileniu, oraz zawroty głowy (0,8%-7%). Hipotonia ortostatyczna występuje u 0,8%-2,3% pacjentów, manifestując się nagłym spadkiem ciśnienia tętniczego po zmianie pozycji z leżącej na stojącą. Rzadziej pojawiają się nudności, wymioty, bóle brzucha, odruchowa tachykardia, a bardzo rzadko epizody niedociśnienia tętniczego z odruchową bradykardią, zwłaszcza u osób wrażliwych, pod wpływem alkoholu lub stosujących leki rozszerzające naczynia. Methemoglobinemia notowana jest wyłącznie po dożylnym podaniu azotanów.
azotan organiczny, ból brzucha, ból głowy, bradykardia odruchowa, ciśnienie śródgałkowe, erytrodermia, hipotonia ortostatyczna, lek rozszerzający naczynia, methemoglobinemia, nadciśnienie śródczaszkowe, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie tętnicze, nitrogliceryna, nudność, obniżenie ciśnienia tętniczego, osłabienie, pentaerytrytylu tetraazotan, reakcja alergiczna skórna, tachykardia odruchowa, trądzik różowaty, wymioty, zaczerwienienie skóry twarzy, zawrót głowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Captopril Polfarmex 50 mg
W artykule szczegółowo omówiono profil działań niepożądanych leku Captopril Polfarmex w dawkach 12,5 mg, 25 mg oraz 50 mg, stosowanego głównie w terapii nadciśnienia tętniczego. Do najpoważniejszych, choć bardzo rzadkich powikłań należą zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia i agranulocytoza, szczególnie u pacjentów z dysfunkcją nerek, wymagające natychmiastowego przerwania terapii. Inne rzadkie zaburzenia obejmują pancytopenię, różne typy anemii (aplastyczna, hemolityczna), trombocytopenię oraz indukcję chorób autoimmunologicznych z pozytywnym testem ANA. W zakresie metabolizmu obserwuje się hiperkaliemię i hipoglikemię, które, mimo niskiej częstości, stanowią istotne zagrożenie i wymagają monitorowania parametrów biochemicznych. Często występują zaburzenia snu, dysgeuzja oraz zawroty głowy, natomiast rzadko pojawiają się incydenty naczyniowo-mózgowe, tachykardia, tachyarytmia oraz poważne reakcje skórne, w tym obrzęk naczynioruchowy i zespół Stevensa-Johnsona.
aftowe owrzodzenie, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, anemia, anoreksja, białkomocz, biegunka, bilirubina, ból brzucha, ból klatki piersiowej, ból mięśniowy, ból stawowy, choroba autoimmunologiczna, depresja, dezorientacja, dławica piersiowa, duszność, dysfunkcja nerek, dysgeuzja, enzym wątrobowy, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, fotouczulenie, ginekomastia, gorączka, hematokryt, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, leukocyt, łysienie, mdłości, nadciśnienie tętnicze, neutropenia i agranulocytoza, niedobór hemoglobiny, niedociśnienie, niewyraźne widzenie, obrzęk naczynioruchowy, palpitacje, pancytopenia, parestezje, pemfigoid, podwyższony poziom BUN, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, przeciwciała przeciwjądrowe, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, suchość w ustach, suchy kaszel, świąd, tachyarytmia, tachykardia, trombocyt, trombocytopenia, wielomocz, wrzód trawienny, wstrząs sercowy, wymioty, wysypka, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia funkcji nerek, zaburzenia snu, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie śluzówki nosa, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcia, zastój żółci, zatrzymanie akcji serca, zawroty głowy, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Temozolomide Fair-Med 20 mg
Temozolomid, stosowany głównie w terapii glejaków, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to nudności (43%), wymioty (36%), zaparcia, jadłowstręt, bóle głowy, zmęczenie, drgawki oraz wysypka. Ciężkie nudności i wymioty występują u około 4% pacjentów. Kluczowym aspektem bezpieczeństwa jest mielosupresja, w tym neutropenia i trombocytopenia stopnia 3 i 4, obserwowane odpowiednio u 8-19% i 14-19% pacjentów, co może prowadzić do hospitalizacji i przerwania leczenia. Mielosupresja nasila się między dniem 21 a 28 cyklu i ustępuje zwykle w ciągu 1-2 tygodni. U kobiet zaobserwowano wyższą częstość ciężkiej neutropenii (ANC < 0,5 x 10^9/l) i trombocytopenii (< 20 x 10^9/l) w porównaniu do mężczyzn, co wymaga szczególnej uwagi podczas monitorowania terapii.
afazja, białaczka szpikowa, cholestaza, erytrodermia, glejak, glejak wielopostaciowy, gorączka neutropeniczna, granulocyty obojętnochłonne, hiperbilirubinemia, hiperglikemia, jadłowstręt, lek cytotoksyczny, leukopenia, limfopenia, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, menorrhagia, mielosupresja, moczówka prosta, neutropenia i trombocytopenia, niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, pancytopenia, polekowa reakcja z eozynofilią, posocznica, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, rumień wielopostaciowy, śródmiąższowe zapalenie płuc, temozolomid, wybroczyny, zakażenie CMV, zakażenie oportunistyczne, zakrzepica żył głębokich, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc PCP, zator tętnicy płucnej, zespół Cushinga, zespół mielodysplastyczny, zespół Stevensa-Johnsona, zwłóknienie płuc - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Dexamethasone Krka 4 mg
Dexamethasone Krka, dostępny w dawkach 4 mg i 8 mg, jest glikokortykosteroidem o szerokim spektrum zastosowań klinicznych, obejmującym neurologię, pulmonologię, dermatologię, reumatologię, hematologię, choroby zakaźne, onkologię oraz terapię COVID-19. W neurologii stosowany jest w leczeniu obrzęku mózgu z potwierdzonym wzrostem ciśnienia wewnątrzczaszkowego, m.in. w przebiegu guzów mózgu, ropni oraz po interwencjach neurochirurgicznych. W pulmonologii wskazany jest w zaostrzeniach astmy oraz krupie, natomiast w dermatologii w ostrych, rozległych chorobach skóry takich jak erytrodermia i pęcherzyca zwykła. W chorobach autoimmunologicznych i reumatycznych, w tym w układowym toczniu rumieniowatym, guzkowym zapaleniu tętnic, reumatoidalnym zapaleniu stawów oraz młodzieńczym idiopatycznym zapaleniu stawów, Dexamethasone Krka pełni funkcję szybkiego opanowania stanu zapalnego. W hematologii jest stosowany w idiopatycznej plamicy małopłytkowej, a w chorobach zakaźnych – jako terapia wspomagająca w gruźliczym zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych, wyłącznie w połączeniu z terapią przeciwinfekcyjną. W COVID-19 lek jest wskazany u pacjentów ≥12 lat, o masie ciała ≥40 kg, wymagających tlenoterapii, celem modulacji nadmiernej odpowiedzi zapalnej (burzy cytokinowej).
burza cytokinowa, chłoniak nieziarniczy, choroba Hodgkina, choroba Stilla, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, COVID-19, cytostatyki, erytrodermia, glikokortykosteroid, gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, guz mózgu, guzkowe zapalenie tętnic, idiopatyczna plamica małopłytkowa, kortykosteroid doustny, krup, leczenie wymiotów, młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów, nietolerancja laktozy, obrzęk mózgu, opieka paliatywna, ostra białaczka limfoblastyczna, pęcherzyca zwykła, reumatoidalne zapalenie stawów, ropień mózgu, szpiczak mnogi, tlenoterapia, toczeń rumieniowaty układowy, tomografia komputerowa, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wymioty pooperacyjne, zaostrzenie astmy, zapalenie krtani, zapalenie naczyń, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Twinpros 0,5 mg + 0,4 mg
Lek Twinpros zawiera dutasteryd (0,5 mg) oraz tamsulosyny chlorowodorek (0,4 mg, odpowiadający 0,367 mg tamsulosyny) i jest stosowany w terapii łagodnego przerostu gruczołu krokowego (BPH). Dane z badania CombAT wskazują, że częstość działań niepożądanych związanych z leczeniem zmniejsza się z czasem: w terapii skojarzonej wynosiła 22% w pierwszym roku, spadając do 2% w czwartym roku. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą układu rozrodczego, zwłaszcza zaburzeń wytrysku, impotencji, zmniejszenia libido oraz zaburzeń piersi, które występują zarówno w monoterapii dutasterydem, jak i terapii skojarzonej. Inne często zgłaszane działania obejmują zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne, zaparcia, nudności, wysypkę oraz astenie. Działania niepożądane mogą utrzymywać się po zakończeniu terapii, a dutasteryd wiąże się z ryzykiem zwiększonego występowania raka gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości (Gleason 8-10) oraz rzadkich przypadków raka piersi u mężczyzn.
badanie REDUCE, biorównoważność, erytrodermia, impotencja, kardiomiopatia rozstrzeniowa, migotanie przedsionków, monoterapia dutasterydem, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, priapizm, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu piersiowego, reakcja alergiczna, rumień wielopostaciowy, skala Gleasona, tamsulosyny chlorowodorek, terapia skojarzona, wstrząs kardiogenny, wytrysk wsteczny, zaburzenia libido, zaburzenie wytrysku, zapalenie błony śluzowej nosa, zawroty głowy, zespół wiotkiej tęczówki - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Dermitopic
Dermitopic, zawierający takrolimus stosowany miejscowo, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na potencjalne ryzyko immunosupresji i zwiększonego wchłaniania u pacjentów z zaburzeniami bariery skórnej, takimi jak zespół Nethertona, rybia łuska blaszkowata, uogólniona erytrodermia, ropne zgorzelinowe zapalenie skóry oraz skórna postać choroby przeszczep przeciw gospodarzowi. Produkt nie jest zalecany u osób z wrodzonym lub nabytym upośledzeniem odporności oraz u pacjentów leczonych lekami immunosupresyjnymi. Podczas terapii należy unikać ekspozycji na promieniowanie UV (w tym solaria i PUVA), stosować ochronę przeciwsłoneczną oraz nie aplikować maści na podejrzane zmiany nowotworowe. U dzieci po 12 miesiącach leczenia zaleca się rozważenie przerwy w terapii w celu oceny stanu klinicznego. W badaniach klinicznych odnotowano powiększenie węzłów chłonnych u 0,8% pacjentów, które najczęściej ustępowało po leczeniu antybiotykami, jednak utrzymująca się limfadenopatia wymaga diagnostyki i monitorowania.
atopowe zapalenie skóry, choroba przeszczep przeciw gospodarzowi, erytrodermia, immunosupresja, inhibitor kalcyneuryny, limfadenopatia, mononukleoza zakaźna, niewydolność wątroby, opatrunek okluzyjny, opryszczka wargowa, opryszczka zwykła, powiększenie węzłów chłonnych, promieniowanie UV, PUVA, rybia łuska blaszkowata, takrolimus, wirus herpes simplex, wyprysk opryszczkowy, wysiew ospopodobny Kaposiego, zakażenie skóry, zapalenie mieszków włosowych, zespół Nethertona, zgorzelinowe zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Findarts Duo 0,5 mg + 0,4 mg
Findarts Duo to preparat zawierający 0,5 mg dutasterydu oraz 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku, stosowany w terapii łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH). Dane z badania CombAT, trwającego 4 lata, wskazują na zmniejszającą się częstość działań niepożądanych w czasie terapii: w terapii skojarzonej od 22% w pierwszym roku do 2% w czwartym roku, w monoterapii dutasterydem od 15% do 2%, a w monoterapii tamsulosyną od 13% do 2%. Najczęstszymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia układu rozrodczego, zwłaszcza zaburzenia ejakulacji, impotencja i zmniejszone libido, które przypisuje się głównie dutasterydowi i mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia. Inne często występujące działania to zawroty głowy, ból głowy, zapalenie błony śluzowej nosa, a także zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak niewydolność serca i palpitacje.
antagonista receptora alfa-1-adrenergicznego, badanie CombAT, dutasteryd, erytrodermia, kardiomiopatia rozstrzeniowa, łagodny rozrost gruczołu krokowego, łysienie, migotanie przedsionków, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, operacja usunięcia zaćmy, priapizm, rak gruczołu krokowego, rak gruczołu piersiowego, rumień wielopostaciowy, skala Gleasona, śródoperacyjny zespół wiotkiej tęczówki, tamsulosyny chlorowodorek, wstrząs kardiogenny, wytrysk wsteczny, zaburzenia wytrysku nasienia, zapalenie błony śluzowej nosa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon substancji czynnych
Flutykazon – Wskazania do stosowania
Flutykazon propionian jest silnym glikokortykosteroidem o szerokim spektrum zastosowań klinicznych, głównie w leczeniu astmy oskrzelowej, POChP oraz chorób alergicznych i zapalnych błony śluzowej nosa. W astmie stosowany jest w różnych dawkach i postaciach (wziewnej, nebulizacji), zależnie od nasilenia choroby: od 50-100 µg w łagodnej i umiarkowanej astmie do 250-500 µg w ciężkiej astmie, gdzie może umożliwić redukcję lub odstawienie doustnych steroidów. W POChP zalecane są wyższe dawki (np. 500 µg flutykazonu + 50 µg salmeterolu) u pacjentów z FEV1 <60% wartości należnej, powtarzającymi się zaostrzeniami i utrzymującymi się objawami mimo leczenia rozszerzającego oskrzela. Flutykazon w postaci donosowej (50 µg/dawkę) jest skuteczny w sezonowym i całorocznym alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa oraz w leczeniu polipów nosa (400 µg krople do nosa). Preparaty łączone z azelastyną są wskazane w umiarkowanym do ciężkiego nasileniu objawów, gdy monoterapia jest niewystarczająca.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, alergiczny wyprysk kontaktowy, astma ciężka, astma oskrzelowa, atopowe zapalenie skóry, azelastyny chlorowodorek, beta2-mimetyk, długodziałający beta2-mimetyk, erytrodermia, FEV1, flutykazon propionian, glikokortykosteroid, katar sienny, kortykoterapia ogólna, krótko działający beta2-mimetyk, lek przeciwhistaminowy, liszaj płaski, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, nebulizacja, POChP, polipy nosa, przewlekła astma oskrzelowa, przewlekła obturacyjna choroba płuc, salmeterol, sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, świerzbiączka guzkowa, świerzbiączka ograniczona, toczeń rumieniowaty, wyprysk atopowy, wyprysk pieniążkowaty, zaostrzenie astmy oskrzelowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Captopril Jelfa 25 mg
Kaptopryl, inhibitor ACE, stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz nefropatii cukrzycowej, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Do najpoważniejszych należą zaburzenia hematologiczne, takie jak neutropenia i agranulocytoza, szczególnie u pacjentów z dysfunkcją nerek. Inne rzadkie, ale istotne działania obejmują hiperkaliemię (szczególnie u chorych z niewydolnością nerek), zaburzenia neurologiczne (np. zawroty głowy, incydenty naczyniowo-mózgowe), kardiologiczne (tachykardia, tachyarytmia, rzadko zatrzymanie serca), oraz charakterystyczny suchy kaszel. Często obserwuje się także objawy ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha) oraz reakcje skórne (świąd, wysypka, łysienie), z rzadkimi przypadkami obrzęku naczynioruchowego i ciężkich reakcji skórnych (zespół Stevensa-Johnsona). Występują również rzadkie zaburzenia czynności wątroby i nerek, a także zmiany w wynikach badań laboratoryjnych, takie jak białkomocz, hiperkaliemia, podwyższone enzymy wątrobowe, leukopenia i trombocytopenia.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, anoreksja, białkomocz, biegunka, ból brzucha, ból mięśni, ból stawu, dławica piersiowa, duszność, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor ACE, kołatanie serca, łysienie, małopłytkowość, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na światło, nefropatia cukrzycowa, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność serca, nudność, OB, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie aftowe, pancytopenia, pokrzywka, przeciwciało przeciwjądrowe, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, splątanie, suchy kaszel, świąd, tachyarytmia, tachykardia, wielomocz, wrzód trawienny, wstrząs kardiogenny, wymioty, wysypka, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie smaku, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zaparcie, zastój żółci, zawrót głowy, zespół nerczycowy, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Predasol 25 mg
Predasol, zawierający prednizolonu sodu bursztynian, jest glikokortykosteroidem stosowanym pozajelitowo w stanach wymagających szybkiej interwencji terapeutycznej. Dostępny w dawkach 25 mg, 50 mg, 250 mg oraz 1000 mg, w formie proszku do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji, wykazuje silne działanie przeciwzapalne i immunosupresyjne. Wskazania obejmują wstrząs anafilaktyczny (po podaniu adrenaliny), ciężkie napady astmy oporne na bronchodilatatory, obrzęk płuc i mózgu (w przebiegu guzów, zabiegów neurochirurgicznych, ropni i bakteryjnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych), a także ostre choroby skóry, takie jak pęcherzyca zwykła, erytrodermia i ostry wyprysk. Ponadto lek jest stosowany w ostrych chorobach hematologicznych (autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, ostra plamica małopłytkowa), ostrym odrzucaniu przeszczepu nerki oraz zespole pozawałowym (Dresslera).
adrenalina, bronchodylator, choroba autoimmunologiczna, dur brzuszny, erytrodermia, glikokortykosteroid, gruźlica, leczenie przeciwdrobnoustrojowe, lek immunosupresyjny, niedokrwistość hemolityczna autoimmunologiczna, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk mózgu, obrzęk płuc, odrzucanie przeszczepu, ostry napad astmy, ostry wyprysk, pęcherzyca zwykła, plamica małopłytkowa, prednizolonu sodu bursztynian, przełom nadnerczowy, pseudokrup, roztwór do wstrzykiwań, skaza krwotoczna, wstrząs anafilaktyczny, zapalenie krtani, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zawał mięśnia sercowego, zespół Dresslera, zespół pozawałowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Captopril Jelfa 12,5 mg
Produkt leczniczy Captopril Jelfa (12,5 mg, 25 mg, 50 mg), jako inhibitor konwertazy angiotensyny, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Do najczęstszych należą zaburzenia snu, dysgeuzja, zawroty głowy, suchy kaszel oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha, biegunka i suchość błony śluzowej jamy ustnej. Rzadziej obserwuje się tachykardię, dławicę piersiową, niedociśnienie tętnicze, a także zaburzenia hematologiczne, w tym bardzo rzadkie, ale poważne neutropenię i agranulocytozę, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek. Monitorowanie parametrów hematologicznych, elektrolitów (zwłaszcza potasu) oraz glikemii jest kluczowe, zwłaszcza u osób z niewydolnością nerek lub cukrzycą. Bardzo rzadkie, ale istotne klinicznie działania obejmują incydenty naczyniowo-mózgowe, skurcz oskrzeli, zapalenie wątroby, zespół Stevensa-Johnsona oraz obrzęk naczynioruchowy.
agranulocytoza, białkomocz, dławica piersiowa, dysgeuzja, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor konwertazy angiotensyny, kaptopryl, małopłytkowość, martwica wątroby, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność nerek, obrzęk naczynioruchowy, owrzodzenie aftowe, pancytopenia, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, tachyarytmia, tachykardia, wielomocz, wrzód trawienny, wstrząs kardiogenny, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie pęcherzyków płucnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zespół nerczycowy, zespół Raynauda, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Karbamazepina – Działania niepożądane
Karbamazepina jest szeroko stosowana w leczeniu padaczki, neuralgii nerwu trójdzielnego oraz zaburzeń afektywnych dwubiegunowych, jednak jej stosowanie wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają ścisłego monitorowania, zwłaszcza w początkowym okresie terapii i u osób starszych. Najczęstsze działania niepożądane dotyczą ośrodkowego układu nerwowego i obejmują zawroty głowy, ataksję, senność i zmęczenie (≥1/10), a także bóle głowy, podwójne widzenie i zaburzenia akomodacji (≥1/100 do <1/10). Działania ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty, występują bardzo często, a reakcje skórne, w tym pokrzywka i alergiczne zapalenie skóry, również są powszechne. Szczególną uwagę należy zwrócić na poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczna nekroliza naskórka (TEN), które mogą być związane z obecnością alleli HLA-A*3101 i HLA-B*1502 u pacjentów z określonych grup etnicznych.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie skóry, aplazja czerwonokrwinkowa, aseptyczne zapalenie opon mózgowych, ataksja, blok przedsionkowo-komorowy, choreoatetoza, diplopia, dyskineza, dyzartria, eozynofilia, erytrodermia, ginekomastia, hiperamonemia, hiperprolaktynemia, hipogammaglobulinemia, hiponatremia, hirsutyzm, leukopenia, limfadenopatia, mlekotok, neuralgia nerwu trójdzielnego, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, obrzęk naczynioruchowy, oczopląs, ośrodkowy układ nerwowy, osteomalacja, osteoporoza, ostra uogólniona osutka krostkowa, padaczka, pancytopenia, parestezje, pokrzywka, ruchy mimowolne, rumień wielopostaciowy, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, trombocytopenia, zaburzenia akomodacji, zaburzenia czynności tarczycy, zaburzenia okoruchowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zapalenie jelita grubego, zapalenie nerwów obwodowych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrucie wodne, zespół DRESS, zespół Stevensa-Johnsona, zespół zanikających dróg żółciowych, złośliwy zespół neuroleptyczny, złuszczające zapalenie skóry, żółtaczka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cutivate 0,05 mg/g
Cutivate to maść zawierająca 0,05 mg/g flutykazonu propionianu, silny kortykosteroid do stosowania miejscowego, wskazany w leczeniu różnych przewlekłych i zapalnych chorób skóry u dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 1. roku życia. Preparat jest skuteczny w atopowym zapaleniu skóry, wyprysku pieniążkowatym, alergicznym wyprysku kontaktowym, świerzbiączce guzkowej i ograniczonej, łuszczycy (z wyłączeniem zmian uogólnionych), liszaju płaskim, toczniu rumieniowatym (DLE, DDLE) oraz łojotokowym zapaleniu skóry jako leczenie wspomagające. W przypadku erytrodermii Cutivate może być stosowany miejscowo jako uzupełnienie ogólnej kortykoterapii, jednak pod ścisłym nadzorem specjalisty ze względu na ciężkość stanu pacjenta.
alergiczny wyprysk kontaktowy, atopowe zapalenie skóry, blaszka łuszczycowa, erytrodermia, flutykazonu propionian, glikol propylenowy, kortykosteroid, kortykoterapia, liszaj płaski, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, odczyn po ukąszeniu owada, podrażnienie skóry, świerzbiączka guzkowa, świerzbiączka ograniczona, toczeń rumieniowaty, toczeń rumieniowaty skórny, wyprysk atopowy, wyprysk dziecięcy, wyprysk pieniążkowaty, zmiana rumieniowo-złuszczająca - Leksykon chorób i schorzeń
Pierwotny skórny chłoniak z komórek b – Objawy
Pierwotny skórny chłoniak z komórek B (CBCL) to rzadki nowotwór limfocytów B manifestujący się różnorodnymi zmianami skórnymi, takimi jak grudki, blaszki oraz guzki o barwie różowej, fioletowej lub czerwono-brązowej, utrzymujące się przewlekle i często lokalizujące się na głowie, szyi, tułowiu oraz kończynach. Podtypy CBCL różnią się lokalizacją i przebiegiem: PCFCL i PCMZL cechują się indolentnym przebiegiem z 5-letnim wskaźnikiem przeżycia >90%, natomiast PCDLBCL-LT, występujący głównie na kończynach dolnych u starszych kobiet, ma agresywny charakter i 5-letni wskaźnik przeżycia 20-60%. Objawy ogólnoustrojowe są rzadkie, pojawiają się głównie w zaawansowanych stadiach lub agresywnych podtypach, a charakterystyczne jest nawrotowe występowanie zmian skórnych u około 50% pacjentów po leczeniu.
całkowita remisja, chłoniak T-komórkowy, choroba przewlekła, erytrodermia, grudka skórna, guz nowotworowy, guzek skórny, infekcja wtórna, komórka nowotworowa, limfadenopatia, limfocyt B, nawrót choroby, nocne poty, objaw B, objaw ogólnoustrojowy, owrzodzenie, pierwotny skórny chłoniak rozlany z dużych komórek B typu kończynowego, pierwotny skórny chłoniak strefy brzeżnej, pierwotny skórny chłoniak z komórek B, pierwotny skórny chłoniak z ośrodków rozmnażania, remisja choroby, rozsiew choroby, splenomegalia, szpik kostny, transformacja chłoniaka, wskaźnik przeżycia, zajęcie węzłów chłonnych, zmiana skórna - Leksykon chorób i schorzeń
Kontaktowe zapalenie skóry – Diagnostyka i diagnoza
Kontaktowe zapalenie skóry (KZS) to zapalna dermatoza dotykająca 15-20% populacji, manifestująca się rumieniem, obrzękiem, pęcherzykami oraz świądem w miejscach kontaktu z alergenem lub substancją drażniącą. Rozróżnia się alergiczne (ACD) i irritacyjne (ICD) KZS, gdzie ACD jest reakcją typu IV wymagającą wcześniejszej sensytyzacji i diagnozowaną za pomocą testów płatkowych (patch tests), które pozostawia się na skórze przez 48 godzin z oceną po 72-96 godzinach. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie, badaniu fizykalnym oraz testach uzupełniających, takich jak test powtarzanej otwartej aplikacji (ROAT), biopsja skóry czy preparat KOH. Różnicowanie KZS z innymi dermatozami (np. atopowe zapalenie skóry, łuszczyca) uwzględnia asymetrię i granice zmian skórnych oraz wykorzystuje narzędzia oceny nasilenia, takie jak Indeks Scoring Atopic Dermatitis czy Eczema Area and Severity Index.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, biopsja skóry, Eczema Area and Severity Index, erytrodermia, hiperpigmentacja skóry, kontaktowe zapalenie skóry, liszaj płaski, łuszczyca, nadwrażliwość typu IV, pęcherzyki skórne, podrażnieniowe kontaktowe zapalenie skóry, preparat KOH, refleksyjna mikroskopia konfokalna, rumień, sensytyzacja, świąd, test płatkowy, trądzik różowaty, wyprysk asteatotyczny, wyprysk dyshydrotyczny, wyprysk zastoinowy, zapalenie okołoustne - Leksykon substancji czynnych
Cefoperazon – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Leczenie cefoperazonem wiąże się z ryzykiem ciężkich reakcji nadwrażliwości, w tym anafilaksji, szczególnie u pacjentów z historią alergii na cefalosporyny, penicyliny lub inne leki. W przypadku wystąpienia reakcji alergicznej konieczne jest natychmiastowe odstawienie leku i wdrożenie leczenia, w tym podanie adrenaliny, tlenu, steroidów dożylnie oraz ewentualna intubacja. Zgłaszano także ciężkie reakcje skórne, takie jak toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i złuszczające zapalenie skóry, które mogą prowadzić do zgonu. Cefoperazon jest wydzielany głównie z żółcią, co powoduje wydłużenie okresu półtrwania leku (2-4-krotnie) u pacjentów z chorobami wątroby lub niedrożnością dróg żółciowych, a w ciężkich przypadkach współistniejących z niewydolnością nerek wymagana jest modyfikacja dawkowania i monitorowanie stężenia leku w surowicy (maksymalna dawka 2 g/dobę, jeśli monitorowanie jest niemożliwe).
biegunka poantybiotykowa, cefoperazon, ciężka reakcja skórna, ciężki krwotok, erytrodermia, flora bakteryjna, hipertoksyna, hipoprotombinemia, kolektomia, lek hamujący perystaltykę, małopłytkowość, metronidazol, nadwrażliwość na cefalosporyny, niedrożność dróg żółciowych, okres półtrwania leku, oporność drobnoustrojów, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, sulbaktam, terapia przeciwzakrzepowa, toksyczne martwicze oddzielanie naskórka, toksyny Clostridium difficile, układ krwiotwórczy, wankomycyna, wiązanie bilirubiny, wydzielanie z żółcią, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie Clostridium difficile, zapalenie okrężnicy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon leków
Działania niepożądane – Pentaerythritol compositum 0,5 mg + 20 mg
Produkt leczniczy Pentaerythritol Compositum, zawierający 20 mg pentaerytrytylu tetraazotanu oraz 0,5 mg glicerolu triazotanu, wywołuje działania niepożądane typowe dla azotanów organicznych. Najczęściej obserwowanym efektem jest ból głowy (≥1/10), zwykle łagodny i ustępujący po kilku dniach adaptacji. Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) występują zaczerwienienie skóry twarzy oraz uczucie gorąca, natomiast rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) mogą pojawić się silne bóle głowy, przemijające osłabienie i zawroty głowy. Bardzo rzadko (<1/10 000) notuje się poważne powikłania naczyniowe, takie jak ciężkie niedociśnienie tętnicze, omdlenia, odruchowa bradykardia oraz wzrost ciśnienia śródczaszkowego, które wymagają natychmiastowego odstawienia leku i interwencji medycznej. U pacjentów z jaskrą lub predyspozycją do niej istotne jest monitorowanie ciśnienia śródgałkowego, gdyż jego wzrost występuje rzadko (≥1/10 000 do <1/1000). Ponadto, rzadko obserwuje się zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, ból brzucha) oraz bardzo rzadkie reakcje skórne (wysypka, trądzik różowaty, erytrodermia), które mogą wskazywać na nadwrażliwość i wymagać przerwania terapii.
azotan organiczny, ból brzucha, ból głowy, bradykardia odruchowa, ciśnienie śródczaszkowe, ciśnienie śródgałkowe, działanie niepożądane, erytrodermia, glicerolu triazotan, interakcje lekowe, jaskra, niedociśnienie tętnicze, nudność, omdlenie, Pentaerythritol compositum, pentaerytrytylu tetraazotan, trądzik różowaty, uczucie gorąca, wymioty, wysypka, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaczerwienienie skóry, zapalenie skóry, zawrót głowy, złuszczanie naskórka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Cutivate 0,5 mg/g
Cutivate krem 0,5 mg/g zawiera mikronizowany flutykazon propionian, silny kortykosteroid do stosowania miejscowego, przeznaczony dla dorosłych, młodzieży oraz dzieci powyżej 1. roku życia. Lek jest wskazany w leczeniu dermatoz wykazujących odpowiedź na kortykosteroidy, takich jak atopowe zapalenie skóry, wyprysk pieniążkowaty, alergiczny wyprysk kontaktowy, świerzbiączka guzkowa i ograniczona, łuszczyca (z wyłączeniem uogólnionej), liszaj płaski oraz jako terapia wspomagająca w toczniu rumieniowatym skórnym (DLE, DDLE) i łojotokowym zapaleniu skóry. Ponadto, Cutivate może być stosowany miejscowo w nasilonych odczynach po ukąszeniach owadów oraz w ograniczonym leczeniu erytrodermii u pacjentów poddawanych ogólnoustrojowej kortykoterapii.
alergiczny wyprysk kontaktowy, alkohol cetostearylowy, atopowe zapalenie skóry, erytrodermia, flutykazonu propionian, glikol propylenowy, imidomocznik, kortykoterapia, liszaj płaski, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca, silny kortykosteroid, świerzbiączka guzkowa, świerzbiączka ograniczona, toczeń rumieniowaty skórny, ukąszenie owada, wyprysk atopowy, wyprysk dziecięcy, wyprysk pieniążkowaty - Leksykon leków
Działania niepożądane – Benalapril 5 5 mg
Lek Benalapril zawierający enalaprylu maleinian w dawkach 5 mg, 10 mg oraz 20 mg wykazuje szeroki profil działań niepożądanych obejmujący różne układy i narządy. Do najczęściej obserwowanych należą zawroty głowy ośrodkowego pochodzenia, niewyraźne widzenie, suchy kaszel, nudności, osłabienie oraz zmęczenie. Często występują również zaburzenia sercowo-naczyniowe, takie jak niedociśnienie (w tym ortostatyczne), ból w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu serca, dusznica bolesna i tachykardia. W zakresie układu krwiotwórczego mogą pojawić się niedokrwistości (w tym aplastyczna i hemolityczna), neutropenia, trombocytopenia oraz pancytopenia. Rzadziej obserwuje się poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczne martwicze oddzielenie się naskórka. W trakcie terapii mogą wystąpić także zaburzenia elektrolitowe, w tym hiperkaliemia i hiponatremia, a także zwiększone stężenie kreatyniny i mocznika w surowicy krwi.
agranulocytoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, białkomocz, cholestaza, dusznica bolesna, enalapryl, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, kurcze mięśni, kwasica mleczanowa, neutropenia, niedociśnienie, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, objaw Raynauda, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk naczynioruchowy jelit, pancytopenia, parestezja, pęcherzyca, przeciwciała przeciwjądrowe, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, szum w uszach, tachykardia, toksyczne martwicze oddzielenie się naskórka, trombocytopenia, zaburzenia hematologiczne, zapalenie błon surowiczych, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Kaptopryl – Działania niepożądane
Kaptopryl, jako inhibitor ACE, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układy hematologiczny, oddechowy, sercowo-naczyniowy, nerwowy, nerkowy, skórny oraz metaboliczny. Do najważniejszych powikłań należą bardzo rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu neutropenia/agranulocytoza, pancytopenia, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna, małopłytkowość oraz obrzęk naczynioruchowy, szczególnie niebezpieczny gdy zajmuje drogi oddechowe. Często obserwuje się suchy kaszel, nudności, wymioty, bóle brzucha, świąd i wysypkę. Niedociśnienie tętnicze występuje niezbyt często, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych lub z niewydolnością serca. Rzadko dochodzi do poważnych incydentów, takich jak zatrzymanie czynności serca, wstrząs kardiogenny, udar mózgu czy zespół nerczycowy. Monitorowanie parametrów laboratoryjnych, w tym morfologii krwi, stężenia kreatyniny, elektrolitów (zwłaszcza potasu), oraz funkcji wątroby jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii.
anoreksja, białkomocz, choroba tkanki łącznej, dławica piersiowa, eozynofilia, eozynofilowe zapalenie płuc, erytrodermia, ginekomastia, hiperkaliemia, hipoglikemia, impotencja, incydent naczyniowo-mózgowy, inhibitor ACE, kaptopryl, kołatanie serca, małopłytkowość, nadwrażliwość na światło, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość, niewydolność nerek, nieżyt nosa, obrzęk naczynioruchowy, omdlenie, owrzodzenia aftowe, pancytopenia, parestezje, podrażnienie błony śluzowej żołądka, pokrzywka, powiększenie węzłów chłonnych, przyspieszone OB, rumień wielopostaciowy, skąpomocz, skurcz oskrzeli, suchy kaszel, tachyarytmia, tachykardia, toczeń rumieniowaty układowy, twardzina, udar mózgu, wielomocz, wrzód trawienny, wstrząs kardiogenny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia smaku, zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie pęcherzyków płucnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zastój żółci, zatrzymanie serca, zawroty głowy, zespół nerczycowy, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Prednizolon – Wskazania do stosowania
Prednizolon, będący glikokortykosteroidem o szerokim spektrum działania przeciwzapalnego, immunosupresyjnego i przeciwalergicznego, znajduje zastosowanie w wielu stanach klinicznych, zarówno w formie parenteralnej (Predasol), jak i doustnej oraz miejscowej (Alpicort, Alpicort E). Postać parenteralna jest wskazana w stanach nagłych, takich jak wstrząs anafilaktyczny (po podaniu adrenaliny), obrzęk płuc wywołany toksynami, ciężki napad astmy, obrzęk mózgu, ostra niewydolność kory nadnerczy czy pseudokrup. Ponadto, prednizolon jest stosowany w transplantologii (ostre odrzucanie nerki), chorobach hematologicznych (autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, ostra plamica małopłytkowa), zespole Dresslera oraz poważnych stanach dermatologicznych, takich jak pęcherzyca zwykła, erytrodermia i ostry wyprysk. W terapii zakażeń ciężkich i stanów toksycznych (gruźlica, dur brzuszny) prednizolon pełni rolę terapii adjuwantowej, zawsze w połączeniu z leczeniem przeciwdrobnoustrojowym.
dur brzuszny, działanie immunosupresyjne, działanie przeciwalergiczne, działanie przeciwzapalne, erytrodermia, glikokortykosteroid, glikokortykosteroidoterapia, gruźlica, łojotok, łuszczyca skóry głowy, łysienie androgenozależne, łysienie plackowate, napad astmy, niedokrwistość hemolityczna, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk mózgu, obrzęk płuc, odrzucanie przeszczepu, pęcherzyca zwykła, plamica małopłytkowa, przełom nadnerczowy, pseudokrup, wstrząs anafilaktyczny, wypadanie włosów, wyprysk, wyprysk łojotokowy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zespół Dresslera, zespół pozawałowy