wtórna trimetyloaminuria
Wtórna trimetyloaminuria (TMAU) to nabyta postać zespołu rybiego zapachu, charakteryzująca się nieprawidłowym metabolizmem trimetyloaminy (TMA), co prowadzi do wydzielania specyficznej, nieprzyjemnej woni ciała przypominającej zapach nieświeżych ryb. W przeciwieństwie do pierwotnej trimetyloaminurii, która jest uwarunkowana genetycznie, postać wtórna rozwija się jako konsekwencja innych stanów chorobowych, przyjmowanych leków lub czynników środowiskowych.
Wtórna TMAU może być spowodowana zaburzeniami czynności wątroby (np. marskością), niewydolnością nerek, infekcjami bakteryjnymi (zwłaszcza nadmiernym namnażaniem bakterii jelitowych) lub stosowaniem niektórych leków, które zaburzają aktywność oksydazy FMO3 – enzymu odpowiedzialnego za przekształcanie TMA w bezwonny N-tlenek trimetyloaminy. Schorzenie to może również wystąpić okresowo, np. podczas ciąży, miesiączki czy w wyniku stresu.
Diagnostyka wtórnej trimetyloaminurii obejmuje badanie stężenia TMA i jej N-tlenku w moczu oraz analizę przyczyn leżących u podstaw zaburzenia. Leczenie polega głównie na identyfikacji i wyeliminowaniu czynnika wywołującego, modyfikacji diety (ograniczenie spożycia prekursorów TMA, takich jak cholina, karnityna, TMAO), stosowaniu probiotyków oraz zwiększeniu pH moczu. W przeciwieństwie do postaci pierwotnej, wtórna TMAU może być całkowicie odwracalna po usunięciu czynnika wywołującego.